Visual Browsing

Η αποτυχία της μεταρρύθμισης στην ΠΦΥ

Η αποτυχία της μεταρρύθμισης στην ΠΦΥ και ποιες θα πρέπει να είναι η άμεσες διορθωτικές κινήσεις
Ποιες θα πρέπει να είναι οι άμεσες διορθωτικές κινήσεις
  • A-
  • A+
0
Ο Ευάγγελος Φραγκούλης γράφει για την αποτυχία της μεταρρύθμισης στην ΠΦΥ και για το τι πρέπει να γίνει

Του Ευάγγελου Φραγκούλη, MD, MSc, Γενικού/Οικογενειακού Ιατρού, MSc Διοίκηση Μονάδων Υγείας, Αντιπροέδρου Β’ Ελληνικής Εταιρείας Γενικής Ιατρικής


H κρίση που χτύπησε την Ελλάδα θα μπορούσε να αποτελέσει παράλληλα τη χρυσή ευκαιρία να προωθηθούν μεταρρυθμίσεις προς όφελος του πολίτη, μεταρρυθμίσεις που ομάδες συμφερόντων εμπόδιζαν μέχρι τότε.

Ένας τομέας που έχρηζε επείγουσας μεταρρύθμισης για να είναι δυνατή η αντιμετώπιση προβλημάτων που πηγάζουν από την κρίση με τη μαζική απασφάλιση και πτωχοποίηση του πληθυσμού ήταν η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ), η εκ γενετής αναπηρία του εθνικού συστήματος υγείας. Η ισχυρή και οργανωμένη ΠΦΥ αποτελεί την μοναδική προσέγγιση για ένα βιώσιμο σύστημα υγείας και την επίτευξη της καθολικής κάλυψης υγείας του πληθυσμού -κανένας δεν πρέπει να μείνει πίσω- και των Στόχων της Βιώσιμης Ανάπτυξης. Αυτό αποτελεί και το συμπέρασμα της πρόσφατης διακήρυξης στο Παγκόσμιο Συνέδριο για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας που διοργάνωσε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας στην Αστάνα και ισχύει τόσο για τις φτωχές, αναπτυσσόμενες χώρες, όσο και για τις πλούσιες και ανεπτυγμένες.  

Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας και ο Υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης με τον Ν.4238/2104, ακολουθώντας τις συστάσεις, τόσο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, όσο και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έβαλαν το θεμέλιο λίθο για μια ισχυρή ΠΦΥ βασισμένη στον οικογενειακό γιατρό (ΟΙ). Οι πολιτικές εξελίξεις ανέκοψαν την προσπάθεια.

Σχετικα
Ποιος γιατρός είναι καλός;
Ποιος γιατρός είναι καλός;

Την περεταίρω υλοποίηση της μεταρρύθμισης ανέλαβε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και ο Υπουργός Ανδρέας Ξανθός. Παρότι οι προσπάθειές τους διαπνέονταν από τις βασικές αρχές τις ΠΦΥ και έγιναν κάποια σημαντικά βήματα εμπρός, δυστυχώς άστοχοι χειρισμοί και ιδεοληψίες έριξαν τη μεταρρύθμιση στα βράχια. 5 χρόνια μετά και ακόμα 8-9 στους 10 πολίτες δεν έχουν πρόσβαση σε οικογενειακό γιατρό, με τις ανικανοποίητες ανάγκες υγείας του πληθυσμού στη χώρα μας να διογκώνονται και να την κατατάσσουν στη χειρότερη θέση στην Ευρώπη… Μόλις 127 ΤΟΜΥ λειτουργούν σήμερα, ενώ θα έπρεπε να λειτουργούν 240 από τον Ιούνιο του 2018… Και από αυτές πολλές, αν όχι οι περισσότερες, λειτουργούν υποστελεχωμένες, με 1-2 ιατρούς αντί 5… Μόλις το ¼ από τις 2.800 θέσεις συμβεβλημένων ΟΙ κατελήφθησαν… Το Υπουργείο Υγείας (ΥΥ) δεν κατάφερε να κάνει κοινωνούς του οράματος του τους γιατρούς, οι οποίοι γύρισαν μαζικά την πλάτη στο εγχείρημα. Σε σχέση με τις ΤΟΜΥ, ποτέ ένας γιατρός δεν θα έκλεινε το ιατρείο του, δεχόμενος μια σημαντική μείωση των απολαβών του, για να ενταχθεί σε μια ΤΟΜΥ, με αποζημίωση μέσω ΕΣΠΑ και ορίζοντα 2+2 ετών. Βλέπετε το ΥΥ προχώρησε στη μη ορθολογική επιλογή να φτιάξει εξαρχής νέες κρατικές δομές στη χώρα με το πυκνότερο δίκτυο ιδιωτών ιατρών στον κόσμο στις αστικές περιοχές και όχι να δώσει συμβόλαια σε ιδιώτες ιατρούς. Τα δε συμβόλαια προς τους ιδιώτες γιατρούς που πρότεινε στη συνέχεια ήταν με εξευτελιστικούς οικονομικούς όρους, υποδηλώνοντας την μεροληψία υπέρ του κρατικού συστήματος υγείας και στη χρηματοδότηση… Ένας ασφαλισμένος με οικογενειακό γιατρό σε ΤΟΜΥ κοστίζει στο σύστημα υγείας 29 ευρώ το έτος, ενώ σε συμβεβλημένο 10 ευρώ…  

Η αλλαγή στη διακυβέρνηση της χώρας δεν θα στείλει τον οικογενειακό γιατρό σε διακοπές, όπως εμφανίζεται σε δημοσιεύματα κι ας αποτελεί αυτό διακαή πόθο αυτών που έχουν καθυστερήσει την εισαγωγή του στο ελληνικό σύστημα υγείας περισσότερα από 30 χρόνια σε σχέση με τον υπόλοιπο ανεπτυγμένο κόσμο. Η νέα κυβέρνηση οφείλει και είμαι πεπεισμένος πως θα προχωρήσει στις απαραίτητες προσαρμογές που θα δώσουν ζωή στην ΠΦΥ και στο θεσμό του οικογενειακού γιατρού, με τους γιατρούς να τον αγκαλιάζουν προς όφελος των πολιτών.

Στόχος του Υπουργείου Υγείας οφείλει να είναι η περισσότερο αποδοτική χρήση των σπανίων πόρων, ώστε να έχουμε τα καλύτερα δυνατόν αποτελέσματα για την υγεία των πολιτών. Ένα οργανωμένο και ισχυρό σύστημα ΠΦΥ, βασισμένο στον οικογενειακό γιατρό και διασυνδεδεμένο λειτουργικά και οργανωτικά με τις υπόλοιπες υπηρεσίες υγείας και επίπεδα του συστήματος υγείας μπορεί να προσφέρει τα μάλα στην επίτευξη του αποδοτικότερου μονοπατιού φροντίδας. Μπαίνουν σε τάξη οι άναρχες ροές ασθενών μέσα στο σύστημα υγείας. Η προαγωγή της υγείας, η πρόληψη και η πρώιμη ανίχνευση και αντιμετώπιση της ασθένειας είναι προτιμότερες και αποδοτικότερες από την θεραπεία της προχωρημένης νόσου και των επιπλοκών της. Εξοικονόμηση πόρων επιτυγχάνεται με τη μείωση της απρόσφορης φροντίδας- μη απαραίτητων επισκέψεων σε ΤΕΠ και σε ιατρούς εξειδικεύσεων, νοσηλειών, διαγνωστικών εξετάσεων, ακόμα και επικίνδυνων παρεμβάσεων. 

Σχετικα
Γιατρός «πέθανε» λάθος άνθρωπο - Έλεγαν στη «χήρα» συλλυπητήρια
Γιατρός «πέθανε» λάθος άνθρωπο - Έλεγαν στη «χήρα» συλλυπητήρια

Ποιες είναι οι απαραίτητες άμεσες προσαρμογές που χρειάζονται;

Υποχρεωτική εγγραφή πολιτών σε οικογενειακό γιατρό - σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, παρότι έχει νομοθετηθεί δεν μπορεί να λειτουργήσει 

-σε οποιοδήποτε Γενικό Γιατρό ή Παθολόγο για άνω των 14 ετών και σε οποιοδήποτε Παιδίατρο ή Γενικό Γιατρό σε κάτω των 14 ετών.

-σε διαθέσιμο γιατρό δημοσίων δομών ή ιδιώτη συμβεβλημένο ή και σε αμιγώς ιδιώτη, αν αυτό επιθυμεί ο πολίτης (κατά αντιστοιχία με την ιδιωτική εκπαίδευση)- πλήρης σεβασμός στην ελευθερία επιλογής.

Όποιος πολίτης δεν εγγραφεί, δεν θα έχει δικαίωμα σε παροχές του ΕΟΠΥΥ (συνταγές, παραπεμπτικά, κλπ) πλην αντιμετώπισης επειγόντων περιστατικών.

Per capita αποζημίωση ως βάση για την αποζημίωση του ΟΙ.

  • Προσαρμογή της για ηλικία αρχικά- διαφορετική χρήση υπηρεσιών από ένα υγιή 35χρονο από ένα 75χρονο με 5 χρόνια νοσήματα ή από ένα βρέφος
  • Δυνατόν, με χρήση των στοιχείων από το φάκελο υγείας του ασθενούς, προσαρμογή για νοσολογικό φορτίο.
  • Δυνατόν να υπάρχει και στοιχείο κατά πράξη για κάποιες πράξεις πχ κατ’ οίκον επισκέψεις επιπρόσθετα 20 ευρώ ανά επίσκεψη και για μέχρι 20 επισκέψεις το μήνα- αυτό ισχύει στην Πορτογαλία

Στη πορεία καλό θα ήταν  να υπάρχει σύνδεση της αποζημίωσης των οικογενειακών ιατρών με την απόδοση και την ποιότητα της φροντίδας που παρέχουν στους πολίτες, κινητοποιώντας τους για συνεχή βελτίωση. Δύσκολο όμως στην παρούσα φάση, καθώς προϋποθέτει καταγραφή data, αξιολόγηση, κλπ.

Αυξημένο βάρος στις συμβάσεις του ΕΟΠΥΥ με ιδιώτες οικογενειακούς γιατρούς, οι οποίες λειτουργούν παράλληλα με τις ΤΟΜΥ, αναπτύσσουν υγιή ανταγωνισμό μεταξύ τους, χωρίς μεροληψίες... Τα αποτελέσματα τους ως προς την αποδοτικότητα και την ποιότητα της φροντίδας (αποτελέσματα σε υγειονομικούς δείκτες, κόστη λειτουργίας, ικανοποίηση χρηστών, κλπ) καταγράφονται και αξιολογούνται. Στο τέλος της τετραετίας λαμβάνεται απόφαση για το ποια θα είναι η συνέχεια…

Αύξηση της απαράδεκτα χαμηλής αποζημίωσης των συμβεβλημένων με τον ΕΟΠΥΥ οικογενειακών γιατρών από 10 ευρώ που προβλέπει η τρέχουσα σύμβαση του ΕΟΠΥΥ σε 40 ευρώ κατά μέσο όρο ανά άτομο της λίστας το χρόνο. Αυτή εμπεριέχει και τα λειτουργικά κόστη χρήσης της μονάδας, ακόμα και τη μισθοδοσία νοσηλευτή ή/και γραμματέα, και οφείλει να βρίσκεται σε επίπεδα αντίστοιχα με το βάρος και τη σημασία του έργου που αναλαμβάνουν. Αποτελεί μονόδρομο για την προσέλκυση των γιατρών στο σύστημα και για την αποτροπή της εξόδου τους προς το εξωτερικό που τους προσφέρονται δελεαστικά συμβόλαια- είναι εξωφρενικό η φροντίδα ενός 70χρονου για ένα έτος στην Ελλάδα να κοστολογείται 13€, ενώ στην Κύπρο 145€

  • Η αύξηση αυτή απαιτεί πρόσθετους πόρους που θα πρέπει να επενδυθούν στην ΠΦΥ. Η μεγαλύτερη επένδυση στην  ΠΦΥ, με ανακατανομή των πόρων για την υγεία, είναι επιβεβαιωμένο από διεθνείς μελέτες πως θα φέρει σημαντικές επιστροφές από την επένδυση. 
  • Στην αρχή θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί από την επιβολή συμβολικών φόρων αμαρτίας- 15 λεπτών ανά πακέτο τσιγάρου, 10 λεπτών ανά φιάλη αλκοολούχου ποτού ή πακέτου ζάχαρης- κρίσιμους παράγοντες κινδύνου για τα συνηθέστερα χρόνια νοσήματα.
  • Μια άλλη προσέγγιση θα ήταν η συμμετοχή του ασθενούς στο κόστος του οικογενειακού του γιατρού σε ποσοστό ανάλογο με το εισόδημα και την περιουσιακή του κατάσταση και αντιστρόφως ανάλογο με τις ανάγκες υγείας του.

Προσαρμογές στην οργάνωση

  • Μέγιστος αριθμός εγγεγραμμένων ανά οικογενειακό γιατρό 2000-  μέγεθος λίστας 2250 που ισχύει τώρα είναι εξαιρετικά μεγάλη και δεν συμβαδίζει με την ποιότητα.
  • Σειρά προδιαγραφών για το ιατρείο και υποχρεώσεων που θα πρέπει να τηρεί ο ιατρός και θα πρέπει να περιλαμβάνονται στο συμβόλαιο.
  • Για τους συμβεβλημένους ΟΙ υποχρεωτικό δεσμευμένο για τον ΕΟΠΥΥ ωράριο ανάλογα με μέγεθος λίστας, μέχρι και 7 ώρες την ημέρα για λίστα 2000 ασθενών. (Τώρα 20 ώρες την εβδομάδα για λίστα 2250 ασθενών… Δεν μπορούμε να πιστεύουμε πως ένας οικογενειακός γιατρός θα προσφέρει όλη την απαραίτητη φροντίδα, σύμφωνα με τις διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες, στους 2250 ασθενείς που θα έχει στην ευθύνη του δουλεύοντας 20 ώρες τη βδομάδα. Μελέτη από την Αμερική καταλήγει πως απαιτούνται 17 ώρες την ημέρα…)
  • Ραντεβού συμβεβλημένων κλείνονται με απόλυτη διαφάνεια ηλεκτρονικά και τηλεφωνικά 
  • Για λίστες άνω των 1.000 ασθενών υποχρεωτική η απασχόληση νοσηλευτή ή, και γραμματέα με αποζημίωση του από τον ιατρό.

Όχι αυστηρό gatekeeping- καθώς είναι δύσκολη η απότομη μετάβαση σε αυτό από την πλήρη απουσία συστήματος αναφοράς. Παροχή κινήτρων όμως στους ασθενείς να χρησιμοποιούν τον οικογενειακό τους ως σημείο πρώτης επαφής με το σύστημα- σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην αναζήτηση του αποδοτικότερου μονοπατιού φροντίδας.  

  • Αύξηση της επίσκεψης σε ειδικό ιατρό στα 20 ευρώ. Ασθενείς συμμετοχή 50% στο κόστος της επίσκεψης (10 ευρώ) αν επισκέπτονται τον ειδικό, χωρίς παραπομπή από τον οικογενειακό τους. Αντίστοιχα αυξημένη συμμετοχή (50%) και στο κόστος πράξεων.
  • Αντίθετα χωρίς συμμετοχή στο κόστος επίσκεψης όταν έχουν παραπομπή από τον οικογενειακό τους γιατρό. 15% συμμετοχή τους στο κόστος πράξεων ως ισχύει. Επίσης ταχύτερη εξυπηρέτηση ασθενών με παραπομπή σε σχέση με αυτούς χωρίς παραπομπή- διαφορετική λίστα αναμονής σε ιατρούς  ειδικοτήτων.

Αυξημένο βάρος στην ανάπτυξη και χρήση εφαρμογών ηλεκτρονικής υγείας. Δεν είναι δυνατόν ο έλληνας ασθενής ακόμα να μην έχει ολοκληρωμένο ηλεκτρονικό φάκελο υγείας.

Δειτε επισης

Back to top

Προσεχως

Εν Αιθρία 10
Εν Αιθρία 10
Ελληνοαμερικανική Ένωση
11.09.2019
Εν Αιθρία 10
Γιάννης Βαρελάς, Anima Ι
Γιάννης Βαρελάς, Anima Ι
Μουσείο Μπενάκη - Κτήριο Οδού Πειραιώς
12.09.2019
Γιάννης Βαρελάς, Anima Ι
Το Soundtrack της Πόλης
Athens Voice 102.5