Το «μαξιλάρι»: Τα 37 δις. ευρώ που άφησε ο ΣΥΡΙΖΑ ως «μαξιλάρι» έχουν αποκτήσει μια μυθική διάσταση στο αφήγημα της εγχώριας πρώτη φορά αριστεράς.
Καταρχάς ήταν 30
Στο τέλος του 2018 τα συνολικά διαθέσιμα της Γενικής Κυβέρνησης ήταν 37,5 δισ. ευρώ. Όμως από αυτά μόνο 26,8 δισ. ήταν καταθέσεις της κεντρικής κυβέρνησης, ενώ τα άλλα 10,7 δισ. ήταν καταθέσεις φορέων της Γενικής Κυβέρνησης στην Τράπεζα της Ελλάδος και εμπορικές τράπεζες. Το ίδιο το ΔΝΤ εκτιμούσε ότι τα μετρητά που ήταν ουσιαστικά διαθέσιμα στην κυβέρνηση ήταν περίπου 30 δισ. ευρώ.
Το μαξιλάρι όμως είναι το αριστερό ανάλογο του κέρατος της Αμάλθειας. Δεν τελειώνει ποτέ. Ή ακόμα καλύτερα, χρησιμοποιείται και, όταν μειώνεται σε επίπεδα που μπορεί να τελειώσει, ξαναδημιουργείται για χρήση την επόμενη φορά.
Πριν από τις εκλογές του 2019, ο Αλέξης Τσίπρας είχε ισχυριστεί ότι η ΝΔ σχεδίαζε να χρησιμοποιήσει το «μαξιλάρι» προς όφελος των τραπεζών — χαρακτηριστικά είχε πει ότι «θέλουν να δώσουν το μαξιλάρι των 37 δισ. στις τράπεζες» (ΑΝΤ1 4.7.2019). Δεν επανήλθε φυσικά για να κάνει τον απολογισμό. Όμως δεν έχουμε κανέναν λόγο να αμφισβητήσουμε την προβλεπτική ικανότητα ενός ηγέτη της Αριστεράς. Λογικά, για να το είπε, θα τα χάρισαν στους φίλους τους, τους τραπεζίτες.
Στην αρχή της πανδημίας, το 2020, ο ΣΥΡΙΖΑ κατηγορούσε την κυβέρνηση ότι δεν εξηγούσε αν και πόσο χρησιμοποιούσε από τα 37 δισ. και απαιτούσε να αξιοποιηθεί σημαντικό μέρος τους για τη στήριξη εργαζομένων και επιχειρήσεων. Ο Αλέξης Τσίπρας υπολόγιζε τότε ότι περίπου 20–21 δισ. ήταν πραγματικά διαθέσιμα, ενώ περίπου 16 δισ. ήταν δεσμευμένα για τις ανάγκες του χρέους. Δεν έγινε ποτέ ξεκάθαρο αν τα υπόλοιπα είχαν ήδη δοθεί στους τραπεζίτες, όπως και ποτέ δεν έγινε απολογισμός για το πόσα τελικά δόθηκαν για τη στήριξη εργαζομένων και επιχειρήσεων, όπως απαιτούσε τότε ο πρώην πρωθυπουργός.
Αργότερα, ο ΣΥΡΙΖΑ πέρασε στην ακριβώς αντίθετη πολιτική αξιοποίηση του θέματος: υποστήριζε ότι το μαξιλάρι χρησιμοποιήθηκε για να απορροφήσει τους κραδασμούς της πανδημίας και ότι χωρίς αυτό η κυβέρνηση Μητσοτάκη θα είχε οδηγηθεί πιθανώς σε νέο μηχανισμό στήριξης ή κρίση χρέους. Η Όλγα Γεροβασίλη το 2021 έλεγε ότι τα 37 δισ. «απορρόφησαν τους κραδασμούς» της υγειονομικής κρίσης, ενώ ο Τσίπρας το 2022 υποστήριζε ότι χωρίς το μαξιλάρι η χώρα θα μπορούσε να είχε επιστρέψει σε μνημόνιο ή πιστωτική γραμμή.
Τώρα, η Αριστερά υποστηρίζει και διαρρέει ότι τα λεφτά αυτά τα παίρνει ο Πιερρακάκης για να αποπληρώσει πρόωρα τον εθνικό δανεισμό. Το αφήγημα υποστηρίζει ότι έχουν γίνει εφτά πρόωρες αποπληρωμές και, φυσικά, τα λεφτά πάρθηκαν απ’ το διάσημο μαξιλάρι.
Μετά τις αποπληρωμές, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για άλλες δράσεις. Για παράδειγμα, μπορούμε να αγοράσουμε μερικές χιλιάδες Beriev. Τον ρώσικο γίγαντα που θα σβήνει τις φωτιές σε δευτερόλεπτα και έτσι θα σώσουμε τους πνεύμονες πρασίνου σε όλη τη χώρα. Μπορούμε επίσης να αγοράσουμε εκατομμύρια σχολικά γεύματα, ώστε τα παιδάκια να μην «λιγοθυμάνε στα σχολεία». Θα μπορούσαμε επίσης να δημιουργήσουμε μία ΜΕΘ για κάθε Έλληνα, ώστε να μην έχουμε προβλήματα σε ενδεχόμενες επόμενες ψευτο-πανδημίες. Στην τελική, θα μπορούσαμε να δώσουμε απλώς 3.700 € σε κάθε Έλληνα και έτσι, αντί να αποπληρώνουμε τους κουτόφραγκους, κάθε Έλληνας θα μπορούσε να πάει διακοπές και να ζήσει τις υπόλοιπες μέρες μέχρι το τέλος του μήνα χωρίς να τελειώνουν τα λεφτά.
Ούτως ή άλλως, μπορούμε να αφήσουμε το χρέος για τις επόμενες γενιές. Να το πληρώσουν δηλαδή τα παιδιά μας. Γιατί τα κάναμε άλλωστε;
17°
