Οι γάτες εξημερώθηκαν πριν από 9 με 10.000 χρόνια

Ένα από τα πλέον αγαπητά κατοικίδια του πλανήτη, «αποκαλύπτεται» όσο περνούν τα χρόνια. Η γάτα ζει μαζί με τον άνθρωπο περίπου 9 –10.000 χρόνια και επί της ουσίας δεν έχει εξημερωθεί, στο βαθμό που εξημερώθηκε ο σκύλος (πριν από περίπου 30.000 χρόνια).

Πρόσφατα επιστημονική ομάδα αποκωδικοποίησε το γονιδίωμα της γάτας και κατάφερε να δώσει βασικά στοιχεία για τον τρόπο που η γάτα ξεκίνησε να γίνεται οικόσιτη. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις οι πρώτες γάτες εξημερώθηκαν πριν από 9.000 έως 10.000 χρόνια στην Εγγύς Ανατολή από μοναχικές αγριόγατες –υπάρχουν ακόμα και σήμερα Μέση Ανατολή. Υπάρχουν αρχαιολογικά στοιχεία για εξημέρωση γατών στην Κύπρο προ 9.000 ετών, ενώ στην Κίνα τα αρχαιότερα ανάλογα στοιχεία χρονολογούνται πριν από 5.000 χρόνια.

Οι ερευνητές ανέλυσαν γενετικό υλικό από 22 εξημερωμένες γάτες από όλο τον πλανήτη, καθώς και από ευρωπαϊκές και μεσανατολικές αγριόγατες. Στη σύγκριση αποδείχθηκε ότι DNA της εξημερωμένης γάτας έχει αλλάξει σχετικά λίγο από τότε που διαχωρίστηκε από την αγριόγατα (οι οικόσιτες γάτες σεξακολουθούν να σκοτώνουν ποντίκια και πουλιά αν και έχουν τροφή). Οι κυριότερες διαφορές αφορούν 13 γονίδια, κυρίως στον εγκέφαλο, που σχετίζονται με την μνήμη, τον φόβο και την αναζήτηση των ανταμοιβών.

Σύμφωνα με τον Γουέσλι Γουόρεν, αναπληρωτή καθηγητή γενετικής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ουάσιγκτον - Σεντ Λιούις, «κατά πάσα πιθανότητα οι άνθρωποι ήθελαν τις γάτες τριγύρω τους για να ελέγχουν τα τρωκτικά που κατέστρεφαν τις καλλιέργειες των σιτηρών τους. Έτσι, μάλλον άρχισαν να δίνουν στις γάτες φαγητά για να τις δελεάσουν προκειμένου να μείνουν κοντά τους». Αυτό αντανακλάται στο γονιδίωμά τους από ένα σημείο και μετά, καθώς χάρη στις γενετικές αλλαγές οι έως τότε άγριες γάτες φοβούνταν λιγότερο και ανταποκρίνονταν με μεγαλύτερη ευχαρίστηση στις περιποιήσεις των ανθρώπων.

Σταδιακά, χάρη αρχικά στα φαγητά και μετά στην τρυφερότητα των ανθρώπων, μερικές γάτες προτίμησαν να εγκαταλείψουν την άγρια ζωή. Σταδιακά οι ήμερες γάτες μίκρυναν ελαφρώς σε μέγεθος σε σχέση με τις αγριόγατες και απέκτησαν μια ποικιλία χρωμάτων και τύπου τριχώματος.