Το διάβασμα και η γραφή μειώνουν τον κίνδυνο άνοιας κατά σχεδόν 40%

Η ανάγνωση, η γραφή και η εκμάθηση μίας ή δύο ξένων γλωσσών μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο άνοιας σχεδόν κατά 40%, σύμφωνα με νέα μελέτη που υποστηρίζει ότι εκατομμύρια άνθρωποι θα μπορούσαν να προλάβουν ή να καθυστερήσουν την εμφάνιση της πάθησης.

Η άνοια αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως. Ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν με τη νόσο αναμένεται να τριπλασιαστεί και να ξεπεράσει τα 150 εκατομμύρια μέχρι το 2050, με τους ειδικούς να προειδοποιούν ότι η επιβάρυνση για τα συστήματα υγείας και κοινωνικής φροντίδας θα είναι τεράστια σε κάθε χώρα και κοινότητα.

Ερευνητές στις ΗΠΑ διαπίστωσαν ότι η συμμετοχή σε πνευματικά απαιτητικές δραστηριότητες καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής – όπως η ανάγνωση, η γραφή ή η εκμάθηση μιας νέας γλώσσας – συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο νόσου Αλτσχάιμερ, της πιο συχνής μορφής άνοιας, καθώς και με βραδύτερη γνωστική έκπτωση.

Η συγγραφέας της μελέτης, Αντρέα Ζάμιτ, από το Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Ρας στο Σικάγο, δήλωσε ότι τα ευρήματα δείχνουν πως η γνωστική υγεία στην τρίτη ηλικία «επηρεάζεται έντονα» από τη δια βίου έκθεση σε πνευματικά εμπλουτισμένα περιβάλλοντα.

«Τα αποτελέσματά μας είναι ενθαρρυντικά», ανέφερε. «Η σταθερή συμμετοχή σε ποικίλες πνευματικές δραστηριότητες μπορεί να κάνει διαφορά στη γνωστική λειτουργία. Οι δημόσιες επενδύσεις που διευρύνουν την πρόσβαση σε εμπλουτισμένα περιβάλλοντα – όπως βιβλιοθήκες και προγράμματα πρώιμης εκπαίδευσης που καλλιεργούν τη διά βίου μάθηση – ίσως συμβάλουν στη μείωση της συχνότητας της άνοιας».

Οι ερευνητές παρακολούθησαν 1.939 άτομα, με μέση ηλικία τα 80 έτη, τα οποία δεν είχαν άνοια στην αρχή της μελέτης. Η παρακολούθηση διήρκεσε κατά μέσο όρο οκτώ χρόνια. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια σχετικά με τις πνευματικές τους δραστηριότητες και τα διαθέσιμα μαθησιακά ερεθίσματα σε τρεις περιόδους της ζωής τους.

Σχετικό Άρθρο

Τεχνολογια - Επιστημη Ξεχνάμε να διαβάζουμε; Νέα έρευνα του ΟΟΣΑ δείχνει ανησυχητική πτώση

Newsroom 21.12.2025, 14:47

Η πρώιμη περίοδος, πριν τα 18, περιλάμβανε τη συχνότητα ανάγνωσης βιβλίων, πρόσβαση σε εφημερίδες και άτλαντες στο σπίτι, καθώς και εκμάθηση ξένης γλώσσας για πάνω από πέντε χρόνια.

Η μέση ηλικία περιλάμβανε το εισόδημα στα 40, τους πόρους του νοικοκυριού (όπως συνδρομές σε περιοδικά, λεξικά, κάρτες βιβλιοθήκης) και τη συχνότητα επισκέψεων σε μουσεία ή βιβλιοθήκες.

Η τρίτη ηλικία, με μέση έναρξη τα 80 έτη, περιλάμβανε τη συχνότητα ανάγνωσης, γραφής, επιτραπέζιων παιχνιδιών και το συνολικό εισόδημα από συντάξεις και άλλες πηγές.

Συνολικά, 551 συμμετέχοντες εμφάνισαν Αλτσχάιμερ και 719 ήπια νοητική διαταραχή (MCI). Οι ερευνητές συνέκριναν όσους είχαν το υψηλότερο επίπεδο πνευματικού εμπλουτισμού (το ανώτερο 10%) με όσους είχαν το χαμηλότερο (το κατώτερο 10%). Από την πρώτη ομάδα, 21% εμφάνισε Αλτσχάιμερ, ενώ από τη δεύτερη 34%.

Σχετικό Άρθρο

Health & Fitness Παιχνίδια εκγύμνασης εγκεφάλου: Νέα μελέτη δείχνει ότι βελτιώνουν τη μνήμη

Newsroom 09.11.2025, 21:21

Αφού προσαρμόστηκαν παράγοντες όπως ηλικία, φύλο και εκπαίδευση, διαπιστώθηκε ότι ο υψηλός δια βίου πνευματικός εμπλουτισμός συνδέεται με 38% χαμηλότερο κίνδυνο Αλτσχάιμερ και 36% χαμηλότερο κίνδυνο MCI.

Επιπλέον, όσοι είχαν το υψηλότερο επίπεδο πνευματικής δραστηριότητας εμφάνισαν Αλτσχάιμερ κατά μέσο όρο στα 94 έτη, σε σύγκριση με τα 88 έτη της χαμηλότερης ομάδας – μια καθυστέρηση άνω των πέντε ετών. Αντίστοιχα, η εμφάνιση MCI καθυστέρησε κατά επτά χρόνια.

Σε συμμετέχοντες που απεβίωσαν και υποβλήθηκαν σε νεκροψία, όσοι είχαν υψηλότερο δια βίου πνευματικό εμπλουτισμό εμφάνιζαν καλύτερη μνήμη και σκέψη και βραδύτερη γνωστική έκπτωση πριν τον θάνατο.

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μελέτη βασίζεται σε αυτοαναφορές, άρα ενδέχεται να υπάρχουν ανακρίβειες, και ότι δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση – μόνο συσχέτιση.

Η Δρ. Ιζόλντε Ράντφορντ, ανώτερη σύμβουλος πολιτικής στο Alzheimer’s Research UK, τόνισε ότι τα ευρήματα δείχνουν πως η άνοια «δεν είναι αναπόφευκτο μέρος της γήρανσης».

«Η νέα έρευνα δείχνει ότι η πνευματική δραστηριότητα σε όλη τη ζωή μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο Αλτσχάιμερ σχεδόν κατά 40%», είπε. «Επιβεβαιώνει όσα ήδη γνωρίζουμε για τα βήματα πρόληψης που μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο άνοιας».

(Με πληροφορίες The Guardian)