Επιστολή προς τον υπουργό Υγείας

Πριν από λίγες μέρες δημοσιοποιήθηκε στη Βρετανία μία επιστολή που απευθύνεται στον υπουργό Υγείας, Jeremy Hunt, και αφορά την υπεράσπιση της «Ισότητας στην Ψυχική Υγεία». Η βασική επιδίωξη των συντακτών της επιστολής –η οποία είναι υπογεγραμμένη από σημαντικές προσωπικότητες που δεν προέρχονται μόνο από το χώρο της υγείας, αλλά και από διαφορετικούς επιστημονικούς και διοικητικούς τομείς– είναι η αλλαγή προσέγγισης στην ψυχική υγεία, ώστε να γεφυρωθεί σταδιακά η μεγάλη ανισότητα στον τρόπο και τα μέσα αντιμετώπισης φυσικής και ψυχικής ασθένειας.

Η Διεύθυνση Υγείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έχει επανειλημμένα τονίσει ότι οι κυβερνήσεις δεν δίνουν την απαραίτητη έμφαση στην Ψυχική Υγεία, αν και όλες οι σχετικές επιστημονικές και οικονομικές έρευνες καταδεικνύουν πως η διαρκής αύξηση αριθμού ατόμων που βιώνουν έντονα ψυχικά προβλημάτα ευθύνεται ως ένα βαθμό για τη δυσλειτουργία των οικογενειών, των σχολείων, των επιχειρήσεων, της κοινωνίας ολόκληρης.

Με αυτό το πνεύμα, η επιστολή προχωρά σε συγκεκριμένες προτάσεις, αναφέροντας δέκα σημαντικά σημεία που οφείλει να αλλάξει το υπουργείο ώστε να μεταβληθεί ο τρόπος που αντιμετωπίζεται αυτή η κατάσταση τόσο από το Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS) όσο και από τους πολίτες, που καλό είναι να συνειδητοποιήσουν ότι υγεία, χωρίς ψυχική υγεία, δεν υπάρχει.

Η αύξηση δαπανών για την έρευνα, η βελτίωση της συνεργασίας ανάμεσα σε ψυχιατρικές υπηρεσίες και υπηρεσίες που αναλαμβάνουν επείγοντα περιστατικά, η δημιουργία συγκεκριμένων στόχων προς άμεση ανακούφιση των πασχόντων –όπως συμβαίνει για παράδειγμα με τη μέριμνα των καρκινοπαθών– και φυσικά η διαρκής αξιολόγηση των υπηρεσιών ψυχική υγείας, είναι σύμφωνα με τους Βρετανούς εμπειρογνώμονες τα βασικά ζητήματα που καλείται να αντιμετωπίσει ο υπουργός Υγείας.

Θεωρείται επίσης αναγκαία η εκπαίδευση περισσότερων ψυχιάτρων και ειδικών της ψυχικής υγείας, η ευκολότερη πρόσβαση στις ομιλούσες θεραπείες που δεν απαιτούν φαρμακευτική αγωγή ή νοσηλεία, η μείωση του χρόνου αναμονής για τους ασθενείς, η δημιουργία περισσότερων κλινών στα ψυχιατρικά νοσοκομεία, μα και –εξίσου σημαντικό– η δημιουργία μιας καμπάνιας για τη αφαίρεση του κοινωνικού στίγματος και την ευαισθητοποίηση των πολιτών σε θέματα ψυχικής υγείας.

Η επιστολή των Βρετανών ειδικών είναι μία ακόμα ευκαιρία για να σκεφτούμε τι συμβαίνει στον τομέα της Ψυχικής Υγείας στην Ελλάδα – τη μόνη χώρα της ευρωπαϊκής ηπείρου που, επί τριάντα και πλέον έτη, δεν έχει καταφέρει να ολοκληρώσει την ψυχιατρική μεταρρύθμιση.

Η άθλια κατάσταση που επικρατεί στο χώρο των υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας, εκδηλώνεται πλέον και με επιθέσεις κατά των εργαζομένων ή με ατυχήματα και θανάτους ασθενών, όπως αυτά που συνέβησαν το προηγούμενο διάστημα στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής (Δαφνί). Οι ειδικοί της Ψυχικής Υγείας αλλά και οι ασθενείς αξίζουν την προσοχή του υπουργού κ. Ξανθού. Η έλλειψη κονδυλίων δεν μπορεί να αποτελεί τη μόνιμη δικαιολογία για τη διοικητική ανικανότητα, την κομματικά επιβεβλημένη ασυνέχεια και την απουσία σχεδιασμού που οδηγεί σε διάλυση τον τομέα της ψυχικής υγείας.