Το κύμα των πλατωνικών γάμων και η νέα τάση που φέρνει

Όλοι και περισσότεροι «καλύτεροι φίλοι» παντρεύονται, χωρίς σεξ και χωρίς ερωτικά αισθήματα: σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times, σχηματίζονται «μη συζυγικά ζευγάρια» με σκοπό την αμοιβαία στήριξη και τη δημιουργία ενός κοινού κύκλου φίλων και συγγενών. Η τάση φαίνεται να βάζει σε δοκιμασία τα κοινωνικά και νομικά πρότυπα γύρω από αυτό που θεωρείται οικογένεια.

Οι λόγοι που οδηγούν φίλους να παντρεύονται χωρίς τη συνιστώσα του σεξ είναι η αμφισβήτηση της ετεροφυλόφιλης οικογένειας, η ιδέα ότι ο καλύτερος φίλος τους είναι το άτομο με το οποίο θέλουν να μοιράζονται δουλειές, γεύματα και χρήματα, καθώς και ότι, ως νομοταγείς φορολογούμενοι, θα μπορούν να λαμβάνουν τα οικογενειακά επιδόματα και να υποβάλλουν κοινές φορολογικές δηλώσεις.

Προς το παρόν, η φιλία δεν αναγνωρίζεται ως αιτία γάμου από τον νόμο, εκτός από τρεις αμερικανικές πολιτείες το Μέιν, το Μέριλαντ και το Κολοράντο, που έχουν προχωρήσει στη νομιμοποίηση του πολυμορφικού γάμου. Αλλά δεν είναι ανάγκη να ομολογήσεις ότι παντρεύεσαι ένα φίλο ή μια φίλη: ο γάμος είναι δικαίωμα οποιωνδήποτε δύο συναινούντων ενηλίκων - κανείς δεν τους ρωτάει αν είναι ερωτευμένοι κι αν θα μοιράζονται το ίδιο κρεβάτι. Μέχρις ενός ορίου: για παράδειγμα, οι γάμοι που γίνονται για να μπορέσει το ένα μέρος να αποκτήσει την αμερικανική υπηκοότητα ή για να εισπράξει επίδομα στέγασης θεωρούνται απάτη και οι εμπλεκόμενοι διώκονται νομικά. Επίσης, απαγορεύεται να παντρευτεί κανείς πριν από μια δίκη, ώστε, σύμφωνα με τον ομοσπονδιακό νόμο, να μην μπορεί να καταθέσει ο ένας εναντίον του άλλου. Έτσι, σε περίπτωση υποψίας, οι δύο παντρεμένοι φίλοι θα πρέπει να αποδείξουν ενώπιον των δικαστηρίων ότι δεν είχαν «έκνομο» σκοπό για απόκτηση κάποιου είδους κρατικού οφέλους, για εκμετάλλευση του συστήματος.

Υπάρχει ένα δικαστικό προηγούμενο: το 1972 το Ανώτατο Δικαστήριο δικαίωσε μια ομάδα φτωχών χίπις που ζούσαν κάτω από την ίδια στέγη, οι οποίοι παντρεύτηκαν μεταξύ τους για να εξασφαλίσουν κουπόνια τροφίμων. Η κυβέρνηση τούς ενοχοποίησε με σκοπό την πρόληψη της απάτης, αλλά το δικαστήριο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι πολίτες έχουν δικαίωμα να επιδιώκουν το συμφέρον τους. Προπάντων, η συνταγματική απόφαση που ευνοεί τους πλατωνικούς γάμους είναι εκείνη που επιτρέπει τον γάμο των ομοφυλοφίλων, τον οποίον ωστόσο ο νομοθέτης αντιλαμβάνεται με μάλλον παραδοσιακούς οικογενειακούς κανόνες. Οι σύζυγοι θεωρούνται ότι έχουν σχέση σεξουαλική, αποκλειστική και «πυρηνική»· δεσμεύονται να μείνουν μαζί για μια ζωή και να δημιουργήσουν οικογένεια.

Οι φίλοι δεν τηρούν αυτά τα πρότυπα: ίσως δεν ενδιαφέρονται καν να μεγαλώσουν παιδιά, ιδιαίτερα αν διατηρούν ερωτικές σχέσεις με άλλα άτομα. Σύμφωνα με τους περισσότερους «παντρεμένους φίλους» από τους οποίους πήραν συνέντευξη οι New York Times, το κύμα των πλατωνικών γάμων οφείλεται κυρίως στη δυσκολία να βρουν οι άνθρωποι τον κατάλληλο σύντροφο, στο γεγονός ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι παραδέχονται πως είναι asexual, καθώς και στη γενικότερη ρευστότητα των σχέσεων που έχει τινάξει στον αέρα τις οικογενειακές δομές.