«Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή»: Νέο μουσείο, νέα εποχή

«Έφτασε η μέρα που όλοι τόσα χρόνια περιμέναμε» δήλωσε εμφανώς πολύ συγκινημένη η κα Φλερέτ Καραδόντη, Πρόεδρος του Ιδρύματος Γουλανδρή, παρουσιάζοντας το νέο μουσείο του Ιδρύματος στη συνέντευξη τύπου που έγινε την χθες Τετάρτη 6/03/19, στην κατάμεστη αίθουσα του ΙΑΝΟΣ.

Το νέο μουσείο με το όνομα «Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή», επί της οδού Ερατοσθένους 12 στο Παγκράτι, σημαίνει ένα νέο κεφάλαιο για το Ίδρυμα Γουλανδρή και θα λειτουργεί παράλληλα και συμπληρωματικά με το μουσείο της Άνδρου, με κύριο σκοπό την ενίσχυση των τεχνών και ιδιαίτερα των εικαστικών.

Το μουσείο ανοίγει τις πόρτες του την Τρίτη 1η Οκτωβρίου 2019 για να υποδεχθεί το φιλότεχνο κοινό, κλείνοντας και αφήνοντας πίσω μία παρατεταμένη και περιπετειώδη περίοδο αβεβαιότητας, αντιξοοτήτων και παλινωδιών.

Η κα Καραδόντη αναφέρθηκε στο «όραμα των ιδρυτών να μοιραστούν την αγάπη τους για την τέχνη με το κοινό, την επιθυμία τους να γίνει στην Αθήνα ένας χώρος πολιτισμού και να δοθεί η ευκαιρία στους Έλληνες να βλέπουν όλα αυτά τα σπουδαία έργα μοντέρνας και σύγχρονης τέχνης δίπλα τους, καθημερινά, όποτε θέλουν», χωρίς να χρειάζεται να ταξιδεύσουν εκτός συνόρων.

«Η οικογένεια του Ιδρύματος» συνέχισε η κα Καραδόντη «πιστή σε αυτό το όραμα επιθυμεί και συνεχίζει το έργο τους και τόσο το ζεύγος Γουλανδρή όσο και η πρόσφατα εκλιπούσα, Νίκη Γουλανδρή, μέλος του Δ.Σ. του Ιδρύματος, η οποία περίμενε χρόνια και με ανυπομονησία, αυτή τη μέρα, θα ήταν σήμερα πολύ ευχαριστημένοι με την υλοποίησή του».

Το ιδιόκτητο κτίριο του μουσείου μπορεί να μη φέρει την υπογραφή του διάσημου κινέζου αρχιτέκτονα Ιεό Μινγκ Πέι ο οποίος είχε εκπονήσει τα αρχικά σχέδια, αλλά η αρχιτεκτονική μελέτη από το γραφείο Ι. & Α Βικέλα μεταμόρφωσε υπέροχα το διατηρητέο μεσοπολεμικό κτίριο διατηρώντας το αρχικό κέλυφος, με σύγχρονες προσθήκες ορόφων ώστε να ικανοποιηθούν οι ανάγκες του Μουσείου. Ο δε περιβάλλον χώρος και η πλατεία του Αγίου Σπυρίδωνα που βρίσκεται στο πλάι του μουσείου διαμορφώνεται, με φροντίδα του Ιδρύματος, από το Studio 75.

Εκ μέρους της «Μικρή Άρκτος» που σχεδίασε το λιτό «έξυπνο» σήμα του μουσείου, ο κος Ανδρέας Γεωργιάδης το παρουσίασε στο κοινό, αφού πρώτα ευχαρίστησε το Ίδρυμα για την εμπιστοσύνη που δείχνει όλα αυτά τα χρόνια για την ομάδα τους και την υπέροχη συνεργασία που έχουν μαζί τους.

Το σήμα, μία κυκλική σύνθεση με τα γράμματα «Β» και «Ε» αποτελεί, όπως είπε ο κος Ανδρέας Γεωργιάδης, τον «πυρήνα ενός ολοκληρωμένου συστήματος οπτικής επικοινωνίας, ικανό να εξυπηρετήσει τις ανάγκες ενός σύγχρονου φορέα πολιτισμού διεθνούς εμβέλειας, καθώς και μία άμεση αναφορά στα πρόσωπα των ιδρυτών του».

Σε μία δεύτερη ανάγνωση, ο κύκλος ο οποίος ενώνει τα δύο γράμματα, «Β» και «Ε», δημιουργώντας έναν αντικατοπτρισμό αυτών, αναφέρεται σημειολογικά τόσο στους ιδρυτές, οι οποίοι έδρασαν στη ζωή σαν δύο όψεις της ίδιας οντότητας, όσο και σε όλους τους ανθρώπους που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην δημιουργική πορεία του ιδρύματος.

Το βασικό δε χρώμα του σήματος, το μπλε, αναφέρεται στην ιθαγένεια των ιδρυτών, στην Ελλάδα, στην Άνδρο, η οποία είναι η καρδιά του ιδρύματος εδώ και 40 χρόνια.

Ο Διευθυντής του Ιδρύματος Γουλανδρή, κος Κυριάκος Κουτσομάλλης, τόνισε με έμφαση ότι το μουσείο αυτό θα έχει ως πρόσημο την «κοινωνική ανεξιθρησκία» και συνέχισε διευκρινίζοντας, ότι «το μουσείο θα είναι ανοικτό σε όλους, μικρούς, μεγάλους, πλουσίους, φτωχούς, μυημένους, αμύητους, ανθρώπους που θα έλθουν να αναζητήσουν κάτι και θα φεύγουν «γεμάτοι».

Η νοητή ξενάγηση που έκανε στους 11 ορόφους του μουσείου (5 υπόγειοι και 6 υπέργειοι) συνολικής επιφάνειας 7.250 τμ. έδωσε ένα μικρό δείγμα για το πόσο σημαντικό ρόλο πρόκειται να παίξει αυτό το Μουσείο στην πολιτιστική ζωή της Αθήνας και όχι μόνο.

Εκτός από τους χώρους όπου θα φιλοξενούνται έργα κορυφαίων ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών (Cezanne, Van Gogh, Guaguin, Monet, Degas, Toulouse Lautrec, Picaso, Miro, Παρθένη, Γκίκα, Μπουζιάνη, Τσαρούχη, Μόραλη, Τέτσης κά) που έπαιξαν παρεμβατικό ρόλο στη διάπλαση και διαμόρφωση της νεότερης και σύγχρονης ιστορίας της τέχνης, το μουσείο θα διαθέτει πωλητήριο, αμφιθέατρο 190 θέσεων, βιβλιοθήκη τέχνης, παιδικό εργαστήριο και café -εστιατόριο που θα βρίσκεται σε ένα δενδροφυτεμένο αίθριο στον ημιώροφο του κτηρίου, ο κανόνας λειτουργίας του οποίου θα είναι «άριστες πρώτες ύλες σε προσιτές τιμές».

Τα έργα της τεράστιας συλλογής του μουσείου, η οποία αριθμεί περίπου τα 800, δεν θα εκτίθενται όλα μαζί συγχρόνως λόγω της πληθώρας αυτών. Τον Οκτώβριο θα παρουσιαστούν 150 και μετά θα γίνεται μία εναλλαγή στα 110 δέκα από αυτά κάθε χρόνο.

Ο κος Κουτσομάλλης απάντησε, χωρίς υπεκφυγές, σε ερώτηση δημοσιογράφων σχετικά με τις δικαστικές διαμάχες με μία από τους 6 κληροδόχους της Ελίζας Γουλανδρή που αφορούν τη νομική υπόσταση της συλλογής, αποφεύγοντας όμως να αναφέρει το όνομά της. «Πολλά έχουν λεχθεί και έχουν γραφτεί για όλα αυτά. Όπου υπάρχουν χρήματα και τεράστιες περιουσίες υπάρχουν συχνά και τέτοιου τύπου διενέξεις. Οι δίκες αυτές διαρκούν 15 χρόνια και δεν έχει δικαιωθεί καμία θέση της κυρίας, ενώ οι δικές μας γίνονται δεκτές. Η αλήθεια είναι ότι υπάρχει ψυχική και οικονομική οδύνη η οποία πρέπει να αντιμετωπιστεί, ήρεμα και με ψυχραιμία, όπως κάνουμε μέχρι τώρα». Δεν μπήκε σε περαιτέρω λεπτομέρειες γιατί, όπως είπε, «εκκρεμούν ακόμη θέματα στην δικαιοσύνη και δεν θέλω να επηρεάσω το παραμικρό».

Τελειώνοντας ο κος Κουτσομάλλης ανακοίνωσε το καλλιτεχνικό γεγονός του καλοκαιρού στην Άνδρο, τη «μήτρα» όπως τη χαρακτήρισε, του Ιδρύματος. Πρόκειται για το αναδρομικό αφιέρωμα στον σπουδαίο καλλιτέχνη της διασποράς και απόδημου ελληνισμού Ντίκου (Κωνσταντίνου) Βυζάντιου, γιο του ζωγράφου Περικλή Βυζάντιου, ο οποίος έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο Παρίσι, δημιούργησε, αναγνωρίστηκε και διακρίθηκε εκεί, με έργα του να περιλαμβάνονται σε συλλογές μεγάλων μουσείων της Ευρώπης.

Το μουσείο «Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή», με την τεράστια συλλογή έργων, τις πρωτοποριακές δράσεις, τις σύγχρονες μουσειακές εφαρμογές, το πλούσιο πρόγραμμα εκδηλώσεων για παιδιά και για ενήλικες, πρόκειται να αποτελέσει έναν νέο πολιτιστικό πυρήνα για την Αθήνα.

Όσο δε για τη γοητευτική γειτονιά του Παγκρατίου, με την προνομιακή της θέση, κοντά στα μεγάλα μουσεία και μνημεία της Αθήνας, προσέλκυε ανέκαθεν το ενδιαφέρον ανθρώπων γραμμάτων και τεχνών, και τώρα θα αποκτήσει έναν λόγο παραπάνω που θα δικαιολογεί την έλξη που ασκεί, ειδικά τα τελευταία χρόνια, τόσο στους αθηναίους όσο και στους τουρίστες, οι οποίοι ψάχνουν μία γειτονιά που είναι κέντρο - απόκεντρο, ήσυχη, ανθρώπινη, και ασφαλής, με ιδιαίτερη αύρα και χαρακτήρα.