Κατάρα σε πινακίδα με σπάνια ελληνική επιγραφή βρέθηκε στην Ολλανδία

Μια ασυνήθιστη μολύβδινη πινακίδα κατάρας, η οποία χρονολογείται στον 2ο αιώνα μ.Χ., ανακαλύφθηκε στην πόλη Χέερλεν της Ολλανδίας.

Ενώ οι περισσότερες πινακίδες που έχουν βρεθεί σε αυτό το τμήμα της πρώην Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας είναι γραμμένες στα Λατινικά, το συγκεκριμένο εύρημα που ανακαλύφθηκε στην Ολλανδία φέρει επιγραφή στα ελληνικά, συντεθειμένη μάλιστα με τον χαρακτηριστικό αιγυπτιακό τρόπο.

Οι πινακίδες κατάρας (γνωστές ως κατάδεσμοι στα αρχαία ελληνικά και defixiones στα λατινικά) χρησιμοποιούνταν για την επίκληση χθόνιων θεοτήτων, με σκοπό να «δέσουν» έναν εχθρό ή αντίζηλο στις επιχειρήσεις, τα δικαστήρια, τα αθλήματα ή τον έρωτα.

Η συγκεκριμένη πινακίδα, διαστάσεων 9,3 επί 4,8 εκατοστών, βρέθηκε σε έναν λάκκο κάτω από την πλατεία του δημαρχείου της πόλης. Η αποκρυπτογράφηση του κειμένου έγινε στο Ινστιτούτο Παπυρολογίας του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης με τη χρήση προηγμένης τεχνολογίας ψηφιακής απεικόνισης (RTI).

Μαγικά σύμβολα και ονόματα δούλων

Το εύρημα παρουσιάζει τεράστιο ενδιαφέρον για τους αρχαιολόγους, καθώς περιλαμβάνει τρία ειδικά μαγικά σύμβολα (χαρακτήρες) που χρησιμοποιούνταν για τη διοχέτευση του μηνύματος στις υπερφυσικές δυνάμεις. Αμέσως μετά, ακολουθούν τα ονόματα δύο ανδρών και δύο γυναικών, οι οποίοι αναφέρονται ως σύνδουλοι.

Σύμφωνα με τους παπυρολόγους, η πινακίδα λειτούργησε είτε ως κατάρα εναντίον αυτών των τεσσάρων σκλάβων, είτε γράφτηκε εξ ονόματός τους εναντίον ενός τρίτου, ανώνυμου προσώπου.

Το μυστήριο της συγγραφέως από την Αίγυπτο

Η σύνθεση της ομάδας των στοχοποιημένων προσώπων είναι εξίσου παράξενη: περιλαμβάνει δύο άνδρες με λατινικά ονόματα και δύο γυναίκες με ελληνικά ονόματα.

Όπως επισημαίνει η δρ Γιούλια Λουγκοβάγια, ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Παπυρολογίας, δεν αποκλείεται η μία από τις δύο γυναίκες να ήταν η ίδια η συγγραφέας της κατάρας, έχοντας μεταφέρει μαζί της τη γνώση και την ικανότητα επικοινωνίας με τις θεϊκές δυνάμεις απευθείας από τη ρωμαϊκή Αίγυπτο στη Βόρεια Ευρώπη.

Μόλις ολοκληρωθεί η πλήρης μελέτη του σπάνιου αυτού τεχνουργήματος, η πινακίδα πρόκειται να εκτεθεί μόνιμα για το κοινό στο Μουσείο του Χέερλεν.

(Με πληροφορίες The History Blog)