Τελικά ό,τι μάθαμε, το μάθαμε στο σχολείο

Για την ακρίβεια ότι μάθαμε, εκτός από την επιστήμη ή την τέχνη που σπουδάσαμε μετά. Σαράντα χρόνια αφού τελείωσα το σχολείο, έπιασα στις διακοπές να διαβάσω δύο ωραία βιβλία για τα μαθηματικά, τα οποία και σας τα συνιστώ*. Τα μαθηματικά πάντοτε μου άρεσαν, ενώ η Σχολή που τελείωσα το 1988 απαιτούσε πάντα γερή γνώση Μαθηματικών. Στην καριέρα μου η καλή αίσθηση των αριθμών έπαιζε και εξακολουθεί να παίζει σημαντικό ρόλο, άρα πάντοτε πίστευα ότι διατηρούσα μία καλή επαφή, τουλάχιστον με τα βασικά Μαθηματικά. Τακτικά διάβαζα και ορισμένα βιβλία, κυρίως για τη θεωρία αριθμών.

Φέτος όμως διαπίστωσα με φρίκη ότι θέματα τα οποία δεν είχαμε διδαχθεί στο Λύκειο, για παράδειγμα ολοκληρώματα, δεν τα πολυκαταλάβαινα. Βλέπετε στις αρχές της δεκαετίας του 1980 στο Λύκειο φτάναμε μέχρι τις παραγώγους, ενώ ολοκληρώματα πρωτοείδαμε στα 3 πρώτα εξάμηνα στο Πανεπιστήμιο. Επίσης, παρά το φιλικότατο ύφος των δύο προαναφερθέντων βιβλίων, όταν έφτασα στον μισητό μου στη Β΄ Λυκείου πολλαπλασιασμό πινάκων, διαπίστωσα ότι δεν θυμόμουν τίποτε. Τον είχα απωθήσει. Έκανα μεγάλη προσπάθεια να καταλάβω όσα ο συγγραφέας με υπομονή και χαριτωμένο τρόπο προσπαθούσε να εξηγήσει στους αναγνώστες του.

Κάποιος διάσημος διανοητής το είχε πει, και αρχικά δεν το πίστευα: «Η παιδεία μας διαμορφώνεται στο σχολείο». Προφανώς και μπορούμε και οφείλουμε να βελτιώσουμε τη μόρφωσή μας, ενώ πρέπει να είμαστε πάντοτε ανοιχτοί σε νέες πνευματικές προκλήσεις. Η δουλειά μας το επιβάλλει και η τεχνολογία μάς το επιτρέπει σήμερα. Οι βάσεις μας όμως πάντοτε διαμορφώνονται μέχρι τα 18 μας, ασχέτως αν προσπαθούμε στα 58 μας και για όσα χρόνια είμαστε ακόμα πνευματικά ανήσυχοι. Αν διαφωνείτε, δοκιμάστε να κάνετε τον πιο απλό πολλαπλασιασμό πινάκων διαστάσεων 2x2, ή ακόμα καλύτερα να βρείτε τον αντίστροφο ενός πίνακα αριθμών.

* «Η μαγεία των Μαθηματικών» του Galvin Glawson και «Το θεώρημα του Παπαγάλου» του Denis Guedj σε εξαιρετική μετάφραση του Τεύκρου Μιχαηλίδη.