«Ιστός της Αράχνης»: Η στιγμή της επίθεσης της Ουκρανίας στη Ρωσία με τα κρυμμένα drone σε φορτηγά

Ο στόλος στρατηγικών βομβαρδιστικών της Ρωσίας, που θεωρείται ότι βρίσκεται εκτός εμβέλειας του Κιέβου, βρέθηκε στο στόχαστρο της Ουκρανίας την Κυριακή, πραγματοποιώντας την πιο τολμηρή αποστολή που έχει αναλάβει σε ρωσικό έδαφος στο διάστημα των τριών χρόνων του πολέμου.

Όπως αναφέρει το BBC, είναι δύσκολο να πει κανείς αν εκπορευόταν από «τόλμη ή εφευρετικότητα» το ηχηρό ουκρανικό πλήγμα στον επιχειρησιακό «Γολιάθ» της Ρωσίας. Εξίσου δύσκολο, είναι να επαληθεύσει τους ισχυρισμούς της Ουκρανίας για ζημιές ύψους 7 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Αυτό, όμως, που είναι προφανές είναι πως η επιχείρηση «Ιστός της Αράχνης», ήταν ένα «θεαματικό προπαγανδιστικό πραξικόπημα», όπως το περιγράφει το βρετανικό μέσο.

Στην επιχείρηση χρησιμοποιήθηκαν μικρά, φορητά drone FPV (σχετικά απλές συσκευές που έχουν αποδειχθεί καταστροφικές στο πεδίο της μάχης), τα οποία έπληξαν τέσσερις αεροπορικές βάσεις στη Ρωσία.

Πώς στήθηκε η επιχείρηση «Ιστός της αράχνης» από την Ουκρανία

Οι Ουκρανοί χειριστές των μη επανδρωμένων αεροσκαφών έπληξαν 41 ρωσικά βομβαρδιστικά, συμπεριλαμβανομένων αεροσκαφών ανίχνευσης ραντάρ μεγάλου βεληνεκούς A-50 και των βομβαρδιστικών Tu-95 και Tu-22M3 – αεροσκάφη που χρησιμοποιεί η Ρωσία για την ανίχνευση ουκρανικών συστημάτων αεράμυνας και την εκτόξευση πυραύλων κρουζ εναντίον της Ουκρανίας. Πρόκειται ενδεχομένως για το ένα τρίτο ολόκληρου του στόλου στρατηγικών βομβαρδιστικών της Ρωσίας.

Σύμφωνα με πηγές των ουκρανικών υπηρεσιών ασφαλείας (SBU), τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη μεταφέρθηκαν στη Ρωσία σε απροσδιόριστο χρόνο, μέσα σε τροποποιημένα κοντέινερ που είχαν τοποθετηθεί σε φορτηγά, των οποίων τα πάνελ οροφής μαζεύονταν με το πάτημα ενός κουμπιού τηλεχειρισμού.

Τα φορτηγά είχαν σταθμεύσει κοντά στις ρωσικές αεροπορικές βάσεις που αποτέλεσαν τον στόχο της επιχείρησης. Όταν ήρθε η ώρα της επίθεσης, άνοιξαν εξ αποστάσεως τις οροφές των φορτηγών και «απελευθέρωσαν» τα drone.

Σύμφωνα με τις αναφορές, οι οδηγοί των φορτηγών δεν είχαν ιδέα τι φορτίο μετέφεραν. Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτή δεν ήταν η πρώτη φορά που χρησιμοποιήθηκαν φορτηγά στον πόλεμο. Το 2020, ένα φορτηγό που μετέφερε εκρηκτικά πυροδοτήθηκε εξ αποστάσεως κατά τη διάρκεια επίθεσης στη γέφυρα του Κερτς που συνδέει την Κριμαία με την ηπειρωτική Ρωσία.

Η συγκεκριμένη επιχείρηση, ωστόσο, ήταν πιο περίπλοκη. Σύμφωνα με την Telegraph, τα drones είχαν εκπαιδευτεί, με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης, για να πλήξουν τα ρωσικά αεροσκάφη στα πιο αδύναμα σημεία τους.

Η επίθεση έγινε τρομερά γρήγορα που πιστεύεται ότι δεν δόθηκε ο χρόνος αντίδρασης από τους Ρώσους. Σύμφωνα με πληροφορίες, το γεγονός ότι οι ουκρανικές υπηρεσίες ασφαλείας εκτόξευσαν τα drones από περιοχή κοντά στις ρωσικές αεροπορικές βάσεις, πιθανότατα επέτρεψε στα drones να αποφύγουν τα ρωσικά συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και να στερήσουν από τη ρωσική αεράμυνα σημαντικό χρόνο για να τα εντοπίσουν.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι επιβεβαίωσε ότι στην επιχείρηση χρησιμοποιήθηκαν 117 drones τα οποία κατέστρεψαν το 34% των ρωσικών αεροσκαφών που μεταφέρουν στρατηγικούς πυραύλους κρουζ.

Οι επιθέσεις σημειώθηκαν σε μια κρίσιμη καμπή για τον πόλεμο στην Ουκρανία, λίγες ώρες πριν από την προγραμματισμένη συνάντηση Ρώσων και Ουκρανών αντιπροσώπων στην Κωνσταντινούπολη. Με την ειρηνευτική πρωτοβουλία του Ντόναλντ Τραμπ να έχει ήδη αρχίσει να κλονίζεται, οι συνομιλίες έχουν αποκτήσει μια νέα χροιά.

Αν και ο χρόνος της επιχείρησης πιθανότατα υπολογίστηκε για να σταλεί ένα μήνυμα στην άλλη πλευρά, Ουκρανοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι ο σχεδιασμός της ξεκίνησε πριν από 18 μήνες. Το τελικό στάδιο ξεκίνησε πριν από λίγες εβδομάδες, όταν δεκάδες drones μπήκαν λαθραία στη Ρωσία υπό την επίβλεψη των ουκρανικών υπηρεσιών ασφαλείας.

Τα βομβαρδιστικά της Ρωσίας αποτελούσαν κλασικό στόχο των Ουκρανών, ωστόσο, χρειάστηκαν πολλές προσαρμογές από το Κίεβο καθώς η Μόσχα μετακίνησε προσφάτως μεγάλο μέρος του στόλου της βαθύτερα στην ενδοχώρα για να τον προστατεύσει από επιθέσεις.

Τι μας δείχνει η επιχείρηση

Σχολιάζοντας την επίθεση οι αναλυτές του Ινστιτούτου για την Μελέτη του Πολέμου (ISW) αναφέρουν η επιχείρηση αποδεικνύει ότι:

• Η Ουκρανία συνεχίζει να καινοτομεί στην τεχνολογία και τις τακτικές των μη επανδρωμένων αεροσκαφών της για να επιτύχει επιχειρησιακό αιφνιδιασμό και να στοχεύσει με επιτυχία ρωσικές στρατιωτικές υποδομές στα μετόπισθεν.
• Η επιχείρηση ενδέχεται, τουλάχιστον προσωρινά, να περιορίσει την ικανότητα της Ρωσίας να διεξάγει επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους μεγάλης εμβέλειας στην Ουκρανία.
• Η ουκρανική επιχείρηση θα αναγκάσει τους Ρώσους αξιωματούχους να εξετάσουν το ενδεχόμενο ανακατανομής των συστημάτων αεράμυνας της Ρωσίας ώστε να καλύψουν ένα πολύ ευρύτερο φάσμα εδάφους και ενδεχομένως να αναπτύξουν κινητές ομάδες αεράμυνας που θα μπορούν να αντιδράσουν πιο γρήγορα σε πιθανές αντίστοιχες επιθέσεις με ουκρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη στο μέλλον.
• Η Ρωσία πιθανότατα θα δυσκολευτεί να αντικαταστήσει τα αεροσκάφη.

Με στοιχεία από BBC και Telegraph