«Δέβα χαθ κορωνοϊέ»: Το ποντιακό λεξικό μέσα στην καραντίνα
Με 10.000 λήμματα για «να μην πεθάνει η μητρική γλώσσα των Ποντίων»
Στη Βέροια δημιουργήθηκε ένα ποντιακό λεξικό με 10.000 λήμματα, μέσα στην καραντίνα, με φράσεις όπως «Δέβα χαθ κορωνοϊέ».
«Δέβα χαθ κορωνοϊε», που σημαίνει «άντε εξαφανίσου κορωνοϊέ», είναι μία φράση στην ποντιακή διάλεκτο, που μπορεί να σχηματίσει κάποιος αν έχει ανά χείρας το ποντιακό-ελληνικό λεξικό της Ευξείνου Λέσχης Βέροιας.
Πρόκειται για μία έκδοση που περιλαμβάνει 10.000 ποντιακές λέξεις, οι οποίες μεταφράζονται στη νέα ελληνική γλώσσα.
Όπως αναφέρεται στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, η καραντίνα λειτούργησε ως σύμμαχος στην προσπάθεια των μελών του συλλόγου, τα οποία κατά την πολύμηνη παραμονή τους στο σπίτι, αξιοποίησαν με τον καλύτερο τρόπο τον ελεύθερο χρόνο τους, με αποτέλεσμα, ύστερα από πολλή δουλειά, να εκδοθεί το συγκεκριμένο λεξικό για τη γλώσσα που μιλούν οι Πόντιοι.
«Μπορεί να μην είναι το πρώτο ποντιακό λεξικό που κυκλοφορεί, αλλά σίγουρα είναι από τα λίγα που περιλαμβάνουν τόσο σημαντικό αρχείο και τόσο μεγάλο αριθμό δεδομένων» σημειώνει, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό του «Πρακτορείο 104,9 FM», ο πρόεδρος της Ευξείνου Λέσχης Βέροιας Νίκος Τουμπουλίδης.
«Ο συνολικός χρόνος που απαιτήθηκε για τη συγκέντρωση του υλικού, ήταν κάποια… χρόνια. Είχαμε στη διάθεσή μας πληροφορίες από σκόρπιες σελίδες που χρονολογούνται στο 1950 και το 1960, καθώς και πρόσφατες καταγραφές» εξηγεί ο κ. Τουμπουλίδης.
Αναφέρει ακόμη ότι το υλικό άρχισε να συγκεντρώνεται με πρωτοβουλία του πρώην προέδρου του συλλόγου, συνταξιούχου γιατρού Κώστα Καμπουρίδη, αλλά και χάρη στην πολύτιμη βοήθεια του Χριστιανού Αθανασιάδη, εγγονού του "γεροστάθη" Ευαστάθιου Τσαντεκίδη- Αθανασιάδη, παιδαγωγού, δασκάλου, λαογράφου, που γεννήθηκε το 1890 και άφησε σπουδαία παρακαταθήκη.
Και προσθέτει: «Τουλάχιστον τέσσερα μέλη της Λέσχης, ανέλαβαν να οργανώσουν αυτό το πλούσιο υλικό, δουλεύοντας ο καθένας μεμονωμένα, από το σπίτι του, λόγω των μέτρων περιορισμού διασποράς του κορωνοϊού. Λίγους μήνες μετά, εκδόθηκε το ποντιακό λεξικό».
Ποντιακό λεξικό: 10.000 λέξεις στην ποντιακή διάλεκτο σε 395 σελίδες
Στις 395 σελίδες του, τα μέλη της Λέσχης έχουν συμπεριλάβει όσο περισσότερες ποντιακές λέξεις μπόρεσαν, προκειμένου «να μην πεθάνει η μητρική γλώσσα των Ποντίων», όπως λένε χαρακτηριστικά. Δίπλα από το κάθε ποντιακό λήμμα, υπάρχει, εκτός από την ερμηνεία του στη νέα ελληνική γλώσσα, η προέλευση της λέξης, καθώς και μικρές προτάσεις για κατανόηση και για τον τρόπο που μπορεί να χρησιμοποιηθεί.
«Οι λέξεις, όπως σε όλα τα λεξικά, αναγράφονται με αλφαβητική σειρά και είναι εύκολο να βρει κάποιος την ποντιακή λέξη που έχει ακούσει και δεν ξέρει τι σημαίνει» υπογραμμίζει ο κ. Τουμπουλίδης.
Ποντιακά - Πόσο δύσκολο είναι να μάθει κάποιος τη γλώσσα - Ο πρόεδρος της Ευξείνου Λέσχης Βέροιας Νίκος Τουμπουλίδης απαντά
Όσο για το αν είναι εύκολη η εκμάθηση των ποντιακών, σύμφωνα με τον πρόεδρο της λέσχης, «αν υπάρχει αγάπη και θέληση, θα καταφέρει κάποιος να «καλατσεύει» (σ.σ. μιλάει) ποντιακά».
Στον σύλλογο, μάλιστα, ανυπομονούν να αρθούν τα μέτρα και να ανοίξουν και πάλι οι πόρτες του, προκειμένου να συνεχιστούν και τα μαθήματα ποντιακής διαλέκτου, που είχαν ξεκινήσει πριν από το λοκντάουν και στα οποία έβαλε «φρένο» η Covid-19.
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
«Ας το θέσω με λέξεις που ίσως καταλάβετε»
Στο TikTok, wellness influencers προωθούν την πρακτική του «house burping»
Το βίντεο που κάνει τον γύρο του διαδικτύου
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι τα ζώα εκτροφής έχουν παραμεληθεί συστηματικά από τη συμπεριφορική επιστήμη
Ο γιατρός της αρχικά απέδωσε την αντίδραση στη ρύπανση και δεν της έδωσε φάρμακα
Μικρή βουτιά στη ζωή και το βιογραφικό του νεαρού καλλιτέχνη
«Ε27 γράφει, θα εκραγούμε», είπαν Γωγώ Δελογιάννη και Τζένη Μελιτά
Το βίντεο που κάνει τον γύρο του διαδικτύου
Το βίντεο που κάνει τον γύρο του διαδικτύου
Ο Γιώργος Μαζωνάκης βγήκε στον δρόμο και κέρασε σφηνάκια το κοινό που περίμενε στην ουρά
Κανείς τους δεν σχολίασε δημόσια
«Νόμιζα ότι θα έρθουν καμιά δωδεκαριά άτομα» ανέφερε η κοπέλα που δε μπορεί να πιστέψει όσα συνέβησαν
Το trend «2026 is the new 2016» που πλημμύρισε τα social media
Η σκηνή καταγράφηκε on camera και έγινε viral
Το βίντεο που κάνει τον γύρο του διαδικτύου
Επιστρέφοντας στην εποχή που είχαμε εμμονή με τη Victoria's Secret, χρησιμοποιούσαμε snapchat, το μακιγιάζ ήταν έντονο και η φάση ήταν YOLO
Η γυναίκα του τον χώρισε κι εκείνος τώρα ζητά αποζημίωση
Στο μικροσκόπιο των ελεγκτών μπήκαν και τεχνικές ωρίμανσης
Τα συν και πλην της εβδομάδας από τη Σταυρούλα Παναγιωτάκη
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.