Το έργο του Δημήτρη Πικιώνη ζωντανεύει στη Σκιάθο

Ένας από τους πιο δραστήριους πολιτιστικούς συλλόγους που δίνουν ζωή στα νησιά είναι εκείνος της Σκιάθου. Η έκθεση «Δημήτρης Πικιώνης. Σχήμα και Μορφή», που διοργανώθηκε στο νησί του Παπαδιαμάντη σε συνεργασία με το Μουσείο Μπενάκη, εγκαινιάστηκε στις 26 Ιουνίου 2025 στο Ιερό Κοινόβιο του Ευαγγελισμού και θα συνεχιστεί μέχρι τις 15 Οκτωβρίου.

Ο Δημήτρης Πικιώνης (1887-1968) ήταν ένας από τους μεγαλύτερους Έλληνες αρχιτέκτονες, ο πρώτος (χρονολογικά) μαθητής του Κωνσταντίνου Παρθένη. Φοίτησε στο ΕΜΠ και έπειτα στο Μόναχο και στο Παρίσι, ξεκινώντας από τη ζωγραφική και τη γλυπτική για να καταλήξει μελετητής και συνεχιστής της νεοελληνικής αρχιτεκτονικής παράδοσης. Το έργο του, που συνδύαζε το οικουμενικό πνεύμα με την εντοπιότητα, περιλαμβάνει τη διαμόρφωση του αρχαιολογικού χώρου γύρω από την Ακρόπολη και τον λόφο του Φιλοπάππου, το τουριστικό περίπτερο του Αγίου Δημητρίου Λουμπαρδιάρη, τη διαρρύθμιση των υπαίθριων χώρων γύρω από τον Ιερό Βράχο, σχολεία, κατοικίες, κήπους και οικισμούς.

Ο Δημήτρης Πικιώνης αντιστάθηκε στην «κτιριολογία» που άρχισε να επικρατεί στην εποχή του και αντέταξε την αρχιτεκτονική ως τέχνη, ανοίγοντας νέους αισθητικούς ορίζοντες για την Ελλάδα. Στην έκθεση στη Σκιάθο έχει γίνει προσπάθεια να παρουσιαστεί η εξέλιξη του καλλιτέχνη στο πέρασμα του χρόνου, οι αισθητικές και φιλοσοφικές του αναζητήσεις, μαζί με το πλούσιο ζωγραφικό και ακαδημαϊκό του έργο.

Στο πλαίσιο της έκθεσης σχεδιάστηκε σε συνεργασία με το Λύκειο Σκιάθου ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα, ώστε οι μαθητές να γνωρίσουν και να αναρωτηθούν γι’ αυτή τη μεγάλη προσωπικότητα του 20ού αιώνα, τη σχέση του με τη Σκιάθο (η οποία αναλύεται σε ένα καλαίσθητο φυλλάδιο), με τον Παπαδιαμάντη και με το Μοναστήρι του Ευαγγελισμού, και το πώς εμπνεύστηκε και συνέθεσε τόσο αρμονικά τα μονοπάτια της Ακρόπολης που αποτελούν Παγκόσμια Πολιτιστική Κληρονομιάς (UNESCO).

Μέρος της έκθεσης έχει μεταφερθεί και θα παρουσιαστεί στο κτήριο του Λυκείου Σκιάθου με την επιμέλεια των εκπαιδευτικών Μ. Αναγνωστοπούλου, Δ. Κατσάρη, Φ. Κοντοπούλου, Ε. Κοπάνου, Μ. Σταμέλου, και Λ. Τζαβαλιά, ενώ θα διανεμηθούν στους μαθητές και στις μαθήτριες βιβλία και έντυπα ειδικά σχεδιασμένα για την έκθεση και το έργο του Δ. Πικιώνη. Έχουν μιλήσει στο πλαίσιο της έκθεσης ο Κώστας Ζουράρις, πολιτικός, επιστήμονας και στοχαστής, «Η φιλοκαλία του Πικιώνη», ο Χάρης Παπούλιας, ο διδ. Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου της Μαδρίτης (με θέμα «Ο Δ. Πικιώνης και το παράδοξο μιας βυζαντινής πρωτοπορίας»), η Κοβαντόνγκα Μπλάσκο, διδ. αρχιτεκτονικής στο Πανεπιστήμιο της Μαδρίτης, (με θέμα «Πέρα από μια αισθητική τοπογραφία: τρεις προσεγγίσεις στον Δ. Πικιώνη»).

Μετά από πρόσκληση του Συλλόγου, την Τετάρτη 1 Οκτωβρίου θα μιλήσει για τον Δημήτρη Πικιώνη ο Κώστας Τσιαμπάος, αρχιτέκτων και αναπληρωτής καθηγητής του Τμήματος Αρχιτεκτονικής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, ο οποίος έχει εξειδικευτεί στο έργο του μεγάλου δημιουργού.