Κοσμος

Αστροναύτες: Ο εγκέφαλος τους αλλάζει θέση και σχήμα μετά από τα ταξίδια στο διάστημα

Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο μετά από μήνες σε συνθήκες μηδενικής βαρύτητας

13.01.2026, 16:30
Newsroom
1’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Eπιλογές

Μουσικη Nightfall – Ευθύμης Καραδήμας: «Ρίζες έχουν μόνο τα δέντρα»

Δημήτρης Αθανασιάδης

Φωτογραφια Ο Γιώργος Μαζωνάκης στον φακό του Κωνσταντίνου Ρήγου

Κωνσταντίνος Ρήγος

Βιβλιο Vidcast Writers Voice | Ηλίας Μαγκλίνης: Από το Άουσβιτς μέχρι τον Εμφύλιο

Στέφανος Δάνδολος

Αστροναύτες: Ο εγκέφαλος τους αλλάζει θέση και σχήμα μετά από τα ταξίδια στο διάστημα

Νέα έρευνα για τις επιπτώσεις των διαστημικών πτήσεων στην υγεία δείχνει ότι ο εγκέφαλος των αστροναυτών αλλάζει θέση και σχήμα με την πάροδο του χρόνου.

Σύμφωνα με τη μελέτη, μετά την επιστροφή των αστροναυτών από το Διάστημα, ο εγκέφαλος μετατοπίζεται «προς τα πάνω και προς τα πίσω μέσα στο κρανίο», με τις αισθητηριακές και κινητικές περιοχές να παρουσιάζουν τις πιο έντονες μετακινήσεις.

«Παρατηρούνται επίσης τοπικές, μη γραμμικές πλευρικές παραμορφώσεις, οι οποίες διαφέρουν μεταξύ των ανώτερων και κατώτερων τμημάτων του εγκεφάλου», αναφέρεται στη μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Proceedings of the National Academy of Sciences.

Οι ερευνητές ανέλυσαν μαγνητικές τομογραφίες (MRI) από 26 αστροναύτες, πριν και μετά την παραμονή τους στο Διάστημα.

Στη συνέχεια, τα αποτελέσματα συγκρίθηκαν με αντίστοιχες εξετάσεις 24 πολιτών στη Γη, οι οποίοι συμμετείχαν σε πείραμα «μακράς διάρκειας ανάπαυσης σε κλίνη με το κεφάλι χαμηλότερα από το σώμα», προσομοιώνοντας συνθήκες μικροβαρύτητας.

Είναι ασφαλείς οι αστροαναύτες και η υγεία τους;

Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι παρόμοιες αλλαγές στο σχήμα και τη θέση του εγκεφάλου εμφανίστηκαν και στους συμμετέχοντες στη Γη, ωστόσο στους αστροναύτες η ανοδική μετατόπιση του εγκεφάλου ήταν σαφώς μεγαλύτερη.

«Οι επιπτώσεις αυτών των μετατοπίσεων και παραμορφώσεων του εγκεφάλου στην υγεία και την ανθρώπινη απόδοση απαιτούν περαιτέρω μελέτη, προκειμένου να ανοίξει ο δρόμος για ασφαλέστερη ανθρώπινη εξερεύνηση του Διαστήματος», αναφέρει η μελέτη, προσθέτοντας ότι «αν και το μεγαλύτερο μέρος της παραμόρφωσης του εγκεφάλου υποχώρησε εντός έξι μηνών από την επιστροφή στη Γη, ορισμένες αλλαγές παρέμειναν».

Η Rachael Seidler, καθηγήτρια στο Τμήμα Εφαρμοσμένης Φυσιολογίας και Κινησιολογίας του Πανεπιστημίου της Φλόριντα και συν-συγγραφέας της μελέτης, δήλωσε στο αμερικανικό δίκτυο NBC, συνεργάτη του Sky News:
«Πρέπει να κατανοήσουμε αυτές τις αλλαγές και τις επιπτώσεις τους, ώστε να διατηρήσουμε τους αστροναύτες ασφαλείς και υγιείς και να προστατεύσουμε τη μακροχρόνια ευεξία τους».

Αναφερόμενη στη διάρκεια παραμονής στο Διάστημα, η καθηγήτρια Seidler σημείωσε:
«Όσοι έμειναν στο Διάστημα για έναν χρόνο παρουσίασαν τις μεγαλύτερες αλλαγές. Υπήρχαν ακόμη μεταβολές και σε όσους ταξίδεψαν για δύο εβδομάδες, όμως η διάρκεια φαίνεται να αποτελεί τον καθοριστικό παράγοντα».