Σήμερα θα συναντηθούν ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν με τον Τούρκο ομόλογό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν - Τα θέματα που θα συζητηθούν.
Ο Τζο Μπάιντεν θα έχει σήμερα την πρώτη του συνάντηση ως πρόεδρος των ΗΠΑ με τον Τούρκο ομόλογό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Οι σχέσεις των δύο ηγετών χαρακτηρίζονται «ψυχρές» από τη συνάντηση που είχαν στις 21/9/2016, όταν ακόμα ο Μπάντεν ήταν αντιπρόεδρος των ΗΠΑ επί προεδρίας Ομπάμα και εξακολουθούν να είναι τεταμένες.
Ο Μπάιντεν, στη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας, επέκρινε τον Ερντογάν και δήλωσε πως θα στηρίξει τους πολιτικούς του αντιπάλους, ενώ ο Ερντογάν επεσήμανε στις αρχές του μήνα ότι οι σχέσεις της χώρας του με τις ΗΠΑ υπό την προεδρία του Μπάιντεν είναι πιο τεταμένες από όσο ήταν υπό προηγούμενους προέδρους. «Στη συνάντησή μας μαζί του φυσικά θα τον ρωτήσουμε για ποιο λόγοι οι αμερικανοτουρκικές σχέσεις είναι τόσο τεταμένες», σχολίασε ο Τούρκος Πρόεδρος.
Σήμερα, μετά από πέντε μήνες αναμονής, καλούνται να αντιμετωπίσουν μια σειρά ζητημάτων τα περισσότερα από τα οποία προέκυψαν επί προεδρίας Ντόναλντ Τραμπ και προκαλούν τριβές μεταξύ Άγκυρας και Ουάσινγκτον.
Συνάντηση Μπάιντεν-Ερντογάν: τα θέματα που θα συζητηθούν
Αντιπυραυλικό σύστημα S-400
Οι εκκλήσεις των ΗΠΑ προς την Τουρκία να ακυρώσει την αγορά του αντιπυραυλικού συστήματος S-400 από τη Ρωσία έπεσαν στο κενό και η Τουρκία έγινε η πρώτη χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ που απέκτησε τα μοντέρνα ρωσικά συστήματα αεράμυνας ύψους 2,5 δις δολαρίων. Οι τουρκικές κινήσεις έχουν προκαλέσει την ανησυχία αλλά και την οργή των ΗΠΑ, οι οποίες ακύρωσαν την πώληση στην Άγκυρα 100 μαχητικών αεροσκαφών F-35 και ανέστειλε τη συμμετοχή τουρκικών εταιρειών στην κατασκευή εξαρτημάτων των F-35.
Σύμφωνα με τον ειδικό σε θέματα Ρωσίας Αλεξάντερ Γκοτς πίσω από την πώληση S-400 στην Τουρκία κρύβονται κυρίως καθαρά πολιτικοί λόγοι: «Η Τουρκία δεν έχει κανέναν εχθρό, από τον οποίο θα πρέπει να προστατευθεί με S-400. Πρόκειται για ένα μήνυμα προς τις ΗΠΑ και άλλους ότι η Άγκυρα διαθέτει δικό της, αυτόνομο αμυντικό σύστημα».
Η Τουρκία, με τη σειρά της, έχει εξοργιστεί με τις ΗΠΑ λόγω της στήριξής τους στην κουρδική πολιτοφυλακή Μονάδες Προστασίας του Λαού (YPG). Για την Τουρκία, η στήριξη της Ουάσιγκτον στην YGP αποτελεί «κόκκινο πανί», αφού θεωρεί πως πρόκειται για παρακλάδι του ΡΚΚ, δηλαδή τρομοκρατών που επιδιώκουν να δημιουργήσουν μια αυτόνομη κουρδική δομή στην περιοχή που συνορεύει με το τουρκικο Κουρδιστάν.
Η απάντηση των Αμερικανών στις αντιδράσεις της Τουρκίας είναι ότι η απόφαση ελήφθη για την «προστασία της Τουρκίας από πιθανές επιθέσεις από το έδαφος της Συρίας».
Τον Απρίλιο, ο Πρόεδρος Τζο Μπάιντεν ενημέρωσε τηλεφωνικά τον Τούρκο ομόλογό του πως προτίθεται να χαρακτηρίσει «Γενοκτονία» τη σφαγή των Αρμενίων από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Στα πρώτα λεπτά μετά την χρήση του όρου από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ ακολούθησε το μήνυμα του Υπουργού Εξωτερικών Τσαβούσογλου στο τουίτερ και με μικρή διαφορά η ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών της Τουρκίας.
«Τα λόγια δεν μπορούν να αλλάξουν ή να ξαναγράψουν την ιστορία» έγραψε ο Τσαβούσογλου και συνέχισε κατηγορώντας τον Μπάιντεν για πολιτικό οπορτουνισμό, χαρακτηρίζοντας την κίνησή του «μέγιστη προδοσία στην ειρήνη και τη δικαιοσύνη». Ο Ερντογάν είχε δηλώσει τότε ότι η απόφαση της Ουάσινγκτον στερείται βάσης, είναι άδικη και βλάπτει τις διμερείς σχέσεις.
Η Άγκυρα ζητάει από τις ΗΠΑ να εκδώσουν τον ισλαμιστή ιερωμένο Φετουλάχ Γκιουλέν, τον οποίο κατηγορεί ότι ενορχήστρωσε το αποτυχημένο πραξικόπημα του 2016 εναντίον του Ερντογάν. Ωστόσο, τα αμερικανικά δικαστήρια απαιτούν επαρκή στοιχεία για να εκδώσουν τον Γκιουλέν, ο οποίος αρνείται οποιαδήποτε εμπλοκή στο πραξικόπημα.
Τα ανθρώπινα δικαιώματα και η πολιτική στη Μέση Ανατολή
Δύο ακόμα ζητήματα που θα συζητήσουν οι δύο ηγέτες είναι τα ανθρώπινα δικαιώματα, αφού η Τουρκία προχώρησαν σε πρωτόγνωρες διώξεις που σόκαραν τον δυτικό κόσμο μετά το πραξικόπημα του 2016, αλλά και η αμερικανική πολιτική στη Μέση Ανατολή. Η Τουρκία κατηγόρησε τον Μάιο τον Πρόεδρο Μπάιντεν όταν πούλησε στρατιωτικό εξοπλισμό στους Ισραηλινούς και ο Αμερικανικός ηγέτης απάντησε χαρακτηρίζοντας αντισημιτικά κάποια σχόλια του Τούρκου προέδρου κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης Ισραηλινών- Παλαιστινίων.
22°
