Η ΔΕΘ φεύγει, η κάλπη έρχεται, η δημοκρατία δοκιμάζεται

Πάει καιρός που η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης μετατρέπεται ολοένα και περισσότερο σε χώρο αντιπαράθεσης μεταξύ των πολιτικών αρχηγών και των επικοινωνιακών επιτελείων των κομμάτων που μεταφέρουν στη συμπρωτεύουσα το πολωτικό κλίμα της Βουλής. Ο παραδοσιακός χαρακτήρας της ΔΕΘ ως χώρου διεθνούς έκθεσης των βιομηχανικών και αγροτικών και των μεταποιητικών επιχειρήσεων καθώς και σύναψης εμπορικών και οικονομικών συμφωνιών έχει περάσει σε δεύτερη μοίρα. Η παρουσία των περιπτέρων του ΑΡΗ και του ΠΑΟΚ είναι χαρακτηριστική της σταδιακής υποβάθμισης ενός εμβληματικού για τη χώρα θεσμού με γεωπολιτικές προεκτάσεις. Ας ελπίσουμε ότι οι εξαγγελίες που έγιναν και φέτος για την ουσιαστική αναβάθμιση της Διεθνούς Έκθεσης, θα υλοποιηθούν άμεσα.

Το πολιτικό σκέλος της ΔΕΘ δεν επεφύλασσε εκπλήξεις. Τόσο ο πρωθυπουργός όσο και οι αρχηγοί της αντιπολίτευσης ανέβηκαν στη Θεσσαλονίκη με στόχο να ξεκαθαρίσουν τους εκλογικούς τους στόχους ξεδιπλώνοντας ταυτόχρονα τη στρατηγική τους. Η ρητορική τους στόχευσε σταθερά στα ευρήματα των επόμενων δημοσκοπήσεων προσδοκώντας μηνύματα που μπορεί να επηρεάσουν τις επιλογές των ψηφοφόρων. Για τον σκοπό αυτό άλλωστε φρόντισαν, όλοι ανεξαίρετα, να θέσουν τους πολίτες μπροστά σε εκβιαστικά διλήμματα. Οι απαντήσεις που θα δώσει η κάλπη στα διλήμματα αυτά θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τη μελλοντική πορεία της χώρας σε ένα εκρηκτικό παγκόσμιο περιβάλλον.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει καταλήξει από καιρό στην επιδίωξη της πάσει θυσία αυτοδυναμίας, θεωρώντας ότι είναι μονόδρομος για τη συνέχιση της υλοποίησης του προγράμματός του. Το δίλημμα που έθεσε ξανά, «Μητσοτάκης ή Τσίπρας», στοχεύει στην επανασυσπείρωση όλων εκείνων που ψήφισαν στις προηγούμενες εκλογές με τη σκέψη να φύγει ο Τσίπρας. Μόνο που αυτή τη φορά επέλεξε να τσουβαλιάσει όλη την κεντροαριστερή αντιπολίτευση στην πολιτική «παρέα» του ΣΥΡΙΖΑ μιλώντας για «τερατογέννεση». Ο αρχηγός της ΝΔ έχει προφανώς το δικαίωμα να επιδιώκει μια νέα αυτοδυναμία αλλά αναλαμβάνει ταυτόχρονα και το ρίσκο της πολιτικής αστάθειας σε περίπτωση που δεν θα επιτύχει τον στόχο του αφού προεξοφλεί την αδυναμία συνεργασίας με άλλο κόμμα. Πολύ περισσότερο όταν στα κόμματα αυτά συμπεριλαμβάνει και το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, οι ψηφοφόροι του οποίου απαντούν θετικά στο ενδεχόμενο συγκυβέρνησης με τον ΣΥΡΙΖΑ σε ποσοστό μικρότερο του 15% σύμφωνα με όλες τις δημοσκοπήσεις.

Ο Νίκος Ανδρουλάκης φρόντισε να κάνει φανερό στην ομιλία του ότι δεν βιάζεται και ότι, αντίθετα, θα ήθελε να έχει περισσότερο χρόνο για να αναδείξει την πολιτική του πρόταση στους προοδευτικούς πολίτες. «Το δίλημμα των επόμενων εκλογών δεν είναι Μητσοτάκης ή χάος αλλά Δημοκρατική Ανατροπή ή Ανοχή στον Καθεστωτισμό και την αδικία» είπε, δίνοντας στο δίλημμα τη δική του (σοσιαλ)δημοκρατική διάσταση. Η παραπομπή του ζητήματος των ενδεχόμενων κυβερνητικών συνεργασιών στην μετεκλογική συζήτηση με βάση και τη λαϊκή ετυμηγορία, έχει έτσι κι αλλιώς αντικειμενική βάση. Ωστόσο, οι προγραμματικές επεξεργασίες και η κοινοβουλευτική πρακτική πρέπει να δίνουν από τώρα το πολιτικό στίγμα του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ που θα καθορίσει και την μετεκλογική του στάση. Και το στίγμα αυτό δεν πρέπει να αφήνει κανένα περιθώριο πολιτικής εκμετάλλευσης από τους πολιτικούς του αντιπάλους.

Ο Αλέξης Τσίπρας, αντίθετα με τον Πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, βιάζεται. Ξέρει ότι δεν έχει πολύ χρόνο μπροστά του και ότι μια ακόμα εκλογική ήττα μπορεί να αποβεί μοιραία για την πολιτική του σταδιοδρομία. Ο Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ επανέλαβε ουσιαστικά το δίλημμα «Μητσοτάκης ή Τσίπρας» από τη δική του όμως σκοπιά, μετονομάζοντας την «τερατογέννεση» σε «προοδευτική συνεργασία». Στην πραγματικότητα, για μια ακόμα φορά, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης παρασύρει το κόμμα του σε ένα πρόγραμμα ανάλογο με εκείνο που είχε παρουσιάσει πριν αναλάβει την εξουσία η «πρώτη φορά Αριστερά» οδηγώντας τη χώρα σε αντιμνημονιακές και αντιευρωπαϊκές περιπέτειες. Οι πολίτες ξέρουν πια από πρώτο χέρι τι θα σημάνει για τη χώρα η «δεύτερη φορά Αριστερά».

Η προεκλογική περίοδος που έχει ήδη, έστω και άτυπα ξεκινήσει, βάζει τη δημοκρατία σε μια σκληρή δοκιμασία. Το ίδιο θα συμβεί και στο ενδεχόμενο επανάληψης των εκλογών με το φάντασμα της πολιτικής αστάθειας να απειλεί την κυβερνησιμότητα της χώρας σε μια πολύ δύσκολη και κρίσιμη περίοδο. Οι στόχοι για ενίσχυση της εκλογικής δύναμης των κομμάτων ή ακόμα και για κυβερνητική αυτοδυναμία είναι θεμιτοί. Δεν μπορεί όμως στον βωμό αυτών των στόχων να θυσιαστεί η προοπτική της πολιτικής σταθερότητας και της κυβερνησιμότητας της χώρας. Οι πολιτικές δυνάμεις που υπερασπίζονται τις αρχές και τις αξίες της φιλελεύθερης δημοκρατίας έχουν καθήκον, εφόσον χρειαστεί, να επιδιώξουν την προγραμματική σύγκλιση και την πολιτική συνεννόηση σε ένα μίνιμουμ πρόγραμμα κοινών κυβερνητικών στόχων. Μόνον έτσι θα αποφύγει η χώρα νέες απρόβλεπτες περιπέτειες και η δημοκρατία θα βγει από τη δοκιμασία πιο ώριμη και ισχυρή.