Τρεις μικρές ιστορίες για τρεις μεγάλες μεταρρυθμίσεις

Τον Οκτώβριο του 1998, ορίστηκα από τον τότε Πρωθυπουργό Κ. Σημίτη Υφυπουργός Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης με αρμοδιότητες όσα αφορούσαν την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Υφυπουργός Δημόσιας Διοίκησης ήταν ο Σταύρος Μπένος. Υπουργός ο Αλέκος Παπαδόπουλος. Στην πρώτη κιόλας συνάντησή μας, ο Στ. Μπένος με ενημέρωσε για το όραμά του που ήταν η δημιουργία Κέντρων σε όλους τους Δήμους της χώρας στα οποία θα μπορούσαν να εξυπηρετούνται οι πολίτες για μια σειρά από υπηρεσίες, χωρίς να χρειάζεται να τρέχουν από υπηρεσία σε υπηρεσία. Επειδή οι φορείς που θα υλοποιούσαν το σχέδιο ήταν οι Δήμοι, χρειαζόταν να συνεργαστούμε προκειμένου να υποστηριχθεί το σχέδιο από τους Δήμους και ταυτόχρονα να εξασφαλίσουμε τις αναγκαίες πιστώσεις από τους πόρους της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για τους οποίους είχα τη σχετική αρμοδιότητα. Ένθερμος υποστηρικτής του σχεδίου ήταν ο Υπουργός Αλ. Παπαδόπουλος, ιδίως καθώς την περίοδο εκείνη ξεκινούσε η εφαρμογή του σχεδίου «Ι. Καποδίστριας» για την εκ βάθρων ανασυγκρότηση της Αυτοδιοίκησης. Ο Στ. Μπένος αφοσιώθηκε με ενθουσιασμό στην εκπόνηση του σχεδίου. Τον Φεβρουάριο του 1999, και ενώ το πρόγραμμα ολοκληρώνονταν σε επίπεδο σχεδιασμού, ο Στ. Μπένος έγινε Υπουργός Αιγαίου και Υπουργός Εσωτερικών ανέλαβε η Βάσω Παπανδρέου. Τότε ο κ. Μπένος μου είπε ότι ήταν μεγάλη ευκαιρία το σχέδιο να εφαρμοστεί στα νησιά του Αιγαίου, όπου υπήρχαν και τα μεγαλύτερα προβλήματα ταλαιπωρίας των πολιτών. Στο νομό Κυκλάδων, για παράδειγμα, ένας πολίτης από κάποιο νησί έπρεπε να πάρει το πλοίο να πάει στον Πειραιά και από εκεί στην έδρα του νομού, δηλαδή τη Σύρο, για ένα «χαρτί.» Και αν έλειπε ο υπάλληλος τότε έπρεπε να διανυκτερεύσει ή να φύγει και να ξαναγυρίσει σε κάποιες μέρες!

Ήταν μια θαυμάσια ιδέα, αφού το σχέδιο ήταν έτοιμο. Η πρώτη παρουσίαση των εφαρμογών του έγινε στη Σέριφο, με την παρουσία πολλών Δημάρχων από τα νησιά του Αιγαίου. Θυμάμαι ότι πολλοί Δήμαρχοι είχαν βουρκώσει από τη συγκίνηση όταν είδαν τα συγκλονιστικά αποτελέσματα του προγράμματος που τότε ονομάστηκε «Αστερίας». Η συνέχειά του ήταν το Πρόγραμμα «Αριάδνη» που το πρωτοπαρουσιάσαμε στην Τρίπολη σε όλους τους Δημάρχους της Πελοποννήσου. Και επόμενο στάδιο ήταν τα ολοκληρωμένα Κέντρα Εξυπηρέτησης Πολιτών, τα πασίγνωστα πια ΚΕΠ. 

Στον ανασχηματισμό του Οκτωβρίου 2001 τοποθετήθηκα Υφυπουργός Οικονομίας και Οικονομικών με αρμοδιότητα τον προϋπολογισμό του Κράτους. Ο Υφυπουργός Παιδείας Νίκος Γκεσούλης ζήτησε να συνεργαστούμε για την εφαρμογή ενός πρωτοποριακού σχεδίου που αφορούσε τη δημιουργία των Ολοήμερων Σχολείων. Μια θαυμάσια ιδέα για να μπορούν τα παιδιά να μένουν περισσότερες ώρες στο σχολείο, να μαθαίνουν πληροφορική, μουσική, καλλιτεχνικά και ταυτόχρονα να προετοιμάζονται για την επόμενη μέρα. Ήταν μια από τις πιο σημαντικές μεταρρυθμίσεις στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Δεν είχα κανένα δισταγμό να εγκρίνω τις σχετικές πιστώσεις και έβλεπα με χαρά το πρόγραμμα να αγκαλιάζεται από εκπαιδευτικούς, γονείς και μαθητές.

Την ίδια περίοδο ο Υφυπουργός Υγείας και Πρόνοιας Δημήτρης Θάνος μου παρουσίασε το σχέδιο του Προγράμματος «Βοήθεια στο σπίτι», ίσως το πιο σπουδαίο και πιο πρωτοποριακό πρόγραμμα για τους ηλικιωμένους συνανθρώπους μας. Ζήτησε να εγκρίνω τη χρηματοδότησή του κυρίως όσον αφορά στην αγορά των εκατοντάδων αυτοκινήτων για την υλοποίησή του. Το έκανα με χαρά και λίγους μήνες αργότερα έβλεπα τα αυτοκίνητα του προγράμματος με τα άξια στελέχη που είχαν προσληφθεί να κινούνται παντού και να προσφέρουν μοναδικές υπηρεσίες ανθρωπιάς σε μοναχικούς ανθρώπους που τις είχαν ανάγκη και οι οποίοι εξέφραζαν με κάθε τρόπο την ευγνωμοσύνη τους στους άνδρες και τις γυναίκες που τους επισκέπτονταν.

Σκέφτομαι ότι όλα αυτά έγιναν από κάποιους «παλιούς» πολιτικούς, διαπιστώνοντας με θλίψη ότι κάποιοι που εμφανίζονται ως «νέοι» και λαύροι εναντίον των «παλιών», τελείως αναίσχυντα δεν διστάζουν να «κλέψουν» τα έργα των «παλιών» και να τα εμφανίσουν ως ιδέες τους! Στην Ελλάδα δεν έλειψαν σε όλη την ιστορία της οι καλές ιδέες. Αυτό που έλειψε ήταν πολιτικοί να τις εντοπίσουν, να τις πιστέψουν και να τις υλοποιήσουν.

Και μια σύμπτωση: Σταύρος λέγεται ο εμπνευστής και δημιουργός των ΚΕΠ. Αλλά Σταύρος Μπένος...