Τα στοιχεία αυτά έρχονται σε μια εποχή που σημειώνεται παγκοσμίως μείωση της χρήσης καπνού
Για ένα «νέο κύμα εθισμού στη νικοτίνη» κάνει λόγο ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), σημαίνοντας συναγερμό σχετικά με την ανησυχητικά ευρεία καπνίσματος ηλεκτρονικού τσιγάρου από παιδιά ηλικίας 13-15 ετών.
Σύμφωνα με την πρόσφατη, παγκόσμια έκθεση του Οργανισμού, τα παιδιά είναι κατά μέσο όρο 9 φορές πιο πιθανό να χρησιμοποιούν ηλεκτρονικά τσιγάρα σε σύγκριση με τους ενήλικες. Ο ΠΟΥ επικρίνει τη βιομηχανία καπνού για την προώθηση των ηλεκτρονικών προϊόντων καπνού με το επιχείρημα ότι αποτελούν «ασφαλέστερες εναλλακτικές λύσεις», υποστηρίζοντας παράλληλα ότι στοχεύει τους νέους και προωθεί το κάπνισμα και την πρόωρη εξάρτηση από τη νικοτίνη, σύμφωνα με το ygeiamou.gr.
Η πρώτη παγκόσμια εκτίμηση του ΠΟΥ για τη χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων δείχνει ότι περισσότερα από 100 εκατομμύρια άτομα χρησιμοποιούν σήμερα ηλεκτρονικά τσιγάρα, αριθμός που περιλαμβάνει 86 εκατομμύρια ενήλικες, αλλά και τουλάχιστον 15 εκατομμύρια παιδιά ηλικίας 13 έως 15 ετών.
Τα παιδιά – καπνιστές βέβαια δεν περιορίζονται μόνο στο ηλεκτρονικό τσιγάρο, αφού, σύμφωνα με τα δεδομένα που παρουσιάζει ο ΠΟΥ, περίπου 40 εκατομμύρια παιδιά ηλικίας 13 έως 15 ετών -δηλαδή 1 στα 10- κάνουν χρήση καπνού, με ορισμένα από αυτά να ξεκινούν το κάπνισμα σε ακόμη νεότερη ηλικία, ιδίως σε χώρες όπου η πρόωρη έκθεση αποτελεί συχνό φαινόμενο.
Στην έκθεση τονίζεται επίσης η «επιθετική» εισαγωγή νέων προϊόντων νικοτίνης από τη βιομηχανία καπνού -όπως τα ηλεκτρονικά τσιγάρα, τα σακουλάκια νικοτίνης και τα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού– που, όπως αναφέρεται, έχουν σχεδιαστεί για να διατηρήσουν τον εθισμό σε όλες τις γενιές.
«Τα ηλεκτρονικά τσιγάρα διατίθενται στην αγορά ως μέσο μείωσης των βλαβών του παραδοσιακού καπνίσματος, αλλά στην πραγματικότητα εθίζουν τα παιδιά στη νικοτίνη νωρίτερα, υπονομεύοντας δεκαετίες προόδου», δήλωσε ο Etienne Krug, διευθυντής του Τμήματος Καθοριστικών Παραγόντων Υγείας, Προώθησης και Πρόληψης του ΠΟΥ.
Από την πλευρά της, η Alison Commar, κύρια συντάκτρια της έκθεσης, υποστήριξε ότι τα ηλεκτρονικά τσιγάρα συχνά χρησιμεύουν ως «πύλη» γνωριμίας των νέων με τη βλαβερή συνήθεια του καπνίσματος, υπογραμμίζοντας παράλληλα τον ρόλο της διακριτικής διαδικτυακής διαφήμισης στην προώθηση αυτών των προϊόντων στους νέους. Αναφερόμενη στο παράδειγμα των influencers που χρησιμοποιούν καπνικά προϊόντα σε βίντεό τους, μιλώντας κατά τα άλλα για άσχετα θέματα, σχολίασε ότι «είναι πραγματικά διακριτική [διαφήμιση]. Είναι πολύ δύσκολο να ρυθμιστεί».
Μια νέα γενιά καπνιστών
Τα στοιχεία αυτά έρχονται σε μια εποχή που σημειώνεται παγκοσμίως μείωση της χρήσης καπνού, με τον αριθμό των καπνιστών να «πέφτει» από 1,38 δισ. το 2000 σε 1,2 δισ. το 2024, σημειώνοντας σχετική μείωση 27% από το 2010. Παρά την πρόοδο αυτή, 1 στους 5 ενήλικες παραμένει εθισμένος, τάση που οδηγεί σε εκατομμύρια θανάτους που θα μπορούσαν να αποφευχθούν κάθε χρόνο.
«Εκατομμύρια άνθρωποι διακόπτουν τη χρήση καπνού ή δε την ξεκινούν καν, χάρη στις προσπάθειες ελέγχου του καπνού. Ωστόσο, η καπνοβιομηχανία αντεπιτίθεται με νέα προϊόντα νικοτίνης, στοχεύοντας επιθετικά τους νέους», δήλωσε ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ, Tedros Adhanom Ghebreyesus.
Σε 12 χώρες, μάλιστα, σημειώνεται αύξηση στη χρήση καπνού, κάτι που υπογραμμίζει πιθανή… οπισθοδρόμηση στην παγκόσμια πρόοδο που έχει συντελεστεί. «Αυτές οι οπισθοδρομικές τάσεις σημαίνουν ότι εκατομμύρια περισσότεροι άνθρωποι διατρέχουν κίνδυνο ασθένειας, αναπηρίας και πρόωρου θανάτου», υπογράμμισε ο αναπληρωτής γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, Jeremy Farrar.
Οι κίνδυνοι για την υγεία
Η χρήση καπνού συνεχίζει να στοιχίζει τη ζωή σε περισσότερα από 7 εκατομμύρια άτομα ετησίως, ενώ το παθητικό κάπνισμα προκαλεί πάνω από 1 εκατομμύριο επιπλέον θανάτους. Ο Farrar τόνισε την ευρεία βλάβη που προκαλεί το κάπνισμα, σημειώνοντας ότι βλάπτει «κάθε μέρος του σώματος» και περιγράφοντας το κάπνισμα σε κλειστούς χώρους κοντά σε παιδιά ως «ανεύθυνο και απαράδεκτο».
Ο ΠΟΥ καλεί τις κυβερνήσεις να ενισχύσουν τα μέτρα ελέγχου του καπνού, προτείνοντας:
πλήρη εφαρμογή του πακέτου MPOWER και της Σύμβασης – Πλαίσιο του ΠΟΥ για τον Έλεγχο του Καπνού
ρύθμιση των νέων προϊόντων νικοτίνης
απαγόρευση της διαφήμισης
αύξηση των φόρων
επέκταση των υπηρεσιών διακοπής του καπνίσματος.
Με τα διαθέσιμα στοιχεία να αποτυπώνουν όλο και μεγαλύτερη χρήση εναλλακτικών προϊόντων καπνού από τους νέους, ο ΠΟΥ απευθύνει επείγουσα έκκληση για αυστηρότερους κανονισμούς και εκστρατείες ευαισθητοποίησης του κοινού, προκειμένου να αποτραπεί η δημιουργία μιας νέας γενιάς ολοκληρωτικά εθισμένης στη νικοτίνη.
19°
