Μέσω Φον ντερ Λάιεν, η ΕΕ απαντά ενιαία στις πιέσεις Τραμπ για Γροιλανδία με διπλωματία και εμπορικά αντίμετρα
Οι απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, με αιχμή την απόκτηση της Γροιλανδίας, συνιστούν «λάθος» και παραβίαση της διατλαντικής εμπορικής συμφωνίας, τόνισε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μιλώντας στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός.
Όπως ανέφερε η κ. φον ντερ Λάιεν, η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέληξαν σε εμπορικό deal τον Ιούλιο του 2025, στέλνοντας σαφές μήνυμα προς τον Αμερικανό πρόεδρο. «Στην πολιτική, όπως και στις επιχειρήσεις, η συμφωνία είναι συμφωνία. Και όταν οι φίλοι δίνουν τα χέρια, αυτό πρέπει να σημαίνει κάτι», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Οι δηλώσεις της έρχονται μετά την ανακοίνωση Τραμπ για επιβολή δασμών 10% σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες από την 1η Φεβρουαρίου, με αύξηση στο 25% τον Ιούνιο, εάν δεν υπάρξει συμφωνία για την αγορά της Γροιλανδίας – ενός ημιαυτόνομου εδάφους της Δανίας, χώρας-μέλους της ΕΕ και συμμάχου του ΝΑΤΟ.
Κλιμάκωση Τραμπ και ευρωπαϊκή απάντηση από Φον ντερ Λάιεν
Η Ευρώπη αντέδρασε έντονα στην κλιμάκωση αυτή, με τη φον ντερ Λάιεν να ξεκαθαρίζει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος «έχει ξεπεράσει τα όρια». Τόνισε ότι η απάντηση της ΕΕ θα είναι «αποφασιστική, ενιαία και ανάλογη», χωρίς να προχωρήσει σε συγκεκριμένες λεπτομέρειες.
Στο πολιτικό επίπεδο, οι ηγέτες της ΕΕ θα πραγματοποιήσουν έκτακτη σύνοδο στις Βρυξέλλες την Πέμπτη, με αντικείμενο την εξέταση πιθανών αντίμετρων. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, δήλωσε ότι υπάρχει πλήρης ενότητα μεταξύ των 27 κρατών-μελών στην υποστήριξη της Δανίας και της Γροιλανδίας, τονίζοντας ότι η Ένωση είναι έτοιμη «να υπερασπιστεί τον εαυτό της απέναντι σε κάθε μορφή εξαναγκασμού».
Σε επίπεδο διπλωματίας, οι πρεσβευτές της ΕΕ συμφώνησαν την Κυριακή να επιδιώξουν λύση μέσω διαλόγου με την κυβέρνηση Τραμπ. Ωστόσο, η Κομισιόν εξετάζει παράλληλα σενάρια εμπορικών αντιποίνων, σε περίπτωση που οι ΗΠΑ προχωρήσουν στην επιβολή νέων δασμών, παραβιάζοντας την εύθραυστη εμπορική συμφωνία του περασμένου καλοκαιριού.
Μεταξύ των μέτρων που βρίσκονται στο τραπέζι είναι η επανενεργοποίηση δασμών σε αμερικανικά προϊόντα συνολικής αξίας 93 δισ. ευρώ, όπως αεροσκάφη της Boeing, αυτοκίνητα και μπέρμπον. Οι συγκεκριμένοι δασμοί είχαν ανασταλεί πριν από την οριστικοποίηση της συμφωνίας στα τέλη Ιουλίου.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει την ενεργοποίηση του ισχυρότερου εμπορικού της εργαλείου, του λεγόμενου «αντι-εξαναγκαστικού μηχανισμού» (anti-coercion instrument). Το εργαλείο αυτό επιτρέπει στην Κομισιόν να απαντά σε περιπτώσεις οικονομικού εξαναγκασμού από τρίτες χώρες, μέσω δασμών, τελών, στοχευμένων περιορισμών στις επενδύσεις ή περιορισμένης πρόσβασης στην ενιαία αγορά και στους διαγωνισμούς δημόσιων συμβάσεων.
Αναφερόμενη ειδικά στη Γροιλανδία, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι η ΕΕ εργάζεται για πακέτο στήριξης που θα περιλαμβάνει «μαζική αύξηση των ευρωπαϊκών επενδύσεων». Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη συνεργασίας με τις ΗΠΑ και άλλους εταίρους για την ασφάλεια της Αρκτικής, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής.
Όπως σημείωσε, η αύξηση των αμυντικών δαπανών μπορεί να αξιοποιηθεί για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ικανότητας σε παγοθραυστικά και άλλο κρίσιμο εξοπλισμό για την ασφάλεια της περιοχής. Την ίδια στιγμή, προανήγγειλε τη δημοσίευση νέας ευρωπαϊκής στρατηγικής ασφάλειας εντός του έτους, με αναβαθμισμένο ρόλο της Αρκτικής.
«Στο επίκεντρο αυτής της στρατηγικής θα βρίσκεται η θεμελιώδης αρχή ότι είναι στο χέρι των κυρίαρχων λαών να αποφασίζουν για το μέλλον τους», τόνισε, καταλήγοντας ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις δείχνουν πόσο γρήγορα μπορεί να αλλάξει η διεθνής ατζέντα. «Ο κόσμος έχει αλλάξει. Πρέπει να αλλάξουμε μαζί του».
11°
