Τιμωρία ή δώρο; Πώς βλέπουν πέντε μεγάλες οικονομίες τους νέους δασμούς του Τραμπ

Οι νέοι εμπορικοί δασμοί που ανακοίνωσε το βράδυ της Τετάρτης ο τόναλντ Τραμπ αναμένεται να έχουν σημαντικές παγκόσμιες επιπτώσεις και καταδικάστηκαν από την Ευρωπαϊκή Ένωση και άλλους βασικούς συμμάχους των ΗΠΑ.

Οι δασμοί του Τραμπ μπορεί να έχουν διαφορετική ανταπόκριση στην Κίνα, ο ηγέτης της οποίας μπορεί να τους δει ως δώρο. Σε ανάλυσή του το BBC εξετάζει πώς πέντε μεγάλες οικονομίες αντιμετωπίζουν τις ανακοινώσεις αυτές και τον νέο τρόπο συναλλαγών με τις ΗΠΑ. 

Η Ευρώπη μπορεί να βλάψει τις ΗΠΑ, αλλά δεν θέλει - προε το παρόν - να κλιμακώσει

Η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν μίλησε εκ μέρους όλων των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) όταν δήλωσε ότι οι νέοι εισαγωγικοί φόροι θα προκαλέσουν "τρομερές" συνέπειες για εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.

Είπε ότι δεν υπάρχει «σαφής δρόμος μέσα από την πολυπλοκότητα και το χάος» που θα εξαπολύσουν οι νέοι δασμοί παγκοσμίως.

Ωστόσο, η Επιτροπή υποσχέθηκε να προστατεύσει τις επιχειρήσεις της ΕΕ, ορισμένες από τις οποίες θα πληγούν περισσότερο από άλλες - όπως η αυτοκινητοβιομηχανία της Γερμανίας, τα είδη πολυτελείας της Ιταλίας και οι παραγωγοί κρασιού και σαμπάνιας της Γαλλίας.

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν έχει συγκαλέσει έκτακτη συνάντηση των ηγετών των γαλλικών επιχειρήσεων αργότερα την Πέμπτη. Ως η μεγαλύτερη ενιαία αγορά στον κόσμο, η ΕΕ μπορεί να πλήξει τις ΗΠΑ - στοχεύοντας σε αγαθά και υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένης της «μεγάλης τεχνολογίας» όπως η Apple και η Meta με αντίμετρα.

Αλλά λέει ότι ο στόχος της δεν είναι να ανεβάσει τους τόνους εδώ - είναι να πείσει τον Τραμπ να διαπραγματευτεί.

Το βράδυ της Τετάρτης, η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι δήλωσε ότι, αν και θεωρεί τους δασμούς λάθος, θα γίνει ό,τι είναι δυνατόν για να προσπαθήσει να επιτευχθεί συμφωνία με τις ΗΠΑ.

Οι δασμοί ένα δώρο για τον Κινέζο ηγέτη

Το χτύπημα των δασμών 54% στα κινεζικά προϊόντα που εισέρχονται στις ΗΠΑ είναι σίγουρα τεράστιο και θα πλήξει αναμφίβολα τις κινεζικές εταιρείες που προσπαθούν να πουλήσουν σε αυτή την αγορά. Τα αντίμετρα του Πεκίνου θα πλήξουν επίσης τις αμερικανικές εταιρείες που προσπαθούν να προσεγγίσουν την τεράστια κινεζική αγορά.

Αλλά, κατά έναν τρόπο, αυτές οι κινήσεις του Τραμπ είναι επίσης ένα δώρο στον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ. Ο Σι παρουσιάζει τη χώρα του ως υπέρμαχο του ελεύθερου εμπορίου, υποστηρικτή των πολυμερών θεσμών και κάνει συγκρίσεις με την άλλη υπερδύναμη του κόσμου, η οποία θεωρείται ότι καταρρακώνει και τα δύο αυτά.

Μόλις την περασμένη εβδομάδα, ο ηγέτης της Κίνας καθόταν μαζί με διευθύνοντες συμβούλους μεγάλων διεθνών εταιρειών -συμπεριλαμβανομένων πολλών από την Ευρώπη- και οι εικόνες ήταν σαφείς. Οι ΗΠΑ υπό τον Ντόναλντ Τραμπ = χάος, καταστροφή του εμπορίου, εθνικό συμφέρον. Η Κίνα υπό τον Σι Τζινπίνγκ = σταθερότητα, ελεύθερο εμπόριο, παγκόσμια συνεργασία.

Η κινεζική κυβέρνηση έχει ήδη κινητοποιήσει τον κρατικό τομέα των μέσων ενημέρωσης για να επιτεθεί σε αυτόν τον τελευταίο γύρο δασμών από την κυβέρνηση Τραμπ.

Οι άνθρωποι μπορεί να διαφωνούν με την ανάγνωση του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος για το πού βρίσκεται ο κόσμος, αλλά κάθε φορά που ο Τραμπ παίρνει μέτρα όπως αυτά, κάνει πιο εύκολη την πώληση του Σι.

Και η οικονομική αναγκαιότητα μπορεί να τραβήξει πολλές χώρες πιο κοντά στην Κίνα και πιο μακριά από τις ΗΠΑ.

Μερική ανακούφιση αλλά όχι χαρά στο Ηνωμένο Βασίλειο

Οι άνθρωποι στην κυβέρνηση είχαν πάρει μια αίσθηση της μουσικής του κλίματος - μια αίσθηση ότι το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν "στο καλό στρατόπεδο παρά στο κακό στρατόπεδο", όπως το έθεσε ένα στέλεχος - αλλά δεν είχαν ιδέα εκ των προτέρων τι ακριβώς θα σήμαινε αυτό.

Αλλά τώρα ξέρουν - δασμός 10% στις εξαγωγές του Ηνωμένου Βασιλείου προς τις ΗΠΑ.

Παρατηρείται μια αίσθηση ανακούφισης μεταξύ των υπουργών, αλλά δεν είναι ενθουσιασμένοι. Οι δασμοί που θα επιβληθούν στο Ηνωμένο Βασίλειο θα έχουν σημαντικές επιπτώσεις, και οι δασμοί στους εμπορικούς εταίρους του Ηνωμένου Βασιλείου θα έχουν βαθύτατο αντίκτυπο στις θέσεις εργασίας, στους κλάδους και στις παγκόσμιες εμπορικές ροές τις επόμενες εβδομάδες, μήνες και χρόνια.

Θα είναι «εξαιρετικά ανατρεπτικές», όπως το έθεσε μια κυβερνητική πηγή.

Υπάρχει έντονη ευαισθητοποίηση ιδίως για τον αντίκτυπο στην αυτοκινητοβιομηχανία. Οι διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ για μια εμπορική συμφωνία συνεχίζονται. 

Η Ινδία φοβάται τις επιπτώσεις - αλλά ορισμένοι τομείς ελπίζουν

Οι οικονομίες της Ασίας είναι από τις πιο σκληρά πληγείσες από τους νέους δασμούς του Trump. Οι Αμερικανοί θα πρέπει να πληρώσουν φόρο 46% για τα εισαγόμενα αγαθά από το Βιετνάμ και 49% για τα αγαθά από την Καμπότζη.

Σχετικά μιλώντας, η Ινδία τα έχει πάει καλύτερα. Αλλά ένας οριζόντιος δασμολογικός συντελεστής 26% εξακολουθεί να είναι απότομος και θα επηρεάσει σοβαρά τις μεγάλες «εξαγωγές έντασης εργασίας», λέει η Priyanka Kishore της εταιρείας συμβούλων Asia Decoded.

«Αυτό πιθανότατα θα έχει αντίκτυπο στην εγχώρια ζήτηση και το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ)» σε μια εποχή που η ανάπτυξη ήδη παραπαίει, σύμφωνα με την Kishore.

Ωστόσο, οι εξαγωγές ηλεκτρονικών ειδών της Ινδίας μπορεί ενδεχομένως να ωφεληθούν, καθώς οι υψηλότεροι δασμοί σε ανταγωνιστές όπως το Βιετνάμ θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αναδρομολόγηση του εμπορίου.

Ωστόσο, αυτό είναι απίθανο να μετριάσει τις συνολικές αρνητικές επιπτώσεις της ανάπτυξης από τη λαίλαπα του Τραμπ.

Σε αντίθεση με τον Καναδά, το Μεξικό ή την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ινδία έχει υιοθετήσει μέχρι στιγμής μια διαλλακτική προσέγγιση απέναντι στον Τραμπ και διαπραγματεύεται μια διμερή συμφωνία με τις ΗΠΑ. Το κατά πόσον αυτό θα προκαλέσει αντίποινα στο Δελχί, θα παρακολουθείται πολύ στενά.

Η φαρμακοβιομηχανία - η οποία αντιπροσωπεύει τις μεγαλύτερες βιομηχανικές εξαγωγές της Ινδίας με περίπου 13 δισ. δολάρια (9,9 δισ. λίρες) ετησίως - θα ανασαίνει με ανακούφιση, ωστόσο, καθώς τα φάρμακα εξαιρούνται από αυτούς τους «αμοιβαίους» δασμούς.

Μπορούν οι δασμοί του Τραμπ να πυροδοτήσουν κατασκευαστική έκρηξη στην Ινδία;

Η Νότια Αφρική υποφέρει ήδη από τις περικοπές της βοήθειας

Οι "αμοιβαίοι δασμοί" του Τραμπ στοχεύουν δεκάδες αφρικανικές χώρες, συμπεριλαμβανομένου του 30% για τη Νότια Αφρική και του 50% για το Λεσότο.

Πολλά από αυτά τα έθνη παλεύουν ήδη με τις συνέπειες των περικοπών της εξωτερικής βοήθειας των ΗΠΑ, η οποία παρείχε υγειονομική και ανθρωπιστική βοήθεια σε ευάλωτες χώρες.

Η Νότια Αφρική - όπως και ορισμένες από τις άλλες μεγαλύτερες οικονομίες της ηπείρου, συμπεριλαμβανομένης της Νιγηρίας και της Κένυας - έχει από καιρό ανοικτές εμπορικές συμφωνίες με τις ΗΠΑ και οι νέοι δασμοί θα μπορούσαν να επηρεάσουν σημαντικά τους υφιστάμενους οικονομικούς δεσμούς.

Περιλαμβάνεται στον μακρύ κατάλογο των χωρών που ονομάζονται «χειρότεροι παραβάτες» και οι οποίες αντιμετωπίζουν τώρα υψηλότερους αμερικανικούς δασμούς - εκδίκηση για τις άδικες εμπορικές πολιτικές, λέει ο Τραμπ.

"Έχουν κάποια άσχημα πράγματα που συμβαίνουν στη Νότια Αφρική. Ξέρετε, τους πληρώνουμε δισεκατομμύρια δολάρια και τους κόβουμε τη χρηματοδότηση επειδή συμβαίνουν πολλά άσχημα πράγματα στη Νότια Αφρική", είπε, προτού συνεχίσει να κατονομάζει άλλες χώρες.

Σε ανακοίνωσή της, η νοτιοαφρικανική προεδρία καταδίκασε τους νέους δασμούς ως «τιμωρητικούς», λέγοντας ότι θα μπορούσαν «να χρησιμεύσουν ως εμπόδιο στο εμπόριο και την κοινή ευημερία».

Πηγή: BBC