Parthenon Project: Η νέα πρόταση για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα

Πριν λίγες ημέρες έλαβε χώρα στην Αθήνα η πρώτη επίσημη εκδήλωση της εκστρατείας «Parthenon Project», που υποστηρίζεται από βρετανούς πολιτικούς διαφόρων παρατάξεων και τάσσεται υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα, παρουσία του υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, της υπουργού Πολιτισμού, Λίνας Μενδώνη και του Ευάγγελου Βενιζέλου. Στο πάνελ συμμετείχαν ο πρόεδρος του «Parthenon Project», Λόρδος Εντ Βέιζι, ο καθηγητής Νίκος Αλιβιζάτος, η Βρετανίδα πολιτικός Θάνγκαμ Ντεμπονέρ και ο διάσημος Αυστραλο-Βρετανός δικηγόρος με ειδίκευση στα ανθρώπινα δικαιώματα, Τζέφρι Ρόμπερτσον, που έγραψε το βιβλίο «Σε ποιον ανήκει η Ιστορία; Τα λάφυρα του Έλγιν και η επιστροφή των κλεμμένων θησαυρών» (2020). Η καμπάνια παρουσίασε την πρόταση για μία αμοιβαία ωφέλιμη λύση για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα.

Tα τελευταία χρόνια έχουν υπάρξει πολύ ισχυρά επιχειρήματα υπέρ της επανένωσης των Γλυπτών του Παρθενώνα

Ο Γιώργος Αργυρόπουλος, ο γνωστός εικαστικός και designer, καλλιτεχνικός διευθυντής του Parthenon Project, πιστεύει ότι η επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα ποτέ δεν ήταν πιο κοντά να πραγματοποιηθεί από ό,τι τώρα.

Με την αλλαγή κυβέρνησης στο Ηνωμένο Βασίλειο, το ζήτημα του επαναπατρισμού των γλυπτών που ο Λόρδος Έλγιν, εκμεταλλευόμενος την ευγνωμοσύνη των Οθωμανών κατακτητών, μετέφερε στις αρχές του 19ου αιώνα από την Αθήνα στην Μεγάλη Βρετανία και σήμερα ανήκουν στην συλλογή του Βρετανικού Μουσείου, εξετάζεται με περισσότερη «θέρμη». Όπως τόνισε και ο υπουργός Εξωτερικών στην ομιλία του, κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης: «Νομίζω ότι τα τελευταία χρόνια έχουν υπάρξει πολύ ισχυρά επιχειρήματα υπέρ της επανένωσης των Γλυπτών του Παρθενώνα. Πρώτα και πάνω απ' όλα, θα έλεγα ότι υπάρχει μια μεγάλη πλειοψηφία όσον αφορά τη κοινή γνώμη που υποστηρίζει αυτή την επανένωση, ακόμη και μέσα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Αυτό το λαμβάνω πολύ σοβαρά υπόψη μου. Νομίζω ότι είναι εξαιρετικά σημαντικό το γεγονός ότι σήμερα μιλάμε για ένα γενικό αίτημα για την επανένωση των Γλυπτών. Και προφανώς, αυτό είναι λογικό να συμβαίνει εδώ στην Ελλάδα ή σε άλλα μέρη του κόσμου. Αλλά, όταν αυτό συμβαίνει εντός του Ηνωμένου Βασιλείου, νομίζω ότι αυτό δείχνει ότι αποτελεί ξεκάθαρα ένα οικουμενικό αίτημα».

Ο Τζέφρι Ρόμπερτσον, έγραψε το βιβλίο του «Σε ποιον ανήκει η Ιστορία;», βασιζόμενος στην έρευνα που είχε κάνει ο ίδιος μαζί με την δικηγόρο Αμάλ Κλούνεϊ και τον καθηγητή Νόρμαν Πάλμερ, προκειμένου να συντάξουν ένα νομικό πόρισμα για λογαριασμό της ελληνικής κυβέρνησης, η οποία τότε σκόπευε να διεκδικήσει δικαστικά τα Γλυπτά του Παρθενώνα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο του Στρασβούργου ή το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Το βιβλίο κυκλοφόρησε με πρωτοβουλία του ιδρύματος Lefas Humanitas το 2020, από τις εκδόσεις Free Thinking Zone, σε μετάφραση της συγγραφέα και δημοσιογράφου Σώτης Τριανταφύλλου, που στην εισαγωγή της γράφει: «Ο Geoffrey Robertson είναι σήμερα ο πιο έντιμος και αγωνιστικός σύμμαχός μας στο Λονδίνο. Κυρίως, επειδή ξεκαθαρίζει σε ποιες περιπτώσεις και κάτω από ποιες περιστάσεις τα κλεμμένα έργα τέχνης πρέπει να επιστρέψουν στη χώρα όπου δημιουργήθηκαν».

Με τη δημιουργία του νέου Μουσείου της Ακρόπολης, το κύριο επιχείρημα των Βρετανών, ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχει ένας χώρος κατάλληλος για να στεγάσει τα μνημεία αυτά, δεν διαθέτει πια καμία βάση. Ο νέος Πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Κιρ Στάρμερ έχει δηλώσει πως, σε περίπτωση συμφωνίας μεταξύ Ελλάδας και Βρετανικού Μουσείο για επαναπατρισμό των Γλυπτών, δεν θα στεκόταν εμπόδιο. Όπως δήλωσε και η Ελληνοκαναδή σύμβουλος του «Parthenon Project», Μελίνα Αντωνιάδη, στην Athens Voice: «Βρισκόμαστε σε μία καθοριστική στιγμή της ιστορίας και, ως μέλος της ελληνικής διασποράς από τον Καναδά, αισθάνομαι μεγάλη τιμή που συνεισφέρω στο να βρεθεί μια αμοιβαία ωφέλιμη λύση για την επιστροφή των Γλυπτών. Σύμφωνα με την προτεινόμενη συμφωνία, δεν θα επιτύχουμε μόνο την επανένωσή τους, αλλά θα δημιουργήσουμε και μοναδικές πολιτιστικές και εκπαιδευτικές ευκαιρίες για τις επόμενες γενιές. Ευκαιρίες από τις οποίες εγώ επωφελήθηκα προσωπικά μέσα από υποτροφίες και προγράμματα ανταλλαγής μαθητών που μου επέτρεψαν να επισκεφθώ την Ελλάδα. Ανυπομονώ να δω τα Γλυπτά να επιστρέφουν στην Αθήνα, όπου ανήκουν δικαιωματικά. Πιστεύω ακράδαντα πως αυτή η πολιτιστική συνεργασία θα ξεκινήσει μια νέα περίοδο για τις διαπολιτισμικές σχέσεις, ενισχύοντας τους δεσμούς μεταξύ της Ελλάδας και του Ηνωμένου Βασιλείου».

Μελίνα Αντωνιάδη