Εμανουέλ Μακρόν: το αγαπημένο αουτσάιντερ που έγινε μισητό φαβορί

Το 2017 ήταν ο αντί-δικομματικός υποψήφιος, ο «εκτός» που κατάφερε να ανατρέψει τον παραδοσιακό γαλλικό διπολισμό, αξιοποιώντας στο έπακρο τη γενικευμένη απογοήτευση των εκλογέων από την κυβερνητική διαχείριση της ρεπουμπλικανικής δεξιάς και της σοσιαλδημοκρατικής αριστεράς των περασμένων δεκαετιών. Ήταν η εκλογική έκπληξη που κανένα κόμμα και κανένας ηγέτης εκτός Γαλλίας δεν μπορούσε να παρουσιάσει ως έμμεση δικαίωσή του, με μόνη ίσως εξαίρεση κόμματα που είχαν προσπαθήσει να υπογραμμίσουν το τέλος των γραμμών «αριστεράς-δεξιάς» και είχαν προσπαθήσει να σηκώσουν τη σημαία του τεχνοκρατισμού, όπως το Ποτάμι στην ελληνική περίπτωση. Πέντε χρόνια μετά, ο Εμανουέλ Μακρόν είναι ο υποψήφιος του κατεστημένου, ο «εντός» που καλείται τώρα αυτός να απολογηθεί για τις προσδοκίες που δεν εκπληρώθηκαν και για τις δημόσιες πολιτικές που δεν απέδωσαν. Και την ίδια στιγμή είναι ο αγαπημένος όλων των ηγετών εκτός Γαλλίας που τον αναγνωρίζουν πλέον ως δύναμη της λογικής και της συναίνεσης. Η προεδρική θητεία του Εμανουέλ Μακρόν άλλαξε πλήρως την εικόνα του τόσο εντός, όσο και εκτός της Γαλλίας. Άραγε τη βελτίωσε ή την επιδείνωσε; Και για ποιους;

Η θητεία Μακρόν σημαδεύτηκε στο εσωτερικό της Γαλλίας από την επιμονή του να αλλάξει προς τα επάνω τα όρια συνταξιοδότησης και στο εξωτερικό από την αντίστοιχη επιμονή του να ενισχύσει τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο διεθνές σύστημα. Η πρώτη από τις δύο στοχεύσεις υπήρξε από τη φύση της αντιδημοφιλής, ενώ η δεύτερη, παρότι δεν αντιτίθεται στη βούληση της γαλλικής κοινής γνώμης, τοποθετήθηκε χαμηλά στις προτεραιότητές της. Οι δημοσκοπήσεις τοποθετούν το ζήτημα της πορείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην 15η θέση προτεραιοτήτων και το ζήτημα του πολέμου στην Ουκρανία στην 11η θέση, με εμφανή την τάση απομείωσης της σημασίας του ζητήματος στο πέρασμα των εβδομάδων από την έναρξη της ρωσικής εισβολής. Δύο λοιπόν οι λανθασμένες, με εκλογικούς όρους, επιλογές του Εμανουέλ Μακρόν. Ο αγαπημένος της Ευρώπης είναι λοιπόν αντιπαθής στη Γαλλία. Η νιότη ή η απειρία του, στοιχεία που τον καθιστούσαν ελκυστικό το μακρινό 2017, δεν είναι πια ικανές να του προσφέρουν την αναγκαία στήριξη στον δεύτερο γύρο των εκλογών του 2022, στον οποίο κατά πάσα πιθανότητα θα αντιμετωπίσει την υποψήφια της ακροδεξιάς, Μαρίν Λεπέν.

Και αυτός θα είναι ένας δύσκολος δεύτερος γύρος, καθώς το μέτωπο της αντίστασης στην ακροδεξιά που του είχε δώσει πολύ άνετη νίκη στον δεύτερο γύρο του 2017 θα πρέπει σήμερα, το 2022, να παραβλέψει μια διαχειριστικά σκληρή προεδρική θητεία. Ο Εμανουέλ Μακρόν δεν είναι πλέον ένας άγνωστος υποψήφιος που αψήφησε τις κομματικές γραμμές, αλλά ένας εν ενεργεία Πρόεδρος στα χρόνια της θητείας του οποίου μειώθηκε σημαντικά η αγοραστική δύναμη του μέσου Γάλλου. Και οι επιλογές ψήφου διαμορφώνονται κατά κύριο λόγο με σημείο αναφοράς εκείνον που έχει την ευθύνη της διακυβέρνησης. Το 2017 την είχε «ο κακός δικομματισμός», το 2022 την έχει «ο κακός Μακρόν».

Είναι λοιπόν η διαφορετική αφετηρία του σε αυτές τις εκλογές σε σύγκριση με τις εκλογές του 2017 που δυσχεραίνει τη νίκη του Μακρόν. Προφανώς και η αλλαγή στο προφίλ της Μαρίν Λεπέν, η οποία επέλεξε να ταυτιστεί με το ζήτημα της ακρίβειας και να αφήσει σε δεύτερη μοίρα το ζήτημα της μετανάστευσης και του Ισλάμ, συνέβαλε στη διεύρυνση της αποδοχής της ως μιας μη ακραίας υποψήφιας. Όμως το μεγαλύτερο εμπόδιο στον δρόμο για την επανεκλογή του Μακρόν είναι ότι και ο ίδιος δεν είναι πλέον ένας υποψήφιος χωρίς βαρίδια. Τα βαρίδια αυτά θα κρατήσουν μεγάλο τμήμα των ψηφοφόρων, κυρίως των νέων κάτω των 35 ετών, καθώς και των εργατικών στρωμάτων, μακριά από τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών, τότε που ο σημερινός Πρόεδρος θα χρειαστεί τη μέγιστη στήριξη για την επανεκλογή του. Τελικά είναι πάντα καλύτερα να είσαι αουτσάιντερ από το να είσαι φαβορί.