Bacha Bazi: Το «παιχνίδι με αγόρια», οι σεξουαλικοί σκλάβοι του Αφγανιστάν

Τους τελευταίους μήνες ο αλγόριθμος του Tik Tok φτύνει εικόνες από ένα αποτρόπαιο έθιμο του Αφγανιστάν: στη Δύση θα λέγαμε πως πρόκειται για μία μορφή trafficking νεαρών αγοριών, πολύ συχνά ανήλικων.

Είναι εικόνες από το πλέον θηριώδες έθιμο του Αφγανιστάν, του Bacha Bazi, ένα «παιχνίδι» για αγόρια και πλουσίους, αγόρια ντυμένα με γυναικεία ρούχα, μακιγιαρισμένα και έτοιμα να χορέψουν και να διασκεδάσουν τους πλούσιους της περιοχής τους, συνήθως ηλικιωμένους άντρες με μεγάλη οικονομική δύναμη και νομική εξουσία.

Πίσω από αυτούς τους χαρούμενους, φαινομενικά, χορούς, κρύβεται μία τις πιο σοκαριστικές μορφές σύγχρονης δουλείας και σεξουαλικής εκμετάλλευσης ανηλίκων. Το φαινόμενο έχει καταγγελθεί από οργανισμούς όπως η Human Rights Watch, η UNICEF και ο ΟΗΕ, ενώ η φωτογραφική έρευνα του Δανού φωτορεπόρτερ Mads Nissen πριν από περίπου 15 χρόνια «υπογράφει» μία συγκλονιστική τεκμηρίωση της κανονικοποιημένης φρίκης που έχουν ζήσει εκατοντάδες χιλιάδες αγόρια στην περιοχή.

Τι είναι το Bacha Bazi και γιατί αυτή η φρίκη «άνθισε» στο Αφγανιστάν;

Ο όρος Bacha Bazi προέρχεται από τα περσικά: bacha σημαίνει «αγόρι» και bazi «παιχνίδι». Στην πράξη, πρόκειται για την εκμετάλλευση νεαρών αγοριών – συνήθως ηλικίας 10 έως 16 ετών – από ισχυρούς άνδρες, οι οποίοι τα εξαναγκάζουν να χορεύουν ντυμένα με γυναικεία ρούχα σε ιδιωτικά πάρτι, και στη συνέχεια τα κακοποιούν σεξουαλικά.

Τα αγόρια αυτά συχνά προέρχονται από φτωχές οικογένειες ή είναι ορφανά. Πολλά πωλούνται ή απάγονται, και «εκπαιδεύονται» ώστε να χορεύουν αισθησιακά, να υπακούν και να σιωπούν. Άλλα προσφέρονται ως δώρο από τις πολυμελείς οικογένειές τους που χρωστούν ή απλώς δεν μπορούν να αναθρέψουν όλα τα παιδιά τους.

Το TikTok ως καθρέφτης της φρίκης

Η πρόσφατη έκρηξη περιεχομένου στο TikTok έχει φέρει το Bacha Bazi ξανά στο προσκήνιο της παγκόσμιας συζήτησης.

Χρήστες από όλο τον κόσμο μοιράζονται βίντεο, μαρτυρίες και αποσπάσματα από ντοκιμαντέρ, αποκαλύπτοντας την έκταση του φαινομένου. Αν και υπάρχει κίνδυνος αισθητικοποίησης ή παρερμηνείας, η δημοσιότητα μπορεί να λειτουργήσει ως μοχλός πίεσης για την ανάληψη δράσης. Είναι κρίσιμο οι χρήστες να ενημερώνονται από αξιόπιστες πηγές και να αποφεύγουν την αναπαραγωγή περιεχομένου που εκθέτει τα θύματα.

Η φωτογραφική μαρτυρία του Mads Nissen: ένα σκληρό γράμμα από το Αφγανιστάν

Ο Δανός φωτορεπόρτερ Mads Nissen, βραβευμένος με το World Press Photo, αφιέρωσε χρόνια στην τεκμηρίωση του Bacha Bazi. Ταξίδεψε στο Αφγανιστάν και κατάφερε να αποκτήσει πρόσβαση σε κλειστές κοινότητες όπου η πρακτική παραμένει ενεργή – μέχρι και σήμερα. Οι φωτογραφίες του αποτυπώνουν αγόρια ντυμένα με γυναικεία ρούχα, βαμμένα πρόσωπα, και βλέμματα που φανερώνουν φόβο, ντροπή και παραίτηση.

Η βραβευμένη δουλειά του δεν είχε καμία σχέση με τη ρομαντικοποίηση ή την εξιδανίκευση της φρίκης: ήταν μια μαρτυρία, από ένα σημείο του πλανήτη, όπου τα παιδιά δεν μπορούν και δεν τα αφήνουν να είναι παιδιά. Όπου η ανηλικότητα δεν εμπνέει τον σεβασμό και την ανάγκη φροντίδας από τους ενήλικες, αλλά ξυπνά τις πιο ανώμαλες ορέξεις, που κατακρεουργούν παιδικά σώματα και ψυχές.

Σε συνέντευξή του στον Guardian, ο Nissen είχε αναφέρει χαρακτηριστικά: «Ήθελα να δείξω την ανθρώπινη πλευρά αυτών των παιδιών. Να δώσω πρόσωπο στη σιωπή». Οι εικόνες του συνοδεύονται από μαρτυρίες θυμάτων, που περιγράφουν πώς απήχθησαν, εκπαιδεύτηκαν και κακοποιήθηκαν από ισχυρούς άνδρες, συχνά με την κάλυψη της αστυνομίας.

Νομικό πλαίσιο και ατιμωρησία

Το 2017, η αφγανική κυβέρνηση εισήγαγε νομοθεσία που ποινικοποιεί το Bacha Bazi, προβλέποντας ποινές φυλάκισης για τους δράστες. Ωστόσο, η εφαρμογή του νόμου είναι περιορισμένη. Η Human Rights Watch έχει καταγράψει περιστατικά όπου αγόρια που κακοποιήθηκαν καταδικάστηκαν για «ηθικά εγκλήματα», ενώ οι δράστες παραμένουν ατιμώρητοι. Η έκθεση του Special Inspector General for Afghanistan Reconstruction (SIGAR) κατήγγειλε την «ενεργή συνενοχή» αξιωματούχων στην εκμετάλλευση παιδιών.

Ψυχολογικές συνέπειες στα θύματα

Τα παιδιά που επιβιώνουν από το Bacha Bazi αντιμετωπίζουν σοβαρές ψυχολογικές επιπτώσεις:

-Μετατραυματικό στρες και κατάθλιψη

-Αυτοκτονικές τάσεις

>>> Το βραβευμένο ντοκιμαντέρ The Dancing Boys of Afghanistan - μια καταγραφή - γροθιά στο στομάχι 

-Κοινωνική απομόνωση και στιγματισμό

-Έλλειψη πρόσβασης σε ψυχολογική υποστήριξη

Η κοινωνία συχνά αντιμετωπίζει τα θύματα ως «ντροπή» ή «συνενόχους», γεγονός που δυσχεραίνει την επανένταξή τους και την απονομή δικαιοσύνης.

Η ευθύνη της διεθνούς κοινότητας

Η διεθνής κοινότητα έχει καθήκον να καταδικάσει και να καταπολεμήσει το Bacha Bazi. Αυτό περιλαμβάνει:

-Πίεση προς την αφγανική κυβέρνηση για εφαρμογή των νόμων

-Χρηματοδότηση προγραμμάτων προστασίας παιδιών

-Ενίσχυση της εκπαίδευσης και της ενημέρωσης

-Δημιουργία ασφαλών δομών φιλοξενίας για τα θύματα

Μαρτυρίες παιδιών – θυμάτων του Bacha Bazi στο Αφγανιστάν

Η Human Rights Watch έχει καταγράψει μαρτυρίες αγοριών που εξαναγκάστηκαν να συμμετάσχουν στο φρικτό έθιμο του Bacha Bazi. Σε έκθεση του 2015, ένα παιδί περιγράφει πώς απήχθη από την αστυνομία και κρατήθηκε για μήνες, εξαναγκαζόμενο να χορεύει και να υπομένει σεξουαλική κακοποίηση από αξιωματούχους. «Με χτυπούσαν όταν αρνιόμουν να χορέψω. Με απειλούσαν ότι θα με σκοτώσουν αν μιλήσω», αναφέρει ένα από τα θύματα.

Σε ρεπορτάζ του Al Jazeera, ένα αγόρι 14 ετών αφηγείται πώς πωλήθηκε από τον θείο του σε έναν τοπικό πολέμαρχο. «Με έβαλαν να φορέσω φόρεμα και να χορεύω μπροστά σε άνδρες που με κοιτούσαν σαν να μην ήμουν άνθρωπος. Μετά… με πήραν στο δωμάτιο».

Αντίστοιχο ρεπορτάζ του Guardian έφερε στο φως μαρτυρία παιδιού που κατάφερε να δραπετεύσει: «Ήμουν 12 όταν με πήραν. Δεν ήξερα τι θα μου κάνουν. Με έμαθαν να χορεύω, να χαμογελάω, να μην αντιδρώ. Ένιωθα νεκρός μέσα μου. Όταν δραπέτευσα, κανείς δεν με πίστευε. Με είπαν ψεύτη και με έδιωξαν από το χωριό μου».

Η σιωπή και ο φόβος ως σύμβουλοι κακοποιημένων ψυχών

Σύμφωνα με τα στοιχεία διεθνών οργανισμών και ακτιβιστικών οργανώσεων πολλά παιδιά δεν μιλούν ποτέ για την εμπειρία τους.

Ο φόβος αντιποίνων σε μέλη της οικογένειάς τους, η κοινωνική ντροπή και η έλλειψη υποστήριξης κρατούν κλειστό το στόμα ανηλίκων και ενηλίκων. Ακόμα και όταν καταφέρνουν να ξεφύγουν, αντιμετωπίζουν στιγματισμό και αποκλεισμό. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως καταγράφει η Human Rights Watch, τα θύματα φυλακίζονται για «ηθικά εγκλήματα» αντί να προστατευθούν. Ακόμα χειρότερα; Παρά τη δια νόμου απαγόρευση του εθίμου, αυτό συνεχίζεται στις πιο περίκλειστες κοινωνίες και από τις πιο φτωχές οικογένειες της χώρας.

Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα από Μέσα Ενημέρωσης όπως οι Times of India, Observer Diplomat και Daily Mail η πρακτική παραμένει ενεργή σε μυστικές συγκεντρώσεις, όπου αγόρια εξαναγκάζονται να χορεύουν και να κακοποιούνται. Ακόμα και υπό το καθεστώς των Ταλιμπάν, η εφαρμογή των απαγορεύσεων είναι ελλιπής, ενώ υπάρχουν αναφορές για συμμετοχή στρατιωτικών και πολιτικών αξιωματούχων.

Πώς το TikTok έφερε ξανά το Bacha Bazi στο προσκήνιο

Από τις αρχές του 2025, το TikTok γέμισε με βίντεο που απεικονίζουν αγόρια να χορεύουν ντυμένα με γυναικεία ρούχα, συχνά με μακιγιάζ και αισθησιακές κινήσεις. Αν και ορισμένα βίντεο παρουσιάζονται ως «παραδοσιακοί χοροί» ή «πολιτιστικό περιεχόμενο», η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σκοτεινή.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Express TV τα βίντεο προέρχονται κυρίως από λογαριασμούς στο Αφγανιστάν και το Πακιστάν, με hashtags όπως #BachaBazi και #AfghanDance, ενώ πολλά από τα παιδιά που εμφανίζονται είναι ανήλικα, και η αισθητική των βίντεο παραπέμπει σε σεξουαλικοποίηση...

Με στοιχεία από ΒΒC.com, Guardian, Daily Mail, κ.α