Φως ή σκοτάδι στα 35.000 πόδια; Ο νέος “πόλεμος” των επιβατών
Ανοιχτό ή κλειστό; Στα 35.000 πόδια, η πιο μικρή κίνηση –ένα πλαστικό σκίαστρο που ανεβοκατεβαίνει– αρκεί για να ανάψει φωτιές. Κάποιοι θέλουν να χαζεύουν σύννεφα και θάλασσες. Άλλοι ονειρεύονται ένα «σκοτεινό κουτί» για να κοιμηθούν, να δουν ταινία ή απλώς να μην τους τυφλώνει ο ήλιος. Και κάπως έτσι, το παράθυρο γίνεται το νέο πεδίο μάχης στα αεροπλάνα.
Η αφορμή ήρθε από τον Τζέφρι Μόργκενθάλερ που πετούσε με το αεροπλάνο πάνω από την Καραϊβική. Όπως έγραψε, η θέα ήταν «εκθαμβωτική» – μόνο που όλα τα υπόλοιπα παράθυρα ήταν κλειστά. «Μπορούμε να ξανακανονικοποιήσουμε τα ανοιχτά παράθυρα στις ημερήσιες πτήσεις;» αναρωτήθηκε στα social media, περιγράφοντας ότι πετούσε «μέσα σε έναν σκοτεινό μεταλλικό σωλήνα». Οι αντιδράσεις ήταν καταιγιστικές. Πολλοί υπέρ του σκοταδιού. Κάποιοι εχθρικοί. Άλλοι τον ρώτησαν τι ακριβώς περιμένει να δει από τόσο ψηλά.
Το debate δεν είναι καινούργιο. Τα τελευταία χρόνια αρθρογραφία, blogs και social media φιλοξενούν διαρκώς απόψεις για την «ορθή» θέση του σκιάστρου. Κάποιοι χαρακτηρίζουν τη μανία με τα κλειστά παράθυρα «οριακά κοινωνιοπαθητική». Άλλοι θεωρούν «διαβολικό» να αφήνεις το φως να μπαίνει όταν οι υπόλοιποι προσπαθούν να κοιμηθούν. Ακόμη και ο Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με δημοσιεύματα, έχει δηλώσει ότι δεν κοιμάται στα αεροπλάνα και προτιμά να κοιτά έξω «παρακολουθώντας για πυραύλους και εχθρούς».
Η συγγραφέας και travel writer Μαρίζελ Σαλαζάρ έγινε viral όταν ανάρτησε φωτογραφία από πτήση, όπου το έντονο φως από μπροστινό παράθυρο την ενοχλούσε. Δεν ζήτησε από τον επιβάτη να το κατεβάσει – δεν ήταν καν σίγουρη αν «επιτρέπεται» εθιμοτυπικά. Φόρεσε γυαλιά ηλίου για να αποφύγει τον πονοκέφαλο και κράτησε το δικό της παράθυρο κλειστό. Τα σχόλια ήταν τόσο διχαστικά που τελικά τα απενεργοποίησε. «Οι άνθρωποι είναι τρομερά παθιασμένοι με αυτό», είπε, παρομοιάζοντας το θέμα με τη διαμάχη για τις ανακλινόμενες θέσεις.
Ποιος αποφασίζει τελικά; Η ειδικός εθιμοτυπίας Ζακλίν Γουίτμορ, πρώην αεροσυνοδός, είναι σαφής: ο επιβάτης στο παράθυρο έχει το «προνόμιο και την ευθύνη» του ελέγχου. Αν το φως ενοχλεί, οι διπλανοί μπορούν ευγενικά να ζητήσουν να κατέβει το σκίαστρο. Το διαρκές ανεβοκατέβασμα, πάντως, θεωρείται κακή συνήθεια. Το ίδιο και οι παρεμβάσεις χωρίς συνεννόηση.
Ο Ριτς Χέντερσον, αεροσυνοδός σε μεγάλη αμερικανική εταιρεία και παρουσιαστής podcast, λέει ότι συχνά του ζητούν να παρέμβει. Προτιμά όμως οι επιβάτες να λύσουν μόνοι τους το θέμα. «Και οι δύο πλευρές είναι φανατικές», σημειώνει. Οι υπέρ του σκοταδιού θέλουν να κοιμηθούν ή να βλέπουν καλύτερα τις οθόνες τους. Οι λάτρεις του ανοιχτού παραθύρου μιλούν για θέα, αλλά και για λιγότερη κλειστοφοβία ή ναυτία.
Υπάρχει και η διάσταση της ασφάλειας. Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας των ΗΠΑ δεν ρυθμίζει τη θέση των παραθύρων, όμως πολλές εταιρείες ζητούν να είναι ανοιχτά κατά την απογείωση και την προσγείωση. Η Delta Air Lines ενδέχεται να το απαιτεί στις θέσεις εξόδου κινδύνου για λόγους ορατότητας, ενώ η United Airlines ενθαρρύνει τους επιβάτες να τα ανοίγουν στις κρίσιμες φάσεις της πτήσης. Η Διεθνής Ένωση Αερομεταφορών θεωρεί «βέλτιστη πρακτική» τα ανοιχτά σκίαστρα σε τροχοδρόμηση, απογείωση και προσγείωση, ώστε πλήρωμα και επιβάτες να έχουν επίγνωση εξωτερικών συνθηκών σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.
Ο ίδιος ο Χέντερσον παραδέχεται ότι ως επιβάτης κοιτάζει έξω σε απογείωση και προσγείωση, αλλά στο cruising κλείνει το παράθυρο. Άλλοι, όπως η δημιουργός περιεχομένου Κέλι Μενγκ, αναθεώρησαν ακόμα και την προτίμηση θέσης τους έπειτα από πολύωρη πτήση με διαρκές φως.
Είναι πράγματι «νέα τάση» το σκοτάδι στην καμπίνα; Κάποιοι παρατηρούν ότι, ειδικά σε πτήσεις στις ΗΠΑ, το κλείσιμο των παραθύρων έχει γίνει σχεδόν αυτονόητο, είτε για δροσιά είτε για οθόνες και ύπνο. Άλλοι το θεωρούν μικρή απώλεια σε μια εμπειρία που, όσο κι αν τη συνηθίσαμε, παραμένει ένα μικρό θαύμα: να κοιτάς τον πλανήτη από ψηλά.
Ίσως η απάντηση να είναι απλή και παλιά όσο και το ίδιο το ταξίδι: ευγένεια, συνεννόηση και λίγη κατανόηση. Και αν δεν αντέχεις ούτε το φως ούτε το σκοτάδι; Ίσως η λύση να είναι πιο πρακτική απ’ όσο νομίζεις: κλείσε –ή άνοιξε– το παράθυρο που πλήρωσες.
Μιλήσαμε με τον Σταύρο Ιωαννίδη για την αποστολή στο Νεπάλ με την ομάδα του ΣΚΑΪ, και τη σειρά ντοκιμαντέρ Prime Time, που θα προβληθεί σήμερα, Τρίτη 20 Ιανουαρίου, στις 00.15
13°
