Μαρμάρινος Κατάλογος: Ο Χριστόφορος Μαρίνος παρουσιάζει 155 έργα από την προσωπική του συλλογή
Ο ιστορικός τέχνης και επιμελητής δεν αφηγείται ιστορίες άλλων, αλλά επιμελείται το ίδιο του το βλέμμα: τις εμμονές, τις επιστροφές και τις αγάπες που το διαμόρφωσαν.
Ο Χριστόφορος Μαρίνος παρουσιάζει έργα από την προσωπική του συλλογή στην έκθεση «Μαρμάρινος Κατάλογος» στο Αρχοντικό Χρυσανθόπουλου στον Πύργο Κύμης, στην Εύβοια
Στο Αρχοντικό Χρυσανθόπουλου, στον Πύργο Κύμης, φιλοξενείται από τις 25 Ιουλίου η έκθεση «Μαρμάρινος Κατάλογος». Ο ιστορικός τέχνης και επιμελητής της έκθεσης, Χριστόφορος Μαρίνος, επιστρέφει και φέτος στον τόπο του με μια ασυνήθιστη ιδέα, την οποία στον υπότιτλο της έκθεσης ονομάζει «επιμελητική αυτομυθοπλασία»: το στήσιμο, δηλαδή, και την επιμέλεια της δικής του συλλογής έργων τέχνης, όπως συγκροτήθηκε και διαμορφώθηκε τα τελευταία 25 χρόνια της επιμελητικής του πορείας.
155 έργα από 81 καλλιτέχνες παρουσιάζονται για πρώτη φορά στο κοινό, γεγονός με ξεχωριστό ενδιαφέρον.
Ανδρέας Λυμπεράτος, Το δεξί μου χέρι, 2004, ψηφιακή εκτύπωση σε χαρτί, μονταρισμένη σε ξύλο, γύψος, κουβέρτα, φύλλα ασημιού
Ανδρέας Λυμπεράτος, Το δεξί μου χέρι, 2004, ψηφιακή εκτύπωση σε χαρτί, μονταρισμένη σε ξύλο, γύψος, κουβέρτα, φύλλα ασημιού
Βαγγέλης Γκόκας, Σπουδή για ένα πορτρέτο: Ο Α σαν κρητικός βοσκός, 2020-2021, λάδι σε ξύλο
Βαγγέλης Γκόκας, Σπουδή για ένα πορτρέτο: Ο Α σαν κρητικός βοσκός, 2020-2021, λάδι σε ξύλο
«Δεν είμαι συλλέκτης», μας ομολογεί ο Μαρίνος — και το εννοεί. Κανένα έργο δεν αποκτήθηκε με λογική επένδυσης· το καθένα ήρθε ως δώρο, ως χειρονομία εμπιστοσύνης και φιλίας, ως επισφράγιση μιας ιδιαίτερης σχέσης με τον κάθε καλλιτέχνη χωριστά, χτισμένης μέσα από εκθέσεις, κείμενα και κοινές πορείες.
Την ημέρα των εγκαινίων μας ξενάγησε ο ίδιος στους χώρους του Αρχοντικού, όπου η περιήγηση αποδείχθηκε διπλή διαδρομή: στα χνάρια της δικής του επιμελητικής ιστορίας, και παράλληλα, σε μια ολόκληρη εποχή της ελληνικής τέχνης των τελευταίων δεκαετιών.
Η πρωτοτυπία της φετινής έκθεσης έγκειται στο ότι ο επιμελητής δεν αφηγείται ιστορίες άλλων —καλλιτεχνών, θεσμών, μουσείων, όπως έκανε σε όλη του τη διαδρομή— αλλά επιμελείται το ίδιο του το βλέμμα: τις εμμονές, τις επιστροφές και τις αγάπες που το διαμόρφωσαν.
Απόλλωνας Γλύκας, Curtain, 2017, φωτογραφία, πασπαρτού και ξύλινη κορνίζα με προστασία UV
Απόλλωνας Γλύκας, Curtain, 2017, φωτογραφία, πασπαρτού και ξύλινη κορνίζα με προστασία UV
Ανάμεσα στα έργα ξεχωρίζουν κάποιες «συναντήσεις»: οι «Δύο φιγούρες» του Ηλία Παπαηλιάκη συνομιλούν με ένα σχέδιο του Γιώργου Μπουζιάνη, ενώ έργα του Γιάννη Βαρελά συνυπάρχουν με έργα της δασκάλας του, Ρένας Παπασπύρου. Ιστορικό ενδιαφέρον έχουν επίσης δύο έργα από εμβληματικές ομαδικές εκθέσεις της Αίθουσας Τέχνης Δεσμός τη δεκαετία του '70: το παιχνίδι του Βασίλη Σκυλάκου από την «Πρόταση για παιχνίδι» (1975) και το μαγνητικό κόσμημα του Τάκις από το «Κόσμημα–Αντικόσμημα» (1978). Πέρα από αυτές τις «συναντήσεις», τα έργα της συλλογής μοιράζονται και μια κοινή διάθεση: μια διακριτική μελαγχολία που διαπερνά ολόκληρη την έκθεση — από το πορτρέτο της κόρης του από τον Ηλία Παπαηλιάκη και την «Υπαίθρια βιβλιοθήκη» του Ζάφου Ξαγοράρη μέχρι τις σκιές αγαλμάτων στο «LETHE» του Χρήστου Χρυσόπουλου και τους μοναχικούς τάφους στην «Ήπειρο» του Μανώλη Μπαμπούση. Στο ίδιο πνεύμα εντάσσεται και το έργο «Αναμονή» (2025) του Αργύρη Ραλλιά, που δεσπόζει στον εξώστη του Αρχοντικού: ένα κατσικάκι που έχει χάσει τον ζωτικό του χώρο και ισορροπεί πάνω σε μπετόβεργες που ξεφυτρώνουν παντού στα νησιά, καθώς το τσιμέντο κερδίζει ολοένα και περισσότερο έδαφος.
Κώστας Παππάς, Until the moon becomes the skinning knife, 2023, Κάρβουνο σε ξύλο
Κώστας Παππάς, Until the moon becomes the skinning knife, 2023, Κάρβουνο σε ξύλο
Ο «Μαρμάρινος Κατάλογος», λέει ο Μαρίνος, επικαλούμενος τον «Άτλαντα Μνημοσύνης» του Aby Warburg, αρθρώνεται σαν ένας μικρός, ιδιωτικός άτλας. Κάθε έργο είναι ένα «λήμμα», μια στάση, και οι συνδέσεις ανάμεσά τους προκύπτουν από την ιστορία των συναντήσεων που τα έφεραν κοντά του. Ο κατάλογος των καλλιτεχνών είναι στην πραγματικότητα ένας κατάλογος σχέσεων και αποκτά τη μορφή ενός «ευρετηρίου μνήμης». Κάθε έργο παραπέμπει σε ένα σημείο μέσα στο χρόνο όπου η επαγγελματική σχέση άγγιξε κάτι βαθύτερο και προσωπικό.
Το Αρχοντικό Χρυσανθόπουλου, πέρα από τη δική του ιστορία, είναι για τον Μαρίνο κάτι παραπάνω από εκθεσιακός χώρος, αφού κουβαλά τις μνήμες των παιδικών χρόνων: παιχνίδια, διαβάσματα, ονειροπολήσεις. Γι' αυτό, όπως γράφει και στο κείμενο του καταλόγου, η έκθεση «Μαρμάρινος Κατάλογος» είναι και μια «επιστροφή»: τα έργα «επιστρέφουν» μαζί του από την Αθήνα, την Τήνο, τη Λεμεσό, τα μουσεία, τις γκαλερί, τα σπίτια και τα εργαστήρια καλλιτεχνών όπου κάποτε τα συνάντησε, στον τόπο απ' όπου ξεκίνησαν όλα, στον τόπο της παιδικής ονειροπόλησης.
Ως «κρυφή» οδηγία ανάγνωσης αυτής της έκθεσης προτείνει τον τίτλο ενός έργου της συλλογής, «You have to follow the path of my heart», δηλώνοντας ανοιχτά πως το κριτήριο συγκρότησης της συλλογής ήταν το υποκειμενικό, συναισθηματικό βλέμμα. Δεν υπάρχει θεωρητικό σχήμα ή ιστορική πληρότητα να υπερασπιστεί, παρά μόνο «το μονοπάτι της καρδιάς».
Δημήτρης Φατούρος, Η φυγή που ξεσχίζει την καρδιά. Rimbaud, 1950, μελάνι σε χαρτί
Δημήτρης Φατούρος, Η φυγή που ξεσχίζει την καρδιά. Rimbaud, 1950, μελάνι σε χαρτί
Δημήτρης Μεράντζας, Επιδαπέδιο φωτιστικό #6. Ακομπλεξάριστος, 2021, γλυπτική κατασκευή, μικτή τεχνική, ρετάλια από σωλήνες και σίδερα, απομεινάρι από τηγάνι και ένας κουβάς επιχρωματισμένος με χρώματα αυτοκινήτων, μεταβλητές διαστάσεις
Δημήτρης Μεράντζας, Επιδαπέδιο φωτιστικό #6. Ακομπλεξάριστος, 2021, γλυπτική κατασκευή, μικτή τεχνική, ρετάλια από σωλήνες και σίδερα, απομεινάρι από τηγάνι και ένας κουβάς επιχρωματισμένος με χρώματα αυτοκινήτων, μεταβλητές διαστάσεις
Ο «Μαρμάρινος Κατάλογος» εντάσσεται σε μια σειρά εκθέσεων στον Πύργο Κύμης, που ξεκίνησε το 2024 με την ομαδική έκθεση «Η εσωτερική πλευρά του ανέμου» και συνεχίστηκε το 2025 με την «Υπογαία».
Διοργάνωση: ΚΑΙΡΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΑΜΚΕ σε συνεργασία με τον Μορφωτικό και Εκπολιτιστικό Σύλλογο Κύμης και τον Πολιτιστικό Σύλλογο και την Κοινότητα Πύργου Κύμης
Ο ιστορικός τέχνης και επιμελητής δεν αφηγείται ιστορίες άλλων, αλλά επιμελείται το ίδιο του το βλέμμα: τις εμμονές, τις επιστροφές και τις αγάπες που το διαμόρφωσαν.
17°
