Anora: Ένας τολμηρός Χρυσός Φοίνικας από τον Σον Μπέικερ

Η Ανόρα (ή Άνι, όπως προτιμά να την αποκαλούν) είναι μια στρίπερ σε γνωστό κλαμπ της Νέας Υόρκης, η οποία δεν έχει κανένα πρόβλημα με τη δουλειά που κάνει. Απεναντίας προσπαθεί με κάθε τρόπο να γίνει όσο καλύτερη γίνεται στον ερωτικό χορό που προσφέρει σε ξαναμμένους άντρες έναντι υψηλής χρηματικής αμοιβής. Όταν όμως γνωρίζει τον νεαρό Ρώσο Ιβάν, που σκορπά χρήματα με χαρακτηριστική άνεση και αφέλεια, πιστεύει ότι έπιασε το τζακ ποτ. Ο γλεντζές Ιβάν, γόνος ενός ζάμπλουτου Ρώσου, μοιάζει σαγηνευμένος από εκείνη και, ύστερα από μια ερωτική βραδιά που θα κυλήσει με ολοφάνερη τη μεταξύ τους χημεία, της ζητάει να γίνει το κορίτσι του για την επόμενη βδομάδα. Με  αντίτιμο, βέβαια, που στην προκειμένη περίπτωση αγγίζει τα 15.000 δολάρια. Η συνέχεια είναι τουλάχιστον απρόβλεπτη…

Ο Σον Μπέικερ είναι μετρ στο να καταγράφει τις ζωές ανθρώπων του περιθωρίου χωρίς να παραδίδεται στις εύκολες συνταγές του μελοδραματισμού. Μάλιστα αρκετές φορές ελλοχεύει ο κίνδυνος οι ταινίες του να χαρακτηριστούν κωμωδίες, παρ’ ότι έχουν προφανώς τον αντίθετο προσανατολισμό. Το προηγούμενο φιλμ του, «The Florida Project», που τον έκανε διάσημο, ήταν μια υπενθύμιση της ακραίας μορφής φτώχειας, αλλά και της δυναμικής που χαράζει τη μητρική αγάπη (η απίθανη σχέση μητέρας-κόρης), με φόντο την Ντίσνεϊλαντ της Φλόριντα. Η νέα απόπειρά του τον ξαναβρίσκει στα λημέρια της… Ντίσνεϊ (θα καταλάβετε παρακάτω τι εννοούμε), όμως έχει υψηλότερη δόση ρίσκου. Οι προστατευτικές δικλίδες που θα έκαναν την «Anora» αποδεκτή σε όλους, απουσιάζουν, καθώς ο Αμερικανός σκηνοθέτης δεν κρίνει –και καλά κάνει– την απόφαση της ηρωίδας να είναι σεξεργάτρια και μάλιστα με επαγγελματικές φιλοδοξίες. Η παραπάνω τολμηρή απόφαση θα διώξει αρκετούς θεατές που ίσως να μην είναι τόσο ανοιχτόμυαλοι, όπως ο σκηνοθέτης. Όμως το κοινωνικό φαινόμενο υπάρχει και δεν μπορούμε να το αγνοήσουμε, μας λέει ο Μπέικερ, προσδίδοντας στην ηρωίδα του όλα τα χαρακτηριστικά μιας νέας γενιάς που εντυπωσιάζεται από το χρήμα και τη χλιδή και κάνει τη μία λάθος επιλογή μετά την άλλη.

Το νόημα μιας ζωής που περιορίζεται μόνο στο σλόγκαν «περνάω καλά, άρα υπάρχω» είναι σημεία των καιρών, αλλά και υπενθύμιση της ρευστότητας μιας εποχής με σοβαρές εκπτώσεις σε όλα τα επίπεδα. Η επιλογή της Ανόρα να ζει με πάθος την κάθε στιγμή φυσικά και έχει τίμημα. Όλη η δομή του φιλμ ακολουθεί τη στερεοτυπική διαδρομή ενός ντισνεϊκού παραμυθιού, με πρωταγωνίστρια μια πριγκίπισσα. Κάτι ανάλογο είχε πραγματοποιήσει με ανάλαφρη διάθεση ο Γκάρι Μάρσαλ στο «Pretty woman» παρ’ ότι η περιπέτεια εκείνης της «Σταχτοπούτας» ήταν καλυμμένη με υπερβολική χρυσόσκονη. Η «Anora» όμως, που κέρδισε τον Χρυσό Φοίνικα φέτος στις Κάννες, είναι πολλά παραπάνω. Κι αν σε μερικές σκηνές το γέλιο είναι συνδεδεμένο με μια ατόφια μπουρλέσκ διάθεση (η σκηνή με τους Ρώσους γκάνγκστερ στο σπίτι του Ιβάν είναι σκηνή ανθολογίας), μην ξεγελιέστε. Το νεανικό αισθηματικό δράμα που ξετυλίγεται μπροστά στα έκπληκτα μάτια μας έχει μαύρη καρδιά και πολλά απρόσμενα επεισόδια μέχρι την αριστοτεχνική κορύφωσή του. Εκεί που η τσαμπουκαλεμένη ντισνεϊκή πριγκίπισσα, η οποία δεν σηκώνει μύγα στο σπαθί της, ανακαλύπτει όχι μόνο τη σκληρή αλήθεια αλλά και την πραγματική της ταυτότητα, συνειδητοποιώντας το ψέμα του παραπλανητικού παραμυθιού που τη μάγεψε.