Η ντροπή της δημοκρατίας και η δημοκρατία της ντροπής

Μια ανείπωτη τραγωδία ήταν αρκετή για να ξετυλίξει, όλα αυτά τα χρόνια, το κουβάρι των παθογενειών και του λαϊκισμού ενός πολιτικού συστήματος και μιας κοινωνίας που, ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές τους, βρίσκουν τρόπο να προτάξουν την ανθρώπινη απληστία από τον ανθρώπινο πόνο. Στα Τέμπη, μαζί με τα διαμελισμένα σώματα των ανυποψίαστων θυμάτων, θάφτηκε και η αξιοπρέπεια της μεταπολιτευτικής δημοκρατίας και των θεσμών της. Άνοιξε μια πληγή που θα παραμείνει ανοιχτή για πολύ καιρό, τουλάχιστον μέχρις ότου αποδοθεί δικαιοσύνη για τα αίτια και τους υπεύθυνους της τραγωδίας.

Τι να πρωτοθυμηθεί κανείς; Ότι η κυβέρνηση έστειλε τον αρμόδιο υπουργό της να «δικαστεί» στην κάλπη που στήθηκε μερικούς μήνες μετά την παραίτηση που υπέβαλε «για λόγους ευθιξίας» και η οποία τον αθώωσε πανηγυρικά; Ότι δεν δέχτηκε στη Βουλή μύγα στο σπαθί της για τα κυβερνητικά στελέχη που ενεπλάκησαν στη συνέχεια και τα οποία παραπέμφθηκαν μετά από χρόνια στη Δικαιοσύνη προς διερεύνηση των ευθυνών τους; Ή μήπως τη μετέπειτα δήλωση του Πρωθυπουργού ότι «αν ήξερε αυτά που έμαθε στη συνέχεια, δεν θα δήλωνε αυτά που δήλωσε μετά το δυστύχημα»;

Και τι να πρωτοξεχάσει κανείς; Ότι μια μητέρα που θρήνησε την απώλεια του παιδιού της και ξεσήκωσε τη χώρα απαιτώντας την απονομή δικαιοσύνης αποφάσισε να ιδρύσει κόμμα για να κυβερνήσει την Ελλάδα; Ότι μια αρχηγός κοινοβουλευτικού κόμματος ανέλαβε τη νομική εκπροσώπηση οικογενειών για να ιδιοποιηθεί κομματικά τη λαϊκή αγανάκτηση; Ότι στήθηκε μια ολόκληρη συνωμοσιολογία «εμπειρογνωμόνων» γύρω από το ξυλόλιο και τα υποτιθέμενα άδεια βαγόνια, με την οποία ταυτίστηκαν ένα σωρό βουλευτές για να αυγατίσουν την εκλογική τους πελατεία; Ότι η εργαλειοποίηση της τραγωδίας παραβίασε κάθε κανόνα σεβασμού της μνήμης των θυμάτων;

Ωστόσο, τις τελευταίες μέρες ο λαϊκισμός κατέρριψε κάθε ρεκόρ χυδαιότητας. Ο Κυριάκος Βελόπουλος παρουσίασε στη Βουλή φωτογραφίες με δήθεν πεταμένα οστά των νεκρών ως απόδειξη της αναλγησίας της πολιτείας και της επιχείρησης συγκάλυψης, τα οποία, όπως αποδείχτηκε, ανήκαν σε ζώα. Το χειρότερο είναι ότι οι αντιδράσεις στην αίθουσα του Κοινοβουλίου δεν ήταν ανάλογες της προσβολής που διαπράχτηκε μέσα στο σπίτι της δημοκρατίας. Θα έπρεπε να υπάρξει καταγγελία και να κινηθούν άμεσα οι διαδικασίες άρσης της ασυλίας και παραπομπής του αδίστακτου λαϊκιστή στα αρμόδια όργανα της Βουλής και της Δικαιοσύνης.

Όλα αυτά, βέβαια, είναι ψιλά γράμματα για μια Βουλή όπου η τοξικότητα έχει γίνει κανονικότητα, με ευθύνη και των συστημικών κομμάτων εξουσίας που ανέχονται ή και υποδαυλίζουν αυτό το κλίμα αντιπαράθεσης. Αρκεί να αναλογιστούμε ότι η τέταρτη κοινοβουλευτική περίοδος ξεκίνησε με την εικόνα των κομματικών εδράνων να είναι εντελώς διαφορετική από εκείνη που αποτυπώθηκε μετά την τελευταία ετυμηγορία του «κυρίαρχου λαού». Και ότι, για πρώτη φορά στα χρονικά του Κοινοβουλίου, ανεξαρτητοποιήθηκαν περίπου 50 βουλευτές, προκειμένου να αναζητήσουν εναγωνίως –και συχνά αναξιοπρεπώς– κομματική στέγη ικανή να εξασφαλίσει την επανεκλογή τους.

Δυστυχώς, όπως δείχνουν και οι μέχρι στιγμής δημοσκοπικές έρευνες, η κατάσταση στην επόμενη Βουλή προδιαγράφεται ακόμα χειρότερη, με την είσοδο και νέων κομμάτων του ακροδεξιού φάσματος, ενώ ο κίνδυνος της κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης μιας νέας Χρυσής Αυγής είναι πλέον ορατός. Είναι καιρός τα κόμματα του δημοκρατικού τόξου, λαμβάνοντας υπόψη και το ακροδεξιό τσουνάμι που κατακλύζει την Ευρώπη, να συνειδητοποιήσουν την απειλή που ελλοχεύει για τη λειτουργία των θεσμών. Η ενίσχυση της Ακροδεξιάς και η επανεμφάνιση των νεοναζί δεν μπορεί να ενταχθούν σε μικροκομματικούς υπολογισμούς. Θα είναι ήττα του πολιτικού συστήματος στο σύνολό του και ντροπή για τη δημοκρατία.