Πόλεμος στο Ιράν: Το «τεστ αντοχής» που εκθέτει το ΝΑΤΟ απέναντι στη Ρωσία

Παρότι το ΝΑΤΟ δεν ενεπλάκη άμεσα στη σύγκρουση ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή λειτούργησαν ως ένα άτυπο «crash test» για τις δυνατότητες της Συμμαχίας.

Στρατιωτικοί και διπλωματικοί κύκλοι προειδοποιούν ότι τα συμπεράσματα που προκύπτουν είναι άκρως ανησυχητικά, ιδιαίτερα ενόψει της αυξανόμενης έντασης με τη Ρωσία και των εκτιμήσεων ότι η Μόσχα θα μπορούσε να απειλήσει άμεσα ένα κράτος-μέλος της ΕΕ τα επόμενα χρόνια (σ.σ. ειδικά στη Βαλτική).

Σύμφωνα με ανάλυση του Politico, αυτά είναι τα 5 βασικά συμπεράσματα για τις αντοχές και το μέλλον της Συμμαχίας με φόντο τον πόλεμο στο Ιράν:

1. Επικίνδυνες ελλείψεις σε πυρομαχικά. Η σύγκρουση ανέδειξε το πιο άμεσο και κρίσιμο πρόβλημα. Την έλλειψη πυρομαχικών. Οι Ηνωμένες Πολιτείες φέρονται να κατανάλωσαν μεγάλο μέρος των αποθεμάτων αντιαεροπορικών πυραύλων Patriot, ενώ ευρωπαϊκές χώρες διαπιστώνουν ότι τα δικά τους αποθέματα μειώνονται με ανησυχητικούς ρυθμούς. Την ίδια στιγμή, η ρωσική παραγωγή drones αυξάνεται, δημιουργώντας ένα ασύμμετρο πεδίο αντιπαράθεσης που θα μπορούσε να εξαντλήσει γρήγορα τις δυνατότητες άμυνας του ΝΑΤΟ.
2. Η αεροπορική υπεροχή δεν είναι δεδομένη. Οι επιθέσεις του Ιράν με χιλιάδες drones και πυραύλους έδειξαν ότι ακόμη και ισχυρές αεροπορικές δυνάμεις δεν μπορούν να εξουδετερώσουν πλήρως έναν αντίπαλο. Το παραδοσιακό δόγμα της αεροπορικής υπεροχής αμφισβητείται, με τους ειδικούς να επισημαίνουν την ανάγκη για νέες στρατηγικές, όπως η ενίσχυση όπλων ακριβείας μεγάλης εμβέλειας και πιο οικονομικών συστημάτων αναχαίτισης.
3. Αδύναμες ναυτικές δυνάμεις. Η περιορισμένη παρουσία ευρωπαϊκών ναυτικών δυνάμεων στην περιοχή ανέδειξε τα χρόνια προβλήματα υποχρηματοδότησης και ελλείψεων. Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν οι καθυστερήσεις σε αποστολές και τα χαμηλά ποσοστά επιχειρησιακής ετοιμότητας των στόλων. Σε μια πιθανή σύγκρουση με τη Ρωσία, οι ναυτικές δυνάμεις θα διαδραμάτιζαν καθοριστικό ρόλο, ιδιαίτερα στον εντοπισμό υποβρυχίων και την προστασία θαλάσσιων γραμμών.
4. Ρήγματα στη συνοχή της Συμμαχίας. Η κρίση ανέδειξε και πολιτικά προβλήματα. Η απροθυμία ευρωπαϊκών χωρών να στηρίξουν στρατιωτικά τις ΗΠΑ, σε συνδυασμό με τις πιέσεις της Ουάσιγκτον, ενίσχυσαν τις εντάσεις στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ. Το ενδεχόμενο περιορισμένης αμερικανικής εμπλοκής σε μελλοντική κρίση με τη Ρωσία προκαλεί έντονη ανησυχία για τη συνοχή και την αξιοπιστία της Συμμαχίας.
5. Ο ρόλος-κλειδί της Ουκρανίας. Ο πόλεμος επιβεβαίωσε τη σημασία της Ουκρανίας ως στρατηγικού εταίρου. Η τεχνογνωσία της στη χρήση drones και στην αντιμετώπισή τους αποδεικνύεται πολύτιμη, ενώ η συνεργασία με το ΝΑΤΟ ενισχύεται συνεχώς. Παράλληλα, η εμπειρία από το ουκρανικό μέτωπο προσφέρει κρίσιμα διδάγματα για τη μορφή που θα έχουν οι πόλεμοι του μέλλοντος.

Σε κάθε περίπτωση, ο πόλεμος των ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν λειτούργησε ως (ένα ακόμη) προειδοποιητικό σήμα για το ΝΑΤΟ. Οι ελλείψεις σε εξοπλισμό, οι επιχειρησιακές αδυναμίες και οι πολιτικές διαφωνίες στο εσωτερικό της Συμμαχίας με φόντο τα συνεχή ήξεις, αφήξεις του Ντόναλντ Τραμπ δείχνουν ότι απαιτούνται άμεσες και βαθιές αλλαγές, εφόσον η Συμμαχία θέλει να διατηρήσει την αποτρεπτική της ισχύ απέναντι στη Ρωσία.