Ισπανία: Αναπάντητα ερωτήματα μετά το φονικό δυστύχημα, με τους 42 τουλάχιστον νεκρούς, με τρένα υψηλής ταχύτητας
Το δυστύχημα με τρένα υψηλής ταχύτητας στη νότια Ισπανία, που συνέβη το βράδυ της Κυριακής, αποτελεί μια βαθιά τραγωδία για τη χώρα, με τουλάχιστον 42 νεκρούς.
Μέσα στο πένθος, πολλοί αναρωτιούνται τι θα μπορούσε να έχει προκαλέσει μια τέτοια αστοχία σε ένα από τα πιο αξιόπιστα και θαυμαστά σιδηροδρομικά δίκτυα της Ευρώπης.
Η ερευνητική επιτροπή σιδηροδρομικών ατυχημάτων CIAF έχει ξεκινήσει την ανάλυση των αιτιών για τις οποίες ένα τρένο που κατευθυνόταν βόρεια από τη Μάλαγα εκτροχιάστηκε σε ευθύ τμήμα της γραμμής, με αποτέλεσμα να συγκρουστεί με διερχόμενο τρένο από την αντίθετη κατεύθυνση, το οποίο επίσης εκτροχιάστηκε.
Η κυβέρνηση της Ισπανίας χαρακτήρισε το δυστύχημα «εξαιρετικά παράξενο».
Τρία πτώματα που είχαν ήδη εντοπιστεί στα συντρίμμια ανασύρθηκαν το απόγευμα της Τρίτης, ενώ στο σημείο της σύγκρουσης κοντά στην Ανταμούθ εντοπίστηκε και το 42ο θύμα.
Μετά τα εγκαίνιά του το 1992, το ισπανικό δίκτυο υψηλής ταχύτητας AVE θεωρήθηκε σύμβολο του εκσυγχρονισμού της χώρας. Κατασκευασμένο με ευρωπαϊκά κονδύλια, παρείχε ένα υπερσύγχρονο σύστημα μεταφορών, γρήγορο, αποδοτικό και ασφαλές.
Ο εκτροχιασμός κοντά στο Σαντιάγο ντε Κομποστέλα το 2013, που κόστισε τη ζωή σε 80 ανθρώπους, δεν αφορούσε το δίκτυο AVE, αν και το τρένο κινούνταν με υψηλή ταχύτητα. Η σύγκρουση της Κυριακής, ωστόσο, σημειώθηκε στην παλαιότερη γραμμή του AVE, αυτή που συνδέει τη Μαδρίτη με την Ανδαλουσία.
Κανένα από τα δύο τρένα δεν κινούνταν με υπερβολική ταχύτητα
Αρκετοί αξιωματούχοι, μεταξύ των οποίων και ο πρόεδρος της Renfe –του εθνικού φορέα σιδηροδρόμων–, Άλβαρο Φερνάντεθ Ερέδια, δήλωσαν ότι το ανθρώπινο λάθος σίγουρα δεν ήταν η αιτία του δυστυχήματος, δεδομένου ότι κανένα από τα δύο τρένα δεν κινούνταν με υπερβολική ταχύτητα. Ο υπουργός Εσωτερικών, Φερνάντο Γκράντε-Μαρλάσκα, επέμεινε ότι το ενδεχόμενο δολιοφθοράς έχει αποκλειστεί.
Αναπόφευκτα, οι ερευνητές εξετάζουν εξονυχιστικά το τρένο που εκτροχιάστηκε.
Ανήκει στην ιταλική εταιρεία Iryo και κατασκευάστηκε το 2022. Ο υπουργός Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε, δήλωσε ότι το βαγόνι με αριθμό έξι θα εξεταστεί ιδιαίτερα, καθώς ήταν το πρώτο που εκτροχιάστηκε, οπότε «προσφέρει πολλά κομμάτια του παζλ».
Ωστόσο, οι ερευνητές εξετάζουν επίσης το τμήμα της γραμμής όπου σημειώθηκε ο εκτροχιασμός και σκοπεύουν να αναλύσουν δείγματα σε εργαστήριο.
Η κυβέρνηση, πάντως, έσπευσε να υποβαθμίσει τέτοια συμπεράσματα, επισημαίνοντας ότι η γραμμή ενδέχεται να υπέστη ζημιές από τη σφοδρότητα της σύγκρουσης.
Γιατί συνέβη το τραγικό δυστύχημα
Ορισμένοι παρατηρητές έχουν στρέψει την προσοχή τους σε βαθύτερα, διαρθρωτικά προβλήματα του δικτύου.
Έχει γίνει γνωστό ότι ο διαχειριστής της σιδηροδρομικής υποδομής, Adif, είχε επισημάνει οκτώ τεχνικά ζητήματα στη γραμμή κοντά στο σημείο του δυστυχήματος μέσω αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τον τελευταίο χρόνο. Τα περισσότερα αφορούσαν προβλήματα σηματοδότησης, ενώ ένα εξ αυτών συζητήθηκε και στη Γερουσία το περασμένο καλοκαίρι.
Η Adif έχει επίσης μειώσει το όριο ταχύτητας του AVE σε ένα τμήμα 150 χιλιομέτρων μεταξύ Μαδρίτης και Βαρκελώνης, λόγω ανησυχιών για την κατάσταση της γραμμής. Το νέο όριο είναι 160 χλμ./ώρα, σχεδόν το μισό από το προηγούμενο.
Μετά τη σύγκρουση, πολλοί χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης επανέφεραν παλαιότερες αναρτήσεις στις οποίες διαμαρτύρονταν για έντονες δονήσεις κατά τη διάρκεια ταξιδιών με AVE.
Ένας χρήστης είχε καταγράψει σε βίντεο, τον Δεκέμβριο, το εσωτερικό τρένου που δονείται έντονα, σχολιάζοντας ότι του είχε προκαλέσει «φόβο για την ασφάλεια τη δική μου και της κόρης μου».
Τον Αύγουστο του 2025, το συνδικάτο μηχανοδηγών Semaf είχε εκδώσει ανακοίνωση, προειδοποιώντας ότι η κατάσταση ορισμένων γραμμών AVE προκαλεί «έλλειψη άνεσης και αξιοπιστίας» για τους επιβάτες.
Ζητούσε μάλιστα τη μείωση των ορίων ταχύτητας, προκειμένου να αποτραπεί περαιτέρω υποβάθμιση της υποδομής και «να διασφαλιστεί η ασφάλεια εργαζομένων και ταξιδιωτών».
Ανάγκη εκτεταμένης αναβάθμισης;
Τέτοιες καταγγελίες θα μπορούσαν να υποδηλώνουν ότι το ισπανικό δίκτυο υψηλής ταχύτητας χρειάζεται επειγόντως εκτεταμένη αναβάθμιση. Ωστόσο, η κυβέρνηση απαντά ότι πέρυσι το τμήμα της γραμμής όπου σημειώθηκε το δυστύχημα ανακαινίστηκε, με κόστος 49 εκατ. ευρώ, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου επενδυτικού προγράμματος ύψους 700 εκατ. ευρώ για την αναβάθμιση του δικτύου Μαδρίτης–Ανδαλουσίας.
«Όταν βρούμε την απάντηση, με απόλυτη διαφάνεια θα τη γνωστοποιήσουμε στους Ισπανούς», δήλωσε ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ για την έρευνα, ανακοινώνοντας τριήμερο εθνικό πένθος κατά την επίσκεψή του στην Ανταμούθ.
Η απάντηση αυτή ενδέχεται να έχει τεράστια σημασία για το μέλλον του φημισμένου ισπανικού σιδηροδρομικού συστήματος.
11°
