Το εμβόλιο είναι η ομοψυχία

Το μήνυμα έρχεται στο viber. Αποστολέας ένας δεκατετράχρονος συγγενής: «Ο Άγιος Νεκτάριος είναι γιατρός και θεραπεύει τον κορωνοϊό. Αυτό το μήνυμα γράφτηκε στις 3/10/1995 και έχει κάνει το γύρο του κόσμου. Ο Άγιος Νεκτάριος θα σε ανταμείψει σε 45 μέρες. (…). Πρέπει να το στείλεις σε άλλους. Δεν είναι αστείο. Κάποιος πήρε την επιστολή και είπε στη γραμματέα του να κάνει 20 αντίγραφα και να τα ταχυδρομήσει. Λίγες μέρες αργότερα κέρδισε στο λαχείο 2 εκατομμύρια δολάρια. Κάποιος πήρε την επιστολή και την πέταξε. Εννιά μέρες αργότερα πέθανε (…)».

«Το έκαψες τελείως, ρε βλήμα;» του γράφω. «Τι είναι αυτή η σαχλαμάρα;»

«Κούλαρε, ένα copy paste έκανα» μου απαντάει. «Ποτέ δεν ξρς».

Πράγματι, ποτέ δεν… ξρς τι θα σου ξημερώσει και πώς θα αντιδράσει ο καθένας σε μια τόσο δύσκολη συνθήκη. Ούτε και ποιες ψυχολογικές προεκτάσεις θα προστεθούν στις κοινωνικές και τις οικονομικές, όταν η μεγάλη φουρτούνα περάσει. Ειδικά για τους άμοιρους τους μετά-millennials, που τους έλαχε να μεγαλώνουν σε τόσο παράξενους καιρούς. Τουλάχιστον, σκέφτομαι, σε ό,τι αφορά τα chain mails, τα σημερινά παιδιά είναι τυχερά: Δεν χρειάζεται να αντιγράφουν τις επιστολές με το χέρι και να κολλούν γραμματόσημα όπως κάναμε εμείς της Generation X. Κάνουν απλά ένα copy paste και τα υπόλοιπα τα αναλαμβάνει ο Άγιος Νεκτάριος ή όποιος άλλος ευκαιρεί.

Η κατάσταση που βιώνουμε είναι απολύτως πρωτόγνωρη. Μοιραία, όμως, τα εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας είναι παλιά. Η άκρατη πίστη και η δεισιδαιμονία συγκαταλέγονται σίγουρα σε αυτά. Και δεν είναι καν τόσο βλαπτικά όσο ορισμένα άλλα. Η άρνηση, για παράδειγμα, με την οποία θωρακίζονται κάποιοι είναι πολύ πιο καταστροφική. Το ίδιο και ο ωχαδερφισμός και ο εγωισμός. Ή η οχύρωση πίσω από μια προαποφασισμένη θεωρία που χρησιμεύει «διά πάσαν νόσον και πάσαν μαλακίαν». Γιατί, ακόμα και σε αυτή την τόσο έκτακτη και ειδική περίπτωση, βλέπεις πολλούς να χρησιμοποιούν την ίδια ακριβώς συλλογιστική, την ίδια ακριβώς ρητορική με την οποία πορεύτηκαν ως τώρα. Λες και δεν έχουμε μπροστά στα μάτια μας την κατάρρευση πλήθους βεβαιοτήτων.

Άλλοι πάλι, γίνονται κήνσορες (αλλά σε καμία περίπτωση θεράποντες) παίρνοντας μέρος σε μια συγχρονισμένη και τελείως ανούσια οργή ενάντια σε όσους δυσκολεύονται να ακολουθήσουν τα μέτρα. Κατά βάθος γνωρίζουν καλά πως με τον τρόπο αυτό αποκλείεται να τους συνετίσουν. Είναι όμως το μοναδικό γνώριμό τους εργαλείο που θα τους βοηθήσει να βγάλουν το άχτι τους και να ξεσπάσουν τον δικό τους φόβο και την αγωνία τους.

Όμως, όπως σε κάθε μεγάλη κρίση στην ιστορία της ανθρωπότητας, οι μόνες ελπίδες είναι η ομοψυχία και οι ισχυροί δεσμοί αλληλεγγύης. Και η κατανόηση. Δεν έχει νόημα να προσβάλλεις τον πιστό που λαχταράει να πάει στην εκκλησία ή τον ηλικιωμένο που ασφυκτιά στη σκέψη ότι θα κλειστεί δύο ολόκληρους μήνες στο δυάρι. (Γιατί, μην ξεχνάμε, ο βαθμός δυσκολίας του «μένουμε σπίτι» εξαρτάται και από το είδος του σπιτιού). Έχει όμως σίγουρα νόημα να προσπαθήσεις να του βρεις εναλλακτικές λύσεις που θα τον βοηθήσουν να αντέξει τον εγκλεισμό.

Κυρίως, όμως, οφείλουμε να εργαστούμε ο καθένας μόνος του και όλοι μαζί προς την κατεύθυνση μιας νέας συνειδητοποίησης. Η εμπειρία του Covid 19 καταδεικνύει τις τραγικές αδυναμίες του πολιτικού μοντέλου που κυριάρχησε όλα αυτά τα χρόνια στην Ευρώπη και στο μεγαλύτερο μέρους του κόσμου, μπροστά στους κινδύνους της νέας εποχής. Οι δε υπάρχουσες εναλλακτικές φαντάζουν εξίσου ή ακόμα περισσότερο ανεπαρκείς. Περιμένοντας λοιπόν την επόμενη μέρα, οφείλουμε αν μη τι άλλο να επανακαθορίσουμε την ατομική και τη συλλογική μας ταυτότητα.

«Πες στον Άγιο Νεκτάριο να μείνει σπίτι» γράφω στον μικρό. «Είναι και μιας κάποιας ηλικίας».

«Δεν είσαι καν αστείος» μου απαντάει.