Health & Fitness

Ύπνος και βάρος: Πώς η έλλειψή του επηρεάζει την όρεξη και τον μεταβολισμό

Τι αποκαλύπτουν νεότερες επιστημονικές έρευνες για τη σχέση της ποιότητας του ύπνου με τη διατροφή

Newsroom
1’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Η έλλειψη ύπνου συνδέεται με αυξημένη όρεξη και πρόσληψη θερμίδων - Διατροφή και οι σταθερές συνήθειες παίζουν καθοριστικό ρόλο.

Ο ύπνος αποτελεί έναν συχνά υποτιμημένο παράγοντα στη διαχείριση του σωματικού βάρους.

Αν και η ισορροπημένη διατροφή και η σωματική άσκηση θεωρούνται βασικές προϋποθέσεις για τη διατήρηση ενός υγιούς βάρους, επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι και η διάρκεια και η ποιότητα του ύπνου επηρεάζουν τις διατροφικές συνήθειες και την προσπάθεια απώλειας κιλών.

Έρευνα σε 80 υπέρβαρους ενήλικες που κοιμούνταν συστηματικά λιγότερο από όσο χρειάζονταν έδειξε ότι όσοι έλαβαν συμβουλευτική υποστήριξη για να αυξήσουν τη διάρκεια του ύπνου τους κατά λίγο περισσότερο από μία ώρα κάθε βράδυ, άρχισαν να καταναλώνουν περίπου 270 λιγότερες θερμίδες ημερησίως, χωρίς να τους ζητηθεί να αλλάξουν τη διατροφή τους.

Ο Σέθ Κρίσι, αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Κολοράντο Άνσουτς, επισημαίνει ότι τα διαθέσιμα στοιχεία για το κατά πόσο ο περισσότερος ύπνος ενισχύει άμεσα την απώλεια βάρους παραμένουν περιορισμένα. Αντίθετα, η σύνδεση ανάμεσα στην έλλειψη ύπνου και την αύξηση του βάρους τεκμηριώνεται σαφέστερα. Σύμφωνα με σχετικές μελέτες, ο περιορισμός του ύπνου μπορεί να οδηγήσει σε κατανάλωση περίπου 300 επιπλέον θερμίδων την ημέρα.

Πώς η στέρηση ύπνου πυροδοτεί την αύξηση βάρους

Ακόμη και μικρότερες απώλειες ύπνου ενδέχεται να έχουν συνέπειες. Σε πρόσφατη έρευνα, άτομα που κοιμούνταν 90 λεπτά λιγότερο από το συνηθισμένο τους για έξι εβδομάδες πήραν κατά μέσο όρο περίπου μισό κιλό. Η Μαρί-Πιερ Σεντ-Ονζ, επιστήμονας που μελετά τη σχέση ύπνου και διατροφής στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια, σημειώνει ότι τέτοιες μικρές αυξήσεις μπορούν να συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου.

Η εξήγηση σχετίζεται, μεταξύ άλλων, με τη λειτουργία του εγκεφάλου. Όταν δεν κοιμόμαστε αρκετά, ενεργοποιούνται εντονότερα περιοχές που συνδέονται με την ευχαρίστηση και την ανταμοιβή, με αποτέλεσμα να δυσκολευόμαστε να αντισταθούμε σε γλυκά και αλμυρά τρόφιμα. Παράλληλα, η έλλειψη ύπνου μπορεί να διαταράξει τον κιρκάδιο ρυθμό και να επηρεάσει την ευαισθησία στην ινσουλίνη, διευκολύνοντας την αποθήκευση λίπους.

Σημαντική δεν είναι μόνο η διάρκεια του ύπνου, αλλά και η σταθερότητα του ωραρίου, η ποιότητα και η αίσθηση ξεκούρασης. Ο Κρίστοφερ Κλάιν, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Πίτσμπουργκ, τονίζει ότι ο τακτικός ύπνος σε σταθερές ώρες μπορεί να είναι εξίσου σημαντικός με τη συμπλήρωση των απαραίτητων ωρών.

Η σχέση, ωστόσο, λειτουργεί και αντίστροφα: οι διατροφικές επιλογές επηρεάζουν την ποιότητα του ύπνου. Η αυξημένη κατανάλωση πρόσθετων σακχάρων και κορεσμένων λιπαρών έχει συνδεθεί με περισσότερες διαταραχές, ενώ τα φρούτα, τα λαχανικά και οι φυτικές ίνες σχετίζονται με καλύτερο ύπνο. Η αντικατάσταση των επεξεργασμένων υδατανθράκων από προϊόντα ολικής άλεσης αποτελεί επίσης μια χρήσιμη αλλαγή.

Οι ειδικοί προτείνουν, τέλος, σταθερό πρόγραμμα ύπνου και αφύπνισης, καθώς και ένα δροσερό και σκοτεινό υπνοδωμάτιο. Όταν οι δυσκολίες στον ύπνο επιμένουν για μήνες ή χρόνια, συνιστούν την αναζήτηση ιατρικής συμβουλής.

(Με πληροφορίες NPR)