Thanabots ή πώς, μέσω της AI, θα συνομιλούμε με τους νεκρούς

Προγράμματα τεχνητής νοημοσύνης όπως το ChatGPT μπορούν να δημιουργήσουν «thanabots» με βάση τις ψηφιακές επικοινωνίες αγαπημένων προσώπων που έχουν πεθάνει, επιτρέποντάς μας να μιλήσουμε με τους μακαρίτες. Πρόκειται για μια ψηφιακή ανάσταση νεκρών: το πρόγραμμα Project December επιτρέπει ήδη στους χρήστες να εισάγουν πληροφορίες για ένα άτομο που έχει φύγει από τη ζωή και να δημιουργήσουν ένα προσαρμοσμένο chatbot. Καθώς το Facebook, η Google, η Apple και η Microsoft αποθηκεύουν πολλά στοιχεία από τις ψηφιακές μας επικοινωνίες, όλες αυτές οι επιχειρήσεις θα μπορούσαν να δημιουργήσουν και να πουλήσουν thanabots μέσα στα επόμενα λίγα χρόνια.

Από πέρυσι, όταν πρωτοκυκλοφόρησε το ChatGPT, έχει συγκινήσει και τρομάξει τον κόσμο με τη βαθιά του γνώση, την εκπληκτική ενσυναίσθησή του και την αναμφισβήτητη δυνατότητα να αλλάξει τον κόσμο με απρόβλεπτους, πιθανώς θαυματουργούς ή καταστροφικούς τρόπους. Τώρα, κάνει δυνατή την ψηφιακή συνομιλία με τους νεκρούς: ο 45χρονος προγραμματιστής και ακτιβιστής του «simple living» Jason Rohrer συνειδητοποίησε ότι μπορεί να δημιουργήσει chatbots που μιμούνται συγκεκριμένα άτομα, τροφοδοτώντας τα με δεδομένα γύρω από τον τρόπο επικοινωνίας τους και γύρω από λεπτομέρειες της ζωής τους. Ξεκίνησε με τον κύριο Σποκ του Star Trek, όπως θα έκανε κάθε geek, και σκάρωσε το Project December στο οποίο οι πελάτες, έναντι ενός ποσού, εισάγουν δεδομένα και πληροφορίες και δημιουργούν τα δικά τους εξατομικευμένα chatbots. Όπως έγραψε ο Jason Fagone στο San Francisco Chronicle τον Ιούλιο του 2021, το αποτέλεσμα μπορεί να είναι εντυπωσιακό: στο εκτεταμένο άρθρο του, ο Fagone εξιστορούσε τη συναισθηματική εμπειρία του 33χρονου Joshua Barbeau, ο οποίος χρησιμοποίησε το Project December για να φτιάξει ένα thanabot με την προσωπικότητα της αρραβωνιαστικιάς του που είχε πεθάνει οκτώ χρόνια νωρίτερα.

Τι είναι τα thanabots

Η Leah Henrickson, λέκτορας ψηφιακών μέσων και πολιτισμών στο Πανεπιστήμιο του Κουίνσλαντ, πιστεύει ότι τα thanabots θα διαδοθούν στις επόμενες δεκαετίες καθώς πεθαίνουν όλο και περισσότεροι άνθρωποι με εκτεταμένα ψηφιακά αρχεία κειμένων, emails και αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η επικοινωνία με τους νεκρούς ήταν ανέκαθεν μια επιθυμία και μια φαντασίωση για τους περισσότερους ανθρώπινους πολιτισμούς, είναι πιθανό ότι θα υπάρξει μεγάλη ζήτηση. Η Henrickson βλέπει οφέλη από τα τα thanabots: στήριξη σε όσους πενθούν και ίσως μια βαθύτερη κατανόηση του θανάτου. Αλλά θα υπάρχουν και μειονεκτήματα: εξάλλου, τα thanabots, που θα βασίζονται αποκλειστικά σε ψηφιακά δεδομένα —στην αρχή τουλάχιστον— ίσως αποκαλύψουν πόσο διαφέρει η αληθινή προσωπικότητα των ανθρώπων από τη διαδικτυακή τους εικόνα. Επιπλέον, τα thanabots ίσως να μην παρέχουν την κάθαρση που θα ήλπιζαν οι χρήστες και αντιθέτως να εντείνουν τα συναισθήματα θλίψης και απόγνωσης. Πάντως, φαίνεται ότι μπαίνουμε σε μια συναρπαστική νέα εποχή, στην οποία ο θάνατος μπορεί να μην είναι τόσο οριστικός όσο ήταν κάποτε.