Ελλείψεις ηπαρίνης: Απειλή για χιλιάδες ασθενείς

Στο κενό μεταξύ δύο εκλογικών αναμετρήσεων, εντός του οποίου βρισκόμαστε, είναι προφανές ότι δύσκολα λαμβάνονται αποφάσεις. Τι γίνεται όμως όταν πρόκειται για θέματα που αφορούν την υγεία εκατοντάδων χιλιάδων συμπολιτών μας; Περί ελλείψεως ηπαρινών ο λόγος, που έχει ξεκινήσει να απασχολεί την αγορά και τους ασθενείς εδώ και αρκετό καιρό, χωρίς να βρεθεί μια λύση.

Κλασική Ηπαρίνη και Ηπαρίνη Χαμηλού Μοριακού Βάρους

Για όσους δεν γνωρίζουν, η κλασική ηπαρίνη και η ηπαρίνη χαμηλού μοριακού βάρους (ΜΜΒΗ) είναι παλιό και δοκιμασμένο φάρμακο με χρήση σε μεγάλο εύρος κλινικών καταστάσεων. Είτε προληπτικά είτε θεραπευτικά, η ηπαρίνη χρησιμοποιείται σε ασθενείς που υποβάλλονται σε μεγάλα χειρουργεία, σε εγκύους, σε άτομα που βρίσκονται σε κατάκλιση, σε νεφροπαθείς και πολλές ακόμη παθήσεις.

Επιπλέον, η χρήση της ΜΜΒΗ αφορά και ασθενείς με καρκίνο. Επιδημιολογικά στοιχεία δείχνουν ότι ένας στους πέντε ογκολογικούς ασθενείς εμφανίζει, κάποια στιγμή στην πορεία της νόσου του, θρομβοεμβολικό επεισόδιο. Ειδικότερα, ασθενείς με ορισμένες μορφές καρκίνου (όπως του πνεύμονα, του παγκρέατος, του στομάχου κ.ά.) έχουν αυξημένες πιθανότητες να υποστούν τέτοιο επεισόδιο.

Σε κατάσταση συναγερμού επιστημονικές ιατρικές εταιρείες και σύλλογοι ασθενών

Τι συμβαίνει όμως και ένα τόσο σημαντικό, όσο και αναντικατάστατο φάρμακο κινδυνεύει να λείψει από όλους αυτούς οι οποίοι το έχουν ανάγκη; Γιατί αυτή η αντιθρομβωτική πολύτιμη ουσία που συμπεριλαμβάνεται στον κατάλογο των βασικών φαρμάκων του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας έχει θέσει σε κατάσταση συναγερμού επιστημονικές ιατρικές εταιρείες και συλλόγους ασθενών, οι οποίοι έχουν χτυπήσει επανειλημμένα «καμπανάκι» στο Υπουργείο Υγείας και στον ΕΟΦ για τον κίνδυνο έλλειψης;

Το πρόβλημα ξεκινά από το 2019 και συνδέεται με τη μακρινή Κίνα, η οποία επλήγη σφοδρά από την επιδημία της αφρικανικής πανώλης των χοίρων από τους οποίους προέρχεται η πρώτη ύλη για τις ηπαρίνες. Μια ματιά στην ειδησεογραφία της εποχής δείχνει ότι η Κίνα, μια χώρα με το 90% της παραγωγής πρώτης ύλης για ηπαρίνες, έχει χάσει περισσότερο από τον μισό πληθυσμό χοίρων, με αποτέλεσμα να μείνει ακάλυπτη η ζήτηση, να παρουσιαστούν ελλείψεις και να εκτοξευθούν οι τιμές. Απλή λογική… οδυνηρές συνέπειες.

Τα προβλήματα στην παγκόσμια παραγωγή και η εκτίναξη της τιμής, σε συνδυασμό με το υψηλό clawback, κατέστησαν στην Ελλάδα τις ηπαρίνες ζημιογόνες για τις εταιρείες που τις διακινούν. Είναι χαρακτηριστικό ότι η τιμή της ηπαρίνης σήμερα στην Ελλάδα είναι στα 30 ευρώ περίπου, μολονότι θα έπρεπε να είναι στα 80 ευρώ (αν όλα πήγαιναν σύμφωνα με τη νομοθεσία, δηλαδή διαμορφωνόταν σύμφωνα με τις δύο χαμηλότερες τιμές στην Ευρώπη). Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν μάλιστα ότι η χαμηλότερη τιμή στην ευρωζώνη είναι τα 60 ευρώ.

Είναι προφανής και σημαντική η διαφορά. Παρότι οι εταιρείες έχουν ενημερώσει από την αρχή του έτους κάθε αρμόδιο ότι τα αποθέματα τελειώνουν και δυσκολεύονται να συνεχίσουν να τροφοδοτούν την αγορά υπό αυτές τις συνθήκες, δεν έχει βρεθεί μέχρι στιγμής λύση. Οι επιφορτισμένοι με την αντιμετώπιση τέτοιων θεμάτων φορείς, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις επερχόμενες ελλείψεις, προχώρησαν σε εισαγωγές από το εξωτερικό καταβάλλοντας υπερπολλαπλάσια ποσά (υπολογίζονται σε έξτρα δαπάνη 2-3 εκατομμυρίων ευρώ για την κλασική ηπαρίνη μόνο, και μόνο για χρονικό διάστημα δύο μηνών!) από την ισχύουσα τιμή.

Λύση υπάρχει, την απόφαση για να λυθεί το πρόβλημα ποιος θα την πάρει;

Ποιος θα εξηγήσει την αιτία γι’ αυτή την οικονομική αιμορραγία της χώρας, σε μια στιγμή που υπήρχε ρητή εντολή από το Υπουργείο Υγείας, προεκλογικά, να κλείσει η διαπραγμάτευση και να λυθεί το πρόβλημα;

Το ερώτημα βεβαίως δεν περιμένει απάντηση σε συνθήκες προεκλογικής παραζάλης. Ωστόσο, το πρόβλημα ζητά μια αξιόπιστη λύση άμεσα. Σύμφωνα με πηγές της αγοράς, οι μηνιαίες ανάγκες σε κλασική ηπαρίνη είναι 10.000 κουτιά (χρησιμοποιείται στα χειρουργεία και στους νεφροπαθείς), ενώ σε ηπαρίνες χαμηλού μοριακού βάρους είναι εκατοντάδες χιλιάδες (αιμοκαθαιρόμενοι, καρκινοπαθείς, εγκυμονούσες κ.ά.). Όλοι αυτοί οι ασθενείς, που αναζητούν τα συγκεκριμένα σκευάσματα σε ιδιωτικά φαρμακεία και σε νοσοκομεία, βρίσκονται σε αγωνία, καθώς δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι πρόκειται για απειλητικές για τη ζωή καταστάσεις. Θα συνεχίσει η Πολιτεία με εισαγωγές ηπαρίνης καταβάλλοντας υπέρογκο κόστος; Θα συνεχιστεί το παιχνίδι μετάθεσης ευθυνών; Ή θα βρεθεί λύση; Να ένα καλό ερώτημα για την επόμενη ηγεσία του Υπουργείου Υγείας…