Ο συγκοινωνιολόγος Σταύρος Κωνσταντινίδης προτείνει δέκα μεταρρυθμίσεις για τις μεταφορές και την οδική ασφάλεια
Την προηγούμενη εβδομάδα είχαμε πυκνά τροχαία ατυχήματα με θύματα πεζούς, και πατίνια σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Το πρόβλημα είναι πολυπαραμετρικό, αφορά το σύνολο μίας πολιτικής που σήμερα μοιάζει αμήχανη. Στις 25 Ιουνίου ως φαίνεται θα έχουμε κυβέρνηση. Ένα ολόκληρο πεδίο όπως αυτό των Μεταφορών, των Συγκοινωνιών, της Βιώσιμης Κινητικότητας και της Οδικής Ασφάλειας, απαιτεί μία μεγάλη τομή, μία εκ’ θεμελίων μεταρρύθμιση, καθώς μέχρι σήμερα ως χώρα έχουμε μείνει πίσω. Καταρχήν να γίνει ριζική ανάταξη των λεωφορειακών συγκοινωνιών κυρίως στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη. Η Θεσσαλονίκη για παράδειγμα κινδυνεύει ενώ θα έχει Μετρό το επόμενο διάστημα, να μη διαθέτει ικανό αριθμό λεωφορείων αστικής συγκοινωνίας. Το μοντέλο δημοσίων συγκοινωνιών στον πυρήνα των Πολεοδομικών Συγκροτημάτων Αθήνας και Θεσσαλονίκης, και παροχή συγκοινωνιακού έργου από ιδιώτη στις περιαστικές περιοχές φαίνεται να είναι το πλέον πρόσφορο σχέδιο στη συγκυρία. Ειδικά στην περίπτωση της Θεσσαλονίκης η ανάληψη έργου από το ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης αναβάθμισε σε σημαντικό βαθμό την ποιότητα εξυπηρέτησης. Η νέα κυβέρνηση, οφείλει να κινηθεί γρήγορα. Η συσχέτιση της βιώσιμης κινητικότητας με την οδική ασφάλεια στις πόλεις είναι αναγκαία. Δέκα κρίσιμες παρατηρήσεις και ισάριθμες άμεσες προτάσεις:
Η τοπική αυτοδιοίκηση βρίσκεται παραδοσιακά σε απόσταση απο το πρόβλημα, γιατί καμία κυβέρνηση ποτέ δεν κατέστησε σαφές πως η οδική ασφάλεια είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη βιώσιμη κινητικότητα και τον συγκοινωνιακό σχεδιασμό.
Από το 2011 η αναχρονιστική παρέμβαση κάθε συγκοινωνιακή παρέμβαση που σχεδιάζουν οι Δήμοι να εγκρίνεται από την Αποκεντρωμένη Περιφερειακή Διοίκηση, έχει δημιουργήσει τεράστιες καθυστερήσεις, ενώ σε πολλές περιπτώσεις η φορμαλιστική αξιολόγηση εκ μέρους των περιφερειακών υπηρεσιών, εμποδίζουν την εφαρμογή των μοντέρνων τεχνικών που υπάρχουν σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Άμεση θεσμοθέτηση μελετών οδικής ασφάλειας σε κάθε Δήμο, ώστε να προκύψουν τα μελανά σημεία του οδικού δικτύου. Εκεί που σήμερα εμφανίζεται συγκέντρωση έστω μικροατυχημάτων, αύριο μπορεί να υπάρξουν θανατηφόρα ατυχήματα.
Επανασχεδιασμός των κόμβων και διασταυρώσεων, όπου και παρατηρείται το μεγαλύτερο πρόβλημα. Απελευθέρωση της δυνατότητας οι επεμβάσεις να μπορούν να γίνονται με προσωρινά υλικά μέχρι ωσότου το έργο να λάβει μόνιμα κατασκευαστικά χαρακτηριστικά.
Υποχρεωτική θεσμοθέτηση διαβάσεων πεζών σε ολόκληρο το οδικό δίκτυο, ως ένας συνεχής διάδρομος που εξασφαλίζει την απρόσκοπτη κίνηση των ανθρώπων και των ευαίσθητων κοινωνικών ομάδων. Θεσμοθέτηση του ορίου ταχύτητας των 20- 30 χλμ / ώρα για τις κατοικημένες και εμπορικές περιοχές.
Ενσωμάτωση των κυκλικών κόμβων σε χιλιάδες διασταυρώσεις σε όλη την επικράτεια. Οι κυκλικοί κόμβοι μειώνουν αυτόματα την πιθανότητα τροχαίου ατυχήματος κατά 70- 80%.
Θεσμοθέτηση του σχολικού δακτυλίου σε όλα τα σχολικά συγκροτήματα της χώρας, με πρότυπες παρεμβάσεις ασφαλείας και μείωση του ορίου ταχύτητας.
Θεσμοθέτηση της μεσαίας διαχωριστικής νησίδας σε κάθε δρόμο διπλής κυκλοφορίας σε όλες τις αστικές περιοχές. Δημιουργείται έτσι ένα καταφύγιο για τους πεζούς που δεν θα εγκλωβίζονται ποτέ εκτεθειμένοι στο μέσο της οδού.
Θεσμοθέτηση της υποχρεωτικής οριζόντιας σήμανσης σε ολόκληρο το οδικό δίκτυο των πόλεων. Σήμερα ολόκληρες περιοχές δεν διαθέτουν ούτε μια άσπρη ή κίτρινη γραμμή στο οδόστρωμα.
Επίλυση του προβλήματος των αλληλεπικαλυπτόμενων αρμοδιοτήτων μεταξύ υπηρεσιών, ως προς την ευθύνη των δρόμων και των σηματοδοτών
Δυστυχώς πολλά από τα παραπάνω σήμερα δυσχεραίνονται από το ίδιο το κράτος και τις κυβερνητικές δομές, είτε λόγω άγνοιας, είτε γιατί οι σύγχρονες εξελίξεις έχουν υπερβεί προ πολλού τις ξεπερασμένες πρακτικές, είτε ακόμη λόγω συντεχνιακών συγκρούσεων. Αν δεν επιλυθεί το πρόβλημα της οδικής ασφαλείας δεν θα υπάρξει ποτέ βιώσιμη κινητικότητα στις ελληνικές πόλεις. Η πρόταση επανασύστασης του Υπουργείου Μεταφορών με το όνομα Μεταφορών, Βιώσιμης Κινητικότητας και Ασφάλειας είναι μία πρώτη οργανωτική και διαρθρωτική αρχή.
