Γιατί δεν λειτουργεί το φράγμα της Μεσοχώρας

Η ιστορία ενός φράγματος που βρίσκεται έτοιμο στα βουνά της νότιας Πίνδου από το 2001, και δεν έχει λειτουργήσει ούτε μία ημέρα...

Στα βουνά της νότιας Πίνδου, στην κοίτη του ποταμού Αχελώου, βρίσκεται ένα γιγάντιο υδροηλεκτρικό φράγμα που είναι έτοιμο από το 2001, έχει κοστίσει περίπου 500 εκατ. ευρώ σε σημερινά χρήματα αλλά δεν έχει λειτουργήσει ούτε μία ημέρα.

Τόσο το φράγμα, όσο και το υδροηλεκτρικό εργοστάσιο που βρίσκεται λίγα χιλιόμετρα παρακάτω αποτελούσαν "έργα κεφαλής" στον αρχικό σχεδιασμό της εκτροπής του Αχελώου. Σήμερα η εκτροπή του Αχελώου έχει πρακτικά ακυρωθεί και το φράγμα της Μεσοχώρας παραμένει ανενεργό, ενώ τα νερά του ποταμού εκτρέπονται προσωρινά από μία άλλη σήραγγα σκαμμένη δίπλα από το φράγμα.

Γιατί δεν λειτουργεί το φράγμα; 

Επειδή η ΔΕΗ άρχισε να κατασκευάζει ένα γιγάντιο έργο υποδομής με ελλιπή σχεδιασμό, χωρίς να έχει εξασφαλίσει ότι δεν θα ακυρωθεί στα δικαστήρια. Επειδή μερικοί κάτοικοι ενός μικρού χωριού της Πίνδου και περιβαλλοντικές οργανώσεις αντιδρούν. Επειδή το κεντρικό κράτος κωλυσιεργεί ή αδιαφορεί.

Οι συνεργάτες της διαΝΕΟσις ταξίδεψαν στα βουνά της Πίνδου, μίλησαν με τους υπεύθυνους της ΔΕΗ, τους ντόπιους που αντιδρούν, περιβαλλοντικές οργανώσεις και αρμόδιους επιστήμονες. Το αποτέλεσμα της δουλειάς τους είναι μια νέα δημοσιογραφική έρευνα που καταγράφει το ιστορικό ενός κακοσχεδιασμένου έργου, τις γραφειοκρατικές αγκυλώσεις που εμποδίζουν τη λειτουργία του, και τους σοβαρούς κινδύνους που ελλοχεύουν για τη δημόσια ασφάλεια από την καθυστέρησή της. 

Μερικά στοιχεία που προέκυψαν από την έρευνα:

Τι σχέση έχει το φράγμα με την εκτροπή του Αχελώου σήμερα;

Το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) έχει ακυρώσει 6 φορές το έργο της εκτροπής του Αχελώου, με τελευταία την απόφαση 26/2014 στην οποία ανέφερε πως το έργο της Μεσοχώρας απεντάσσεται από το έργο της εκτροπής. Εξακολουθούν όμως να αντιδρούν κάτοικοι του ομώνυμου κοντινού χωριού που θα κατακλυστεί από τα νεά, αλλά και περιβαλλοντικές οργανώσεις, όπως η WWF.

Ποια θα ήταν τα οφέλη από τη λειτουργία του έργου;

Αν το φράγμα και το υδροηλεκτρικό εργοστάσιο λειτουργούσαν, τότε:

Η ΔΕΗ θα είχε έσοδα περίπου 25-30 εκατ. ευρώ/χρόνο,

Θα παραγόταν συνολική ενέργεια 360GWh/χρόνο, επαρκής για να ηλεκτροδοτηθεί μία πόλη με το μέγεθος του Περιστερίου,

Θα περιοριζόταν η εξάρτηση της ΔΕΗ από "βρώμικες" πηγές ενέργειας, όπως για παράδειγμα ο λιγνίτης.

Και επιλέον, θα έπαυε να υπάρχει ο σοβαρός κίνδυνος απόφραξης, λόγω παλαιότητας, της προσωρινής σήραγγας εκτροπής που χρησιμοποιείται σήμερα. Μια τέτοια απόφραξη θα έθετε σε κίνδυνο ζωές και περιουσίες, καθώς θα γέμιζε ενεξέλεγκτα η λίμνη.

Πού βρισκόμαστε σήμερα;

Το 2014 κατατέθηκε νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) αποκλειστικά για το υδροηλεκτικό έργο της Μεσοχώρας, πήρε έγκριση από όλους τους αρμόδιους φορείς και εκκρεμεί μόνο η υπογραφή του αρμόδιου Υπουργού για να ξεκινήσουν οι εργασίες της ΔΕΗ και να λειτουργήσει το φράγμα.

Διαβάστε ολόκληρη την έρευνα