Netflix, Paramount, Warner Bros.: Η πιο επικίνδυνη μάχη στην ιστορία του Χόλιγουντ

Αν δεν έχετε καταλάβει τι συμβαίνει με το Netflix, την Paramount και τη Warner Brothers και, κυρίως, τι σημαίνει αυτό για το μέλλον του σινεμά, ας το πάρουμε από την αρχή, γιατί αυτή η ιστορία είναι πολύ πιο περίπλοκη απ’ ό,τι φαίνεται.

Εν αρχή ην οι Big 5. Τα πέντε μεγάλα στούντιο που έχτισαν το Χόλιγουντ. Ανάμεσά τους, η Warner Brothers, με πάνω από έναν αιώνα δημιουργικής ιστορίας. «Καζαμπλάνκα», «Εξορκιστής», «Άρχοντας των Δαχτυλιδιών», «Χάρι Πότερ», «Matrix». Σχεδόν όλες τις ταινίες του Νόλαν: «Interstellar», «Inception», «Σκοτεινός Ιππότης». Δηλαδή χωρίς τη Warner δεν θα είχαμε μερικά από τα πιο εμβληματικά έργα του κινηματογράφου.

Αλλά η Warner έκανε μια σειρά από λάθη. Δύο συγχωνεύσεις που πήγαν στραβά, το χτύπημα της πανδημίας covid και μια παγκόσμια στροφή προς το streaming που την άφησε σχετικά πίσω. Ξαφνικά, η θρυλική εταιρεία βρέθηκε να χρωστάει δισεκατομμύρια. Όχι επειδή ξέμεινε από ιδέες, το αντίθετο μάλιστα. Απλώς πνίγεται στα χρέη. Και όταν πνίγεσαι, ε, πρέπει να πουληθείς.

Εκεί σκάει ο ιππότης στα κόκκινα ονόματι Netflix και λέει: «Μη μασάτε, εμείς είμαστε εδώ να σας σώσουμε». Ο μεγαλύτερος streamer στον κόσμο κάνει μια προσφορά 83 δισεκατομμυρίων δολαρίων για να αποκτήσει τα κοσμήματα της Warner. Το σύμπαν της DC, τον κόσμο του Χάρι Πότερ, τα δικαιώματα του «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών», το HBO. Αν αυτό περνούσε, το Netflix δεν θα ήταν απλά ένας ακόμη παίχτης της κινηματογραφικής βιομηχανίας, αλλά το ίδιο το παιχνίδι.

Η συμφωνία φαινόταν σχεδόν τελειωμένη. Μέχρι που, στα μέσα Δεκεμβρίου, η ιστορία πήρε μια απρόσμενη τροπή. Πολιτική.

Ο Ντόναλντ Τραμπ βγήκε δημόσια και δήλωσε ότι το Netflix deal «θα μπορούσε να είναι πρόβλημα» λόγω ανταγωνισμού και ότι θα ασχοληθεί προσωπικά ο ίδιος με το deal.

Για τον Έλισον, αυτή η δήλωση ήταν το πράσινο φως. Ο Ντέιβιντ Έλισον έχει μια παλιά σχέση με τον Τραμπ. Ο πατέρας του, Λάρι Έλισον, ο δισεκατομμυριούχος ιδρυτής της Oracle, είναι κοντά στον πρόεδρο. Ο Τζάρεντ Κάσνερ, ο γαμπρός του Τραμπ, δεν είναι τυχαία εμπλεγμένος στη χρηματοδότηση του deal. Ο Έλισον ήξερε ότι, αν μπορούσε να κερδίσει τη στήριξη του Τραμπ, το deal θα ήταν σχεδόν σίγουρο.

Και κάπως έτσι, ο Έλισον έριξε στο τραπέζι μια «εχθρική προσφορά» 108,4 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Δεν ήταν τυχαίο, αλλά στρατηγικό.

Η Paramount αντεπιτίθεται

Η Paramount δεν προσφέρει απλώς τα στούντιο και το HBO. Προσφέρει την αγορά ολόκληρης της Warner, συμπεριλαμβανομένου του CNN και των Discovery networks. Δηλαδή, αν η Paramount κερδίσει, θα ελέγχει όχι μόνο τη δημιουργία περιεχομένου, αλλά και τη δημοσιογραφία.

Ο Τραμπ έχει μια ιστορία με το CNN. Δεν είναι φιλικές οι σχέσεις. Αν η Paramount κερδίσει και ο Έλισον είναι υπόχρεος στον Τραμπ, ποιος θα ελέγχει τι λέγεται στο CNN; Αυτό είναι το πραγματικό ζήτημα. Δεν είναι απλώς business. Είναι δύναμη.

Αλλά το παρασκήνιο ήταν ακόμα πιο δραματικό. Ο Έλισον κυνηγούσε τον CEO της Warner, Ντέιβιντ Ζάσλαβ, για μήνες. Τον κάλεσε σε δείπνο με τον πατέρα του στο Μπέβερλι Χιλς. Του πρόσφερε τη θέση του co-CEO. Του έστειλε μηνύματα που ήταν σχεδόν απελπισμένα. Έκανε έξι προσφορές σε δώδεκα εβδομάδες.

Και η απάντηση του Ζάσλαβ; Σιωπή. Τον αγνόησε παντελώς. Λίγες ώρες πριν ανακοινωθεί το Netflix deal, ο Ζάσλαβ δεν απάντησε σε κανένα μήνυμα. Η απόφαση ήταν ήδη παρμένη.

Η μάχη αρχίζει

Με το hostile bid των 108,4 δισεκατομμυρίων ο Έλισον της Paramount παρακάμπτει τη διοίκηση της Warner καταγγέλλοντας έλλειψη διαφάνειας και ζητώντας από τους ίδιους τους μετόχους της Warner να πουλήσουν σε αυτόν. Επίσης βγήκε μπροστά, υποσχόμενος 30+ ταινίες στους κινηματογράφους κάθε χρόνο. Δεν ήταν τυχαίο. Ήταν απάντηση στον φόβο που έκαιγε το Χόλιγουντ: ότι το Netflix θα σκότωνε την κινηματογραφική εμπειρία.

Από την άλλη μεριά, ο Τεντ Σαράντος του Netflix έκανε κάτι που δεν θα περίμενες. Κανονική κωλοτούμπα. Για χρόνια, ο Σαράντος υποστήριζε ότι το theatrical window έπρεπε να μικρύνει. Τώρα, ξαφνικά, δηλώνει ότι θα σεβαστεί την παράδοση της Warner και θα αφήσει τις ταινίες να παίζουν στους κινηματογράφους «ακριβώς όπως πριν». Γιατί, όπως εξήγησε, αυτά τα έλεγε όσο δεν ήταν στην μπίζνα των studio. Από τη στιγμή που θα μπει, λογικό είναι να την υποστηρίξει. Ωραία λόγια. Αλλά κανείς στο Χόλιγουντ δεν νομίζω να τον πίστεψε.

Και εδώ μπαίνουν οι φωνές που δεν μπορούν να αγνοηθούν. Ο Κρίστοφερ Νόλαν, ως πρόεδρος της Ένωσης Σκηνοθετών, ζήτησε έκτακτη συνάντηση με το Netflix. Ο Μάρτιν Σκορσέζε, ο Τζέιμς Κάμερον, η Τζέιν Φόντα, όλοι εξέφρασαν τον τρόμο τους. Δεν ήταν απλώς για τα χρήματα. Ήταν για την ψυχή του κινηματογράφου.

Τι διακυβεύεται

Αν κερδίσει το Netflix: Το Netflix θα έχει πλήρη έλεγχο των studios και του HBO. Ανεξάρτητο από πολιτικές πιέσεις. Αλλά το Netflix θα μπορούσε να μετατρέψει το HBO σε κάτι πιο casual. Το «Netflix effect» θα μπορούσε να σκοτώσει τη δημιουργικότητα που μας χάρισε κλασικές σειρές όπως «The Sopranos», «The Wire», «Game of Thrones», «Succession». Επίσης, τα σωματεία φοβούνται ότι θα χαθούν χιλιάδες θέσεις εργασίας.

Αν κερδίσει η Paramount: Η Paramount υπόσχεται 30+ ταινίες στους κινηματογράφους κάθε χρόνο. Περισσότερες δουλειές για δημιουργούς. Αλλά το CNN θα είναι υπό την κατεύθυνση κάποιου που θα είναι υπόχρεος στον Τραμπ. Η δημοσιογραφία θα γίνει στόχος. Η αυτολογοκρισία θα γίνει πολιτική πραγματικότητα.

Το αληθινό ζήτημα

Αυτό που διακυβεύεται δεν είναι ούτε το Netflix ούτε η Paramount. Είναι το αν θα είναι δυνατή η δημιουργικότητα να επιβιώσει στους περιορισμούς της αγοράς και της δύναμης. Είναι το αν θα έχουμε περιεχόμενο που απαιτεί προσοχή και σκέψη, ή απλά κάτι για να γεμίζει τη σιωπή. Είναι το αν θα περιοριστεί η δημοσιογραφική ελευθερία.

Η πραγματική μάχη δεν είναι για το ποιος θα κάνει τον επόμενο Batman. Είναι για το ποιος θα ελέγχει τις ιστορίες που βλέπουμε και ποιος θα διαμορφώσει την κουλτούρα των επόμενων δεκαετιών. Και αυτή η μάχη ακόμα δεν έχει τελειώσει.