Κύπρος, τα χειρότερα έπονται

Το ξέρω ότι για πολλούς στην Ελλάδα είναι το πιο βαρετό θέμα του κόσμου, αλλά για όσους ζουν στο νησί είναι ζήτημα επιβίωσης (ακόμα και για όσους δεν το συνειδητοποιούν). Αν αύριο ως διά μαγείας ερχόταν ο διεθνής παράγοντας και έλεγε στην κυβέρνηση της Κύπρου «γράψτε μόνοι σας το σχέδιο λύσης, μέσα σε λογικά πλαίσια, σύμφωνα με όσα ζητάτε επίσημα τόσα χρόνια, και σας εγγυόμαστε ότι θα το υπογράψει και η Τουρκία», θα αποκαλύπτονταν (και στους τελευταίους εθελοτυφλούντες) το αδιέξοδο και η διγλωσσία της εθνικής στρατηγικής στο Κυπριακό: οι βασικές πολιτικές δυνάμεις που στηρίζουν τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη είναι ευθέως ή εμμέσως απορριπτικές όσον αφορά λύση δικοινοτικής διζωνικής ομοσπονδίας. Πέρα όμως από το επίπεδο των πολιτικών συσχετισμών, υπάρχει ένα πολύ ισχυρό ποσοστό των Ελληνοκυπρίων (που είναι κοντά στο 50%) το οποίο, για λόγους ιδεολογίας, εμπειριών (οι μεγαλύτεροι σε ηλικία), εκπαίδευσης με πολλά ψέματα και αποσιωπήσεις, δικαιολογημένων και αδικαιολόγητων φόβων, είναι κάθετα αρνητικό σε μια συμβιβαστική λύση που θα προϋποθέτει στοιχειώδη συνύπαρξη και συνεργασία με τους Τουρκοκύπριους, αλλά και εμπιστοσύνη ότι η Τουρκία θα σεβαστεί τη συμφωνία που θα υπογράψει.

Από ένα μικρό και περιθωριακό κομμάτι της δεξιάς, ακούγεται ως πρόταση (με τη λογική ένα είδος «νέου ρεαλισμού»), αυτό που λέγεται από έγκυρες πηγές ότι είχε προτείνει ο Αναστασιάδης στους Τούρκους όταν είχαν καταρρεύσει (και με δική του υπαιτιότητα) οι συνομιλίες στο Κραν Μοντανά: συμφωνημένη διχοτόμηση, δηλαδή αναγνώριση της ΤΔΒΚ έναντι εδάφους. Πέρα από τα άπειρα προβλήματα μιας τέτοιας λύσης (θυμίζω ότι η Κύπρος έχει ενταχθεί ολόκληρη στην ΕΕ και οι Τουρκοκύπριοι με κυπριακή ταυτότητα είναι ισότιμοι πολίτες της, άρα δεν υπάρχει δυνατότητα έξωσής τους), δεν μπορεί κυπριακή κυβέρνηση να υπογράψει αυτοβούλως  την οριστική παραίτηση από την παρουσία του ελληνικού στοιχείου π.χ. στην Κερύνεια (όχι πως κάτι τέτοιο υφίσταται τώρα) και να μπορεί μετά να συνεχίσει να κυκλοφορεί στον δρόμο ή να πηγαίνει στην εκκλησία. Μια τέτοια λύση θα διατηρήσει όλα τα προβλήματα της παρούσας κατάστασης και θα προσθέσει νέα. Και εννοείται ότι όλοι σχεδόν οι Τουρκοκύπριοι  θα έρθουν να ζήσουν στη μεριά μας, ενώ στον Βορρά ο εποικισμός και η διακίνηση μεταναστών θα αγγίξουν πρωτόγνωρα ύψη δημιουργώντας μια πληθυσμιακή και πολιτική βόμβα που θα ασκεί μόνιμη πίεση στα σύνορα της ΚΔ και θα μπορεί να σκάσει οποιαδήποτε στιγμή.  

Καθώς ο χρόνος κυλά εναντίον των προοπτικών επιβίωσης του κυπριακού ελληνισμού (απαισιόδοξη πρόβλεψη που δεν αφήνεται να θαμπωθεί από τη χτισμένη στην άμμο οργιαστική οικοδομική ανάπτυξη, κυρίως της Λεμεσού), η ελληνοκυπριακή πολιτική ελίτ πρέπει να πιεστεί από τους πολίτες για να ξυπνήσει από την αφασία της (έτσι κι αλλιώς, αν γίνει το κακό, η ελίτ έχει τα μέσα για να διαφύγει, και περιουσία, κινητή και ακίνητη, στο εξωτερικό) και να διεκδικήσει το συντομότερο μια συμφωνημένη λύση. Αυτή, σε πείσμα των ουτοπικών οραμάτων τόσο των εθνικιστών όσο και των κυπριωτιστών, δεν μπορεί να είναι παρά μια χαλαρή ομοσπονδία με μία διεθνή εκπροσώπηση αλλά πολύ μεγάλη αυτονομία των δύο συνιστωσών πλευρών στο εσωτερικό, σε βαθμό που να υπάρχει ελάχιστη υποχρεωτική εμπλοκή. Η ελληνική κυβέρνηση (και για τα συμφέροντα της Ελλάδας) οφείλει να στηρίξει (ακόμα και να πιέσει την κυπριακή κυβέρνηση) προς μια τέτοια προοπτική, που είναι και η μόνο πραγματικά ρεαλιστική και βιώσιμη, μειώνοντας τους κινδύνους και αυξάνοντας τις δυνατότητες για ειρήνη, ασφάλεια και ευημερία.