Εικαστικα

Πολύ αφηρημένο, Νίκο μου, πολύ αφηρημένο!

Κι ο ζωγράφος Νίκος Βαρυτιμιάδης δέχεται να τα αποκωδικοποιήσει όλα!

4754-202316.jpeg
Στέφανος Τσιτσόπουλος
4’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ
365620-755918.jpg

Το εργαστήριό του είναι στην Περαία Θεσσαλονίκης. Και η τελευταία του έκθεση στην Donopoulos Fine Arts συζητήθηκε όσο τίποτα άλλο από τους φιλότεχνους downtowners του Βορρά. Ο ίδιος συνεχίζει καθημερινά σχεδόν να τριγυρνά στο κέντρο της πόλης και ό,τι ακολουθεί είναι μια συζήτηση που είχαμε για το «χέρι του», κυριολεκτικά «στο πόδι», γωνία Τσιμισκή με Παύλου Μελά. Πώς ορίζουμε το «βαρυτιμιάδειο σύμπαν»;

To our mountains, 160cm x 170cm, 2016, oil on canvasTo our mountains, 160cm x 170cm, 2016, oil on canvas

Model, 100cm x 70cm , oil pastel on paper, 2015Model, 100cm x 70cm, oil pastel on paper, 2015

Πολύ αφηρημένο, Νίκο μου, πολύ αφηρημένο. Χρειάζομαι επειγόντως κλειδιά, μιας και το «βαρυτιμιάδειο» σύμπαν της τελευταίας σου δουλειάς αρνείται να μου αποκαλύψει τα μυστικά του, οπότε αναγκαστικά εκλιπαρώ τον δημιουργό. Σοβαρά όμως: σε τι φάση είσαι στη νέα σου δουλειά;

Η έκθεση δείχνει μια σειρά έργων που αποτελούνται από ζωγραφική, μεταξοτυπία και κολάζ. Τις περισσότερες φορές τα έργα μου έχουν κοινή θεματική και παρουσιάζονται με διάφορα μέσα. Τα έργα αυτά είναι μέρος ενός μεγαλύτερου συνόλου, που έχουν σαν κύρια θεματική την αναδόμηση της εικόνας με μια προσέγγιση βανδαλισμού. Η ανάγκη της κατοχής κάποιου πράγματος ή κάποιας ιδέας και την ανάδειξη της υπογραφής. Η ανάδειξη αυτής της ταυτότητας και της διάλυσής της είναι η βασική θεματική που συναντάμε στα έργα αυτά. Η έκθεση παρουσιάζει έργα που αποτελούνται από κοινωνικές αναφορές και συμβολικές αφηγήσεις, παρουσιάζει έργα των τελευταίων τριών-τεσσάρων ετών που χωρίζονται σε διαφορετικές ενότητες. Η έκθεση «Model for a mountain» είναι ένα πέρασμα από μία κατάσταση σε μία άλλη. Υπάρχουν τεχνικές για να απεικονιστεί η δομή και τα στοιχεία που φτιάχνουν αυτήν τη διαδρομή. Η απλούστευση των εννοιών και των εικόνων, όπως επίσης και των φορμών, κάνουν αυτήν τη διαδικασία πιο ιδιαίτερη.

Υπάρχουν διαφορετικά υλικά, όπως στην περίπτωση των κολάζ. Εκεί εντοπίζεται μια σειρά από πληροφορίες και γεγονότα που έχουν σαν αποτέλεσμα να λειτουργούν περισσότερο με το πώς τα βλέπει ο κάθε θεατής, ώστε να δημιουργεί μια νέα ιστορία από την αρχή. Αυτό είναι και το ζητούμενο ως ένα σημείο. Να δημιουργείται ένα άλλο σύνολο και όχι μεμονωμένες παραστάσεις. Χρωματιστά χαρτιά, εικόνες από βιβλία και εφημερίδες και χρωματικές κηλίδες φτιάχνουν ένα μωσαϊκό με μια άλλη πια ιστορία και μια άλλη αφήγηση, όπου ο θεατής καλείται να κάνει τη δική του εκδοχή. Τα ζωγραφικά έργα, άλλα μικρά και άλλα μεγάλα, απεικονίζουν τη μορφή ενός μη υπαρκτού μοντέλου για ένα φανταστικό σχέδιο.

Με αυτήν την έκθεση ένας κύκλος των έργων μου έχει δουλευτεί και τώρα βρίσκομαι στο σημείο που ξανακοιτάζω τη δουλειά μου και την περνάω από μια νέα έρευνα. Είμαι σε ένα σημείο όπου χρησιμοποιώ πολλά υλικά και συνεχώς δουλεύω με αυτά. Είναι σημαντικό να μπορείς να το κάνεις αυτό πιστεύω, ειδικά όταν ένας κύκλος δουλειάς πάει να ολοκληρωθεί. Για να μπορέσεις να προχωρήσεις παραπέρα θα πρέπει να είσαι έτοιμος να κάνεις κάποια πράματα και να δοκιμάσεις πράγματα που δεν είχες ξαναδοκιμάσει. Σε αυτήν την κατάσταση είμαι κάπως και εγώ.

Η έκθεση «Model for a mountain» αποτελείται από διάφορα έργα με διάφορα υλικά. Μπορεί κάποιος εύκολα να τα χωρίσει σε κάποιες ενότητες ως προς το υλικό και τη θεματική που είναι δουλεμένα. Φυσικά έχουν κάποια κοινά στοιχεία που τα συνδέουν μεταξύ τους. Ο κόσμος μας είναι γεμάτος από πολλά και διάφορα πράματα και συνεχώς είμαστε εκτεθειμένοι σε αυτά, στις διάφορες πληροφορίες που μας περιτριγυρίζουν. Πιστεύω πως είναι αναπόφευκτο και ως ένα σημείο αναγκαίο να τα επεξεργαστούμε.

Portrait of a man, 2016 mixed media 70cm x 100cmPortrait of a man, 2016 mixed media 70cm x 100cm

«Model for a mountain». Ακόμα και στον τίτλο της έκθεσης, είμαι σίγουρος πως εκπέμπεται μήνυμα. Για δώσε μια διασαφήνιση κι εδώ επομένως.

Ο τίτλος αυτός προέκυψε από την έρευνα που έκανα πάνω στην ιδέα του μοντέλου και της κλίμακας, καθώς και της σχέσης αυτών των δύο. Ήθελα να κάνω μια σειρά από έργα όπου αυτά τα δύο σημεία θα μπορούσα να τα κοιτάξω πιο προσεκτικά και από διαφορετικές σκοπιές. Φυσικά όχι μόνο ως προς το μέγεθος αλλά και ως προς την έννοια. Τη σχέση που έχουν οι καταστάσεις γύρω μας και πώς μπορεί να δοθεί σε αυτές μια άλλη εξήγηση.

Έχω δουλέψει και στο παρελθόν με την ιδέα του μοντέλου και του δάσους και γενικά της κλίμακας, οπότε εδώ ήθελα να δω αυτήν τη σχέση πιο ιδιαίτερα. Είχα κάνει μια σειρά από έργα όπου ήθελα να δείξω σε μικρότερη κλίμακα διάφορα πράματα. Με ενδιέφερε να δείξω μια περίληψη ή ακόμα και μια λεπτομέρεια από ένα σύνολο παρά το ίδιο το σύνολο.

Church, 2016, 40cm x 30 cm , oil on canvasChurch, 2016, 40cm x 30 cm, oil on canvas

Ζούμε σ' έναν καιρό που και η ζωγραφική, όπως κάθε «χειροποίητη» τέχνη, βάλλεται από τους γνωστούς εσχατολόγους που μιλούν για το τέλος της. Από το αναπαραστατικό μέχρι το αφηρημένο, οι εσχατολόγοι την θεωρούν πεπερασμένη. Θα ήθελα την προσωπική σου θεώρηση. Όχι μόνο ως ορκισμένο «χειροτέχνη», μα και πιο βαθιά, στο υπαρξιακό πεδίο: ποια η σημασία του να ζωγραφίζουμε και πώς ορίζουμε πλέον τη ζωγραφική στον καιρό όπου όλα αποσυντίθεται και «επανασυστήνονται» με νέες(;) μορφές αφήγησης;

Πάντα θα υπάρχει μια μερίδα ανθρώπων που θα μιλάει για το τέλος της ζωγραφικής και γενικά για το τέλος διαφόρων τρόπων και μορφών έκφρασης μέσα στην τέχνη. Ζούμε στην post analogue εποχή. Οπότε ο κόσμος προσπαθεί να ταυτιστεί με αυτό. Η αλλαγή από την αναλογική στην ψηφιακή κατάσταση έγινε πολύ γρήγορα και δυσκολευόμαστε να το διαχειριστούμε. Μου αρέσει που κάπως έχω περάσει και από τις δύο καταστάσεις, γιατί με βοηθάει να τα βλέπω και από τις δύο όψεις. Η ζωγραφική είναι μια ιδιαίτερη διαδικασία και οι περισσότεροι που ζωγραφίζουν και ασχολούνται με αυτή, αυτό που ουσιαστικά τους αρέσει είναι η ίδια η διαδικασία. Μια διαδικασία παραγωγής καθαρά χειρονακτική που δύσκολα αντικαθίσταται από κάτι άλλο. Οπότε πιστεύω πως αυτό το κομμάτι δεν θα αποκοπεί ποτέ. Είναι μια κατάσταση σχεδόν διαλογισμού και περισυλλογής. Τουλάχιστον σε μένα έτσι λειτουργεί και οπωσδήποτε με βοηθά να συγκεντρωθώ. Αυτή η άμεση μεταφορά και σχέση που έχεις με το αποτέλεσμα. Θεωρώ σημαντικό να έχουμε άμεση σχέση με το αποτέλεσμα και με την εικόνα, πράγμα το οποίο η ζωγραφική σου δίνει.

Η ζωγραφική και φυσικά οτιδήποτε με δύο διαστάσεις περνά μια ανάκαμψη τον τελευταίο καιρό και αυτό το οφείλει σε μεγάλο βαθμό στην οικονομική κρίση. Η αγορά στρέφεται ή τουλάχιστον στρεφόταν πριν μερικά χρόνια προς τα εκεί. Είναι έργα πολύ πιο προσιτά και αναγνωρίσιμα, οπότε και μπορούν οι γκαλερί και όσοι ασχολούνται με την τέχνη να τα προσεγγίσουν. Η ζωγραφική πάντα έπαιζε σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη της τέχνης και της έκφρασης και πάντα θα παίζει. Και πάντα θα υπάρχουν διάφορες μόδες που είτε θα εναντιώνονται είτε θα πορεύονται μαζί της.

Φυσικά σαν καλλιτέχνης είναι σημαντικό να είσαι στο τώρα και να βλέπεις τι γίνεται γύρω σου, οπότε είναι επίσης σημαντικό να παρακολουθείς τις νέες μορφές αφήγησης. Οι καλλιτέχνες και η τέχνη πάντα πορευόταν μαζί με την εξέλιξη της τεχνολογίας, οπότε είναι κάτι απόλυτα λογικό. Έχω ασχοληθεί πολλές φορές και πιστεύω πως θα ασχολούμαι με το τι γίνεται τώρα στην τέχνη και πώς αυτό θα μπορούσα να το χρησιμοποιήσω στη δουλειά μου.

Our friends, 2016 mixed media 70cm x 100cmOur friends, 2016 mixed media 70cm x 100cm

Νίκος Βαρυτιμιάδης

ΠΡΟΣΦΑΤΑ