Εκεί που επιστήμη συναντά την τέχνη: κάπως έτσι προέκυψε η έκθεση «Συλλογικό Γουργουρητό», υπό την επιμέλεια Νάντιας Αργυροπούλου
Μια έκθεση που συνδυάζει τέχνη και επιστήμη -σε επιμέλεια Νάντιας Αργυροπούλου ξεκινά στο Χαλάνδρι σε λίγες ημέρες. Με τον πρωτότυπο -ομολογουμένως- τίτλο «Συλλογικό Γουργουρητό», το εν λόγω project βάζει τους καλλιτέχνες να δημιουργήσουν με βάση μια εξαιρετική ανακάλυψη της αστροφυσικής.
Ο όρος «συλλογικό γουργουρητό» -αγγλικά «the collective blurr»- είναι το υποκοριστικό που δόθηκε από τον επιστήμονα Adam Frank και αναφέρεται στα ευρήματα των αστροφυσικών σχετικά µε κάποιους αργούς κυµατισµούς στον χωροχρόνο, που περιγράφονται ως ο θόρυβος βάθους της ύπαρξης. Πρόκειται για ανεπαίσθητα κύματα, τα οποία, αν και είναι δύσκολο να εντοπιστούν, συμπιέζουν και διατείνουν ό,τι εμφανίζεται στο διάβα τους. Αυτή η θεωρία δημοσιεύτηκε τον περασμένο Ιούνιο, από μια ομάδα εκατοντάδων επιστημόνων από όλο τον κόσµο που συνεργάζονταν στο πλαίσιο του συνασπισµού International Pulsar Timing Array. Προκειµένου να αποκαλύψουν ίχνη αυτού του ρυθµού χαµηλής συχνότητας, οι αστρονόµοι µελέτησαν τα πάλσαρ: οι νεκροί πυρήνες αστεριών από µια έκρηξη σουπερνόβα. Όπως έγραψε ο Γερμανός αστροφυσικός Adam Frank, «ξαφνικά,ξέρουµε πια ότι βουίζουµε συντονισµένοι µε ολόκληρο το σύµπαν, ότι καθένας µας εµπεριέχει το αποτύπωµα από καθετί που υπήρξε ποτέ. Τα πάντα είναι µέσα µας,γύρω µας, και µας σπρώχνουν πέρα δώθε στην πορεία µας µέσα στο σύµπαν».
Δαυίδ Σαμπεθάι, Empire of Sleep, 2023. Ακρυλικό, κόλλα, λάδι, λαδοπαστέλ σε καμβά, 180 x 150 cm. Ευγενική παραχώρηση από ιδιωτική συλλογή.
Το «Συλλογικό Γουργουρητό» στο Χαλάνδρι, μέσα από τα έργα 26 καλλιτεχνικών οντοτήτων
Με αφετηρία αυτή την επιστημονική θεωρία περί κυματισμών στον χωροχρόνο, η Νάντια Αργυροπούλου συνθέτει στο Κτίριο Νόμπελ, στο Χαλάνδρι, την έκθεση που αντλεί το όνομά της από το υποκοριστικό που δόθηκε από τον Adam Frank στην παραπάνω πολύ σημαντική επιστημονική ανακάλυψη. Η έκθεση στοχάζεται ενεργά πάνω στην περισσότερο-από ανθρώπινη ύπαρξη, τα βουητά και τις δονήσεις της, τις αντιφάσεις, τις αλληλοεπικαλυπτόµενες εκπορεύσεις και τις απρόβλεπτες ανατροπές της. Ποίηση, επιστήμη και ιδιορρυθμία του σύμπαντος συμπράττουν στο «Συλλογικό Γουργουρητό»
Κάθε πρωτόνιο και νετρόνιο σε κάθε άτοµο από την άκρη των δακτύλων των ποδιών σας µέχρι την κορυφή του κεφαλιού σας µετατοπίζεται, παλινδροµεί και δονείται σε ένα συλλογικό γουργουρητό µέσα στο οποίο εµπλέκεται ολόκληρη η ιστορία του σύµπαντος. Το φόντο των βαρυτικώνκυµάτων αποτελεί τεράστιο νέο για το σύµπαν, πράγµατι, αλλά είναι και τεράστιο νέο για εσάς. Η φύση της πραγµατικότητας δεν έχει αλλάξει – δεν θα µπορείτε ξαφνικά να ανιχνεύσετε στον πρωινό καφέ σας κραδασµούς τους οποίους δεν µπορούσατε να δείτε πριν. Κι ωστόσο, τέτοιες στιγµές µπορούν και πρέπει να αλλάξουν τον τρόπο που βλέπει ο καθένας µας τον κόσµο. Αdam Frank
Η συγκεκριμένη επιστημονική ανακάλυψη έχει αποτελέσει αντικείμενο και έμπνευση και παλιότερων εκδηλώσεων, ομιλιών και εκθέσεων, στο κτίριο Νόμπελ, ήδη από το 2023. Όλα ξεκίνησαν έναν χρόνο πριν περίπου, το φθινόπωρο 2023, με την έκθεση και το δηµόσιο πρόγραµµα «έξω φρενών από ευχαρίστηση» Ακολούθησε μια σειρά επιτελεστικών οµιλιών και εκδηλώσεων που ξεκίνησαν τότε υπό τον τίτλο «Η αντίσταση των πυγολαµπίδων», µε επίκεντρο την τέχνη και την αποανάπτυξη, τις συνευφρόσυνες πρακτικές αλληλεγγύης σε µια εποχή παγκόσµιας κατάρρευσης, τις εµπλοκές υπάρξεων και τις µίξεις συνθηκών.
Παράλληλα, «το συλλογικό γουργουρητό» συµπανηγυρίζει το αδιάκοπο γουργουρητό «µιας σουρεαλιστικής νοοτροπίας» επ’ ευκαιρία της 100ής επετείου από τη δηµοσίευση του πρώτου Μανιφέστου του Υπερρεαλισµού (1924) και την πρόσκλησή του για µη κοµφορµιστική συµµόρφωση.
Άλλωστε, «το συλλογικό γουργουρητό» δεν είναι το αποτέλεσµα µιας καλλιτεχνικής έρευνας µιας επιµελητικής διαδικασίας, ενός διεπιστηµονικού έργου, αλλά ένα ερώτηµα περί ανοιχτών µορφών αισθητικής κοινωνικότητας.
«το συλλογικό γουργουρητό» επιµελείται η Νάντια Αργυροπούλου και µοιράζονται τα ακόλουθα καλλιτεχνά και καλλιτεχνικές οντότητες:
Χρήστος Αδριανόπουλος, Αθανάσιος Αργιανάς, ΜπαµπάκΑχτεσαµιπούρ, Εύα Βρετζάκη, Θεόδωρος Γιαννάκης, Τάκης Γιαννούσας (1923-2010), Κυριακή Γονή, Ανδρέας Εµπειρίκος (1901-1975), Γιώργος Ευθυµίου, Πέτρος Μώρης, Ντόρα Οικονόµου, Όλγα Π., Βασίλης Πάτµιος Καρούκ, Τζάνις Ραφαηλίδου, Δαυίδ Σαµπεθάι, Γιάννης Σκουρλέτης, Χρύσανθος Σωτηρόπουλος, Ήρα Τριανταφυλλίδη (1896-1991), Μάκης Φάρος x Pier Paolo Pasolini (1922-1975), ANOSIA x Τάσος Βρεττός, Paul Chan, Pauline Curnier Jardin, Latent Community (Σωτήρης Τσίγκανος, Ιώνιαν Μπισάι), Vampyroteu this Infernalis, Phillip Warnell.
Οι συµµετοχές στις εκδηλώσεις και το δηµόσιο πρόγραµµα θα ανακοινωθούν σύντοµα.
Εγκαίνια: Πέμπτη, 10 Οκτωβρίου 2024, στις 19:30
Ένα ειδικό µουσικό live performance των Kobrah Habibi θα γιορτάσει το συλλογικό γουργουρητό στην έναρξή του στις 10 Οκτωβρίου στις 21:00
Ατομικές ή συλλογικές, καλλιτέχνες που παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά στην Ελλάδα ή μή, σε μεγάλα μουσεία και ιδρύματα ή σε μικρότερους χώρους, δείτε τις εκθέσεις που θα θυμόμαστε
12°
