Κοσμος

Explainer | Γιατί η Ισλανδία είπε «όχι» στην ΕΕ - Η αλιεία, η κυριαρχία και η δυσπιστία προς τις Βρυξέλλες

Με 52,8% οι Ισλανδοί απέρριψαν την επανέναρξη των ενταξιακών συνομιλιών

31.08.2026, 09:40
Newsroom
1’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Eπιλογές

Τεχνολογια - Επιστημη Μαρκ Ράιμπερτ: Ο σούπερ σταρ της ρομποτικής μιλάει στην ATHENS VOICE

Λουκάς Βελιδάκης

Γιώργος Βαρδινογιάννης: η μεγάλη πορεία του «Καπετάνιου» στον Παναθηναϊκό, η Παιανία, οι ευρωπαϊκές επιτυχίες και η σύγκρουση με την εξέδρα

Αθλητισμος Γιώργος Βαρδινογιάννης: ο τελευταίος Καπετάνιος

Zastro

Ειρήνη Βουρλούμη: «Αλλού ο δρόμος» - Η Αθήνα μέσα από τα μάτια τριών οδηγών ταξί

Κινηματογραφος Ειρήνη Βουρλούμη: «Οι οδηγοί ταξί βιώνουν την πόλη σαν ένα διαρκές πέρασμα από τη μία ζωή στην άλλη»

Δώρα Λαβαζού

«Όχι» στην ΕΕ από την Ισλανδία: Πώς η αλιεία έκρινε το αποτέλεσμα

Η αλιεία και ο φόβος απώλειας του ελέγχου των θαλάσσιων πόρων φαίνεται πως έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην απόφαση των Ισλανδών να απορρίψουν την επανέναρξη των συνομιλιών για την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στο δημοψήφισμα που πραγματοποιήθηκε στην Ισλανδία, το 52,8% των ψηφοφόρων τάχθηκε κατά της έναρξης νέων διαπραγματεύσεων με τις Βρυξέλλες, έναντι 47,2% που ψήφισε υπέρ. Το αποτέλεσμα αποτελεί σημαντική ήττα για την κυβέρνηση, η οποία είχε θέσει το συγκεκριμένο δημοψήφισμα στο επίκεντρο της πολιτικής της στρατηγικής.

Όπως αανφέρει σε άρθρο το Politicο, η συμμετοχή ήταν αυξημένη και το ενδιαφέρον για τη συζήτηση γύρω από τη σχέση της Ισλανδίας με την Ευρώπη ιδιαίτερα έντονο. Ωστόσο, η πλευρά του «όχι» κατάφερε να κινητοποιήσει αποτελεσματικότερα τους ψηφοφόρους, αξιοποιώντας τη διαχρονική επιφυλακτικότητα που υπάρχει στη χώρα απέναντι στην ΕΕ.

Γιατί οι Ισλανδοί είπαν «όχι» στην ΕΕ

Στο επίκεντρο της εκστρατείας βρέθηκαν δύο ζητήματα στενά συνδεδεμένα με την εθνική ταυτότητα της Ισλανδίας: η κυριαρχία της χώρας και η αλιεία. Οι υποστηρικτές του «όχι» προειδοποιούσαν ότι μια πιθανή ένταξη θα μπορούσε να περιορίσει τον έλεγχο της Ισλανδίας στις αλιευτικές ποσοστώσεις και να ανοίξει τα νερά της σε ξένες εταιρείες.

Για πολλούς ψηφοφόρους, το ενδεχόμενο εφαρμογής της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής της ΕΕ αποτέλεσε βασικό λόγο ανησυχίας. Παρά τα μηνύματα των Βρυξελλών ότι υπήρχε περιθώριο για ειδικές ρυθμίσεις και συμβιβασμούς, οι διαβεβαιώσεις αυτές δεν φαίνεται να έπεισαν ένα σημαντικό μέρος του εκλογικού σώματος.

Η αντίδραση ήταν εντονότερη στις αγροτικές και αλιευτικές περιοχές. Στα βορειοδυτικά της χώρας, σχεδόν το 63% ψήφισε κατά της επανέναρξης των διαπραγματεύσεων. Αντίθετα, μόνο στις δύο εκλογικές περιφέρειες του Ρέικιαβικ επικράτησε το «ναι», και εκεί όμως με μικρότερη διαφορά από εκείνη που ανέμεναν οι υποστηρικτές του.

Τα επιχειρήματα της πλευράς του «ναι», σύμφωνα με τα οποία η Ισλανδία ήδη υιοθετεί πολλούς ευρωπαϊκούς κανόνες μέσω της συμμετοχής της στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο χωρίς να συμμετέχει στη λήψη των αποφάσεων, δεν κατάφεραν να αλλάξουν το αποτέλεσμα. Ούτε η προοπτική υιοθέτησης του ευρώ, που θα μπορούσε ενδεχομένως να επηρεάσει το υψηλό κόστος ζωής, ούτε τα γεωπολιτικά επιχειρήματα υπέρ στενότερης σύνδεσης με την Ευρώπη βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η πλευρά του «όχι» παρουσίασε το δημοψήφισμα ως μια άμεση απόφαση για την ένταξη στην ΕΕ και όχι απλώς ως ψήφο για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων, γεγονός που φαίνεται να ενίσχυσε τους φόβους των πιο επιφυλακτικών ψηφοφόρων.

Για τις Βρυξέλλες, το αποτέλεσμα αποτελεί απογοήτευση, καθώς μια ενδεχόμενη προσέγγιση της Ισλανδίας προς την πλήρη ένταξη θα είχε και σημαντικό γεωπολιτικό συμβολισμό. Παρά το «όχι», ωστόσο, η στενή σχέση του Ρέικιαβικ με την Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένεται να συνεχιστεί, με την ισλανδική κυβέρνηση να εξετάζει άλλους τρόπους εμβάθυνσης της συνεργασίας.