Μενδώνη: Eνα μεγαλειώδες μακεδονικό μνημείο αποκαλύπτεται στον τύμβο Καστά

Για πρώτη φορά μετά από 14 χρόνια ανασκαφικών και αναστηλωτικών εργασιών, ο επιβλητικός περίβολος του τύμβου Καστά, στη Μεσολακκιά Σερρών, αποκαλύπτεται σχεδόν στο σύνολό του.

Η αυτοψία που πραγματοποίησε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη στο εμβληματικό ταφικό χώρο ανέδειξε όχι μόνο την πρόοδο των εργασιών αποκατάστασης, αλλά και την εντυπωσιακή γεωμετρία του περιβόλου, η οποία πλέον γίνεται πλήρως αντιληπτή στον επισκέπτη. Για πρώτη φορά, μάλιστα, είναι δυνατή η κυκλική περιήγηση γύρω από το μνημείο, δίνοντας την δυνατότητα να αποτυπωθεί το πραγματικό μέγεθος και η αρχιτεκτονική του εικόνα.

Η κ. Μενδώνη, ενημερώθηκε αναλυτικά από τον αρχιτέκτονα του μνημείου Μιχάλη Λεφατζή και τον διευθυντή του έργου κ. Βλαχούλη για την εξέλιξη των παρεμβάσεων, τις τεχνικές δυσκολίες, αλλά και τα σημαντικά βήματα που έχουν ήδη ολοκληρωθεί για την πλήρη αποκατάσταση του ταφικού συγκροτήματος.

Η εικόνα του χώρου, με τα εκτεταμένα έργα στερέωσης και αποκατάστασης σε εξέλιξη, αποτυπώνει το εύρος της προσπάθειας που καταβάλλουν οι υπηρεσίες και οι διευθύνσεις του υπουργείου Πολιτισμού προκειμένου να διασωθεί και να αναδειχθεί ένα από τα σημαντικότερα ταφικά μνημεία της χώρας.

Σε δηλώσεις της μετά την ολοκλήρωση της αυτοψίας, η Λίνα Μενδώνη στάθηκε ιδιαίτερα στη σημασία του τύμβου Καστά, απαντώντας παράλληλα σε όσους, όπως είπε, αμφισβήτησαν διαχρονικά τόσο την σπουδαιότητα όσο και τη χρονολόγησή του.

«Μια ακόμα αυτοψία στον τύμβο Καστά και σε ένα μεγαλειώδες μνημείο που για εμάς ήταν σαφές τι είναι από το 2014. Ένα μνημείο, το οποίο αμφισβητήθηκε πάρα πολύ και για το οποίο έρχονται σήμερα όλοι να πουν πως είχαν προβλέψει τι είναι», ανέφερε χαρακτηριστικά. Η υπουργός σημείωσε ότι το ίδιο το μνημείο «απαντά πλέον στους επικριτές του», καθώς η αποκατάσταση του περιβόλου και η ανάδειξη της συνολικής γεωμετρίας του αποκαλύπτουν, όπως είπε, την πραγματική του διάσταση.

Καθοριστική η συμβολή της Περιφέρειας Κ. Μακεδονίας

«Το μνημείο είναι μεγαλειώδες όχι μόνο για το μέγεθός του αλλά και για την συνολική εικόνα του περιβόλου που αποκαλύπτεται», υπογράμμισε. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στην χρονολόγηση του μνημείου, επισημαίνοντας ότι τα έως τώρα δεδομένα επιβεβαιώνουν την αρχική εκτίμηση πως πρόκειται για ένα μακεδονικό μνημείο του τελευταίου τετάρτου του 4ου αιώνα π.Χ., άμεσα συνδεδεμένο με την εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

«Είναι ένα μνημείο το οποίο, όπως αντιλαμβάνεται κανείς και από το μέγεθος και από την πολυτέλεια της κατασκευής του, είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου, όταν πλέον ο χρυσός ξεκίνησε να έρχεται στα ταμεία του βασιλείου», τόνισε.

Η ίδια επέμεινε ότι η αποκατάσταση ενός τόσο σύνθετου μνημείου απαιτεί χρόνο και επιστημονική ακρίβεια, σημειώνοντας πως «κάθε μνημείο είναι ένας ζωντανός οργανισμός», που πρέπει να μελετάται και να αντιμετωπίζεται με απόλυτο σεβασμό. Σύμφωνα με την υπουργό, το έργο που εκτελείται από την Διεύθυνση Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων, την Εφορεία Αρχαιοτήτων Σερρών και τις υπόλοιπες υπηρεσίες του ΥΠΠΟ έχει πλέον ωριμάσει σε τέτοιο βαθμό, ώστε το μνημείο «σιγά σιγά να αποκαλύπτει τον εαυτό του».

Χαρακτήρισε καθοριστική την συμβολή της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, υπενθυμίζοντας ότι το μεγαλύτερο μέρος της χρηματοδότησης των έργων προέρχεται από τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα της Περιφέρειας. Όπως ανέφερε, η συνεργασία του υπουργείου με την Περιφέρεια ξεκίνησε ήδη από τα προηγούμενα χρόνια, επί περιφερειάρχη Απόστολου Τζιτζικώστα, και συνεχίζεται σήμερα με τη διοίκηση της Αθηνάς Αηδονά και τη συμμετοχή του αντιπεριφερειάρχη Σερρών Παναγιώτη Σπυρόπουλου.

Παράλληλα, το υπουργείο Πολιτισμού χρηματοδοτεί με εθνικούς πόρους, ύψους ενός εκατομμυρίου ευρώ, ερευνητικά προγράμματα που υλοποιούνται σε συνεργασία με το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και τον «Δημόκριτο», με στόχο την διερεύνηση και αξιολόγηση κάθε στοιχείου από το εσωτερικό του μνημείου.

Στις αρχές του 2028 αποδίδεται στο κοινό το ταφικό μνημείο

Την ίδια ώρα, έχουν ήδη δρομολογηθεί οι διαδικασίες για τη δημιουργία μουσειακού χώρου στην ανατολική πλευρά του περιβόλου, ενώ η Εφορεία Αρχαιοτήτων Σερρών προχωρά στον σχεδιασμό των απαραίτητων υποδομών για την εξυπηρέτηση των επισκεπτών και την συνολική διαχείριση του αρχαιολογικού χώρου.

Η πλήρης απόδοση του μνημείου στο κοινό τοποθετείται χρονικά στις αρχές του 2028. Όπως ξεκαθάρισε η υπουργός, η λειτουργία του χώρου δεν αφορά μόνο την αποκατάσταση του περιβόλου ή τη συντήρηση του εσωτερικού, αλλά ένα ολοκληρωμένο σχέδιο ανάδειξης με σύγχρονες υποδομές και οργανωμένη διαχείριση της επισκεψιμότητας.

«Είναι βέβαιο πως ένα τέτοιο μνημείο θα προσελκύσει μεγάλο αριθμό επισκεπτών από την Ελλάδα και το εξωτερικό», ανέφερε χαρακτηριστικά. Ενδεικτικό του μεγέθους του τύμβου, όπως σημείωσε η ίδια, είναι το γεγονός ότι ο τύμβος των Αιγών έχει διάμετρο περίπου 100 μέτρων, ενώ ο τύμβος Καστά ξεπερνά τα 140 μέτρα. Ο συνολικός προϋπολογισμός των έργων που προβλέπεται να υλοποιηθούν στον τύμβο Καστά αναμένεται να ξεπεράσει τα 15 εκατομμύρια ευρώ, εκ των οποίων τα 12 εκατομμύρια προέρχονται από τα προγράμματα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.