Όψεις της πόλης, αναμνήσεις, πράγματα που συνέβησαν παλιά, και πράγματα που συμβαίνουν σήμερα γύρω μας. Ημερολογιακές καταχωρίσεις για κάθε χρήση
Τι θα γίνει αν πέσει η Ουκρανία
Μολονότι το σκεφτόμαστε καιρό τώρα, δεν είμαστε σε θέση να υποθέσουμε τι διαφορετικό θα έκανε ο Τραμπ αν το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα ήταν ο δούρειος ίππος της Μόσχας στις ΗΠΑ, και ο ίδιος ένα ενεργούμενο του Κρεμλίνου, μια μαριονέτα του Πούτιν. Κατά πάσα βεβαιότητα, θα έλεγε κάποιος, ΘΑ ΕΚΑΝΕ ΑΚΡΙΒΩΣ Ο,ΤΙ ΚΑΝΕΙ ΚΑΙ ΤΩΡΑ. Κατ’ αυτά, ας σκεφτούμε, αν θέλετε, το εφιαλτικό —πλην ολωσδιόλου πιθανό— σενάριο, σύμφωνα με το οποίο η Ρωσία επικρατεί στην Ουκρανία λόγω της σταδιακής απόσυρσης της αμερικανικής υποστήριξης στο Κίεβο, όπως ακριβώς τη βλέπουμε άλλωστε να εξελίσσεται μπροστά στα μάτια μας κατά τη ζοφερή δεύτερη θητεία Τραμπ.
Τι θα γινόταν, λοιπόν, εάν ο Ρώσος δικτάτορας κέρδιζε τον πόλεμο των «τριών ημερών» έστω στα τέσσερα χρόνια που κλείνουμε όπου να ’ναι, ή έστω στα τέσσερα και μισό, ή και στα πέντε;
Νομίζουμε πως είναι ξεκάθαρο. Άλλωστε, έχει ειπωθεί άπειρες φορές από πολλούς. Μια ρωσική νίκη θα λειτουργούσε σαν καταλύτης για την αποσταθεροποίηση ολόκληρης της Ευρώπης, καθώς η Μόσχα θα εκλάμβανε την υποχώρηση της Δύσης σαν απόδειξη δομικής αδυναμίας. Ή, για να το πούμε αλλιώς: αν η ιμπεριαλιστική Ρωσία κερδίσει, θα ισχυροποιηθεί όσο ποτέ, θα αποθρασυνθεί όσο ποτέ, και θα καταστεί μια μόνιμη απειλή για τα γειτονικά της κράτη, αφενός —αυτό που συνηθίζουμε να ονομάζουμε «ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ—, αλλά και για το σύνολο του ελεύθερου πλανήτη, αφετέρου.
Μια ρωσική νίκη θα λειτουργούσε σαν καταλύτης για την αποσταθεροποίηση ολόκληρης της Ευρώπης, καθώς η Μόσχα θα εκλάμβανε την υποχώρηση της Δύσης σαν απόδειξη δομικής αδυναμίας
Ως εκ τούτου, η ανάγκη να αναλάβει η Ευρώπη την ευθύνη της δικής της ασφάλειας ανεξάρτητα από τις ΗΠΑ, επενδύοντας τεράστια ποσά στην άμυνά της, αλλά και ενισχύοντας την κοινωνική της ανθεκτικότητα απέναντι στον υβριδικό πόλεμο και τη ρωσική παραπληροφόρηση, είναι παραπάνω από κρίσιμη. Για την ακρίβεια: η σταθερότητα της δημοκρατικής Ευρώπης εξαρτάται πλέον από την ταχύτητα και την αποφασιστικότητα με την οποία οι ευρωπαϊκές κοινωνίες θα προετοιμαστούν για να αποτρέψουν ΜΟΝΕΣ ΤΟΥΣ μια ρωσική επίθεση. Ανεξάρτητα από όσα ίσως γίνουν στις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές στις ΗΠΑ τον Νοέμβριο, κρίσιμες οπωσδήποτε για τον έλεγχο του Κογκρέσου, η λεγόμενη «αμερικανική προστασία» πρέπει να αντιμετωπίζεται, στο εξής, σαν κάτι που αφορά αποκλειστικά και μόνο το παρελθόν.
Για την ακρίβεια: η σταθερότητα της δημοκρατικής Ευρώπης εξαρτάται πλέον από την ταχύτητα και την αποφασιστικότητα με την οποία οι ευρωπαϊκές κοινωνίες θα προετοιμαστούν για να αποτρέψουν ΜΟΝΕΣ ΤΟΥΣ μια ρωσική επίθεση
Μπροστά στην άμεση υπαρξιακή απειλή που συνιστά η de facto δραματική μετατροπή των ΗΠΑ σε προκεχωρημένο φυλάκιο της Ρωσίας, μια πανευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία είναι —ΟΦΕΙΛΕΙ να είναι— ο μόνος δρόμος προς την Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση: η εκ των ων ουκ άνευ αναγκαία και ικανή προϋπόθεση για τη διατήρηση της ευρωπαϊκής κυριαρχίας επί του εδάφους της και επί του μέλλοντός της.
Χωρίς πια το δίχτυ ασφαλείας της Ουάσιγκτον —που κάνει πια ό,τι περνά από το άπληστο χέρι της για την επιστροφή σε μια Ευρώπη των εθνών, συμμαχώντας με τις πιο λερές εθνικολαϊκιστικές πολιτικές δυνάμεις της ηπείρου—, η ιλιγγιώδης πολυμέτωπη προετοιμασία για την αποτροπή μιας ρωσικής επίθεσης —άμεσης αλλά και υβριδικής, καθώς οι ρωσικές επιχειρήσεις επιρροής στοχεύουν εδώ και δεκαετίες στη διάβρωση της κοινωνικής συνοχής και της εμπιστοσύνης των πολιτών στους δημοκρατικούς θεσμούς— απαιτεί πολιτική και στρατιωτική αφύπνιση: την υπερεπείγουσα ανάγκη για τεράστιες επενδύσεις στην αμυντική βιομηχανία και στην ενίσχυση της κοινωνικής ανθεκτικότητας, που θα έπρεπε να έχει ξεκινήσει ήδη από χθες, μέσω αγαστής συνεργασίας των πρόθυμων κρατών-μελών και πετώντας στον κάλαθο των αχρήστων το δικαίωμα άσκησης βέτο στην εξωτερική πολιτική, την άμυνα και τα οικονομικά.
Όχι μόνο η επιβίωση της Ουκρανίας, αλλά η ίδια η σταθερότητα της δημοκρατικής Ευρώπης εξαρτώνται πλέον από την ταχύτητα με την οποία οι ευρωπαϊκές κοινωνίες θα αποδεχθούν το τέλος της περιόδου της ειρήνης σαν δεδομένο. Γιατί ΕΙΝΑΙ δεδομένο.
Το σενάριο μιας βίαιης προσάρτησης της Γροιλανδίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, αν και στα μάτια πολλών φαντάζει ακραίο, θα αποτελούσε τη μεγαλύτερη γεωπολιτική ρήξη στη Δυτική ιστορία μετά το 1945. Μια τέτοια κίνηση θα παραβίαζε κατάφωρα την αρχή της εθνικής κυριαρχίας ενός συμμάχου (της Δανίας, εν προκειμένω), οδηγώντας αναπόφευκτα στην άμεση διάλυση του ΝΑΤΟ.
Η Συμμαχία βασίζεται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη και στο Άρθρο 5, τον θεμέλιο λίθο του Βορειοατλαντικού Συμφώνου που κατοχυρώνει την αρχή της συλλογικής άμυνας, πράγματα που θα ακυρώνονταν στην πράξη αν το ισχυρότερο μέλος της Ατλαντικής Συμμαχίας επενέβαινε στρατιωτικά εναντίον ενός άλλου. Η Ευρώπη, βλέποντας τις ΗΠΑ να μετατρέπονται από εγγυητή της ασφάλειας σε απρόβλεπτο ηγεμόνα, θα απομονωνόταν στρατηγικά, τερματίζοντας οριστικά τη διατλαντική ενότητα.
Και όχι μόνο: η διάλυση του ΝΑΤΟ θα σήμαινε την επιστροφή μιας διαιρεμένης Ευρώπης σε ένα καθεστώς «εθνικοποίησης» της άμυνας. Χωρίς την πυρηνική ομπρέλα και τις ενοποιημένες δομές διοίκησης, η Γηραιά Ήπειρος θα μετατρεπόταν σε ένα μωσαϊκό από ανταγωνιστικούς στρατούς, απολύτως ευάλωτο σε εξωτερικές πιέσεις.
Χωρίς να επεκταθούμε στον νέο γύρο πυρηνικής διασποράς που θα σήμαινε κάτι τέτοιο, καθώς χώρες όπως η Γερμανία ή η Πολωνία θα ένιωθαν την ανάγκη να αποκτήσουν δικά τους μέσα αποτροπής, οι νέοι κίνδυνοι για τη Δύση σε έναν κόσμο χωρίς ΝΑΤΟ θα ήταν πολυεπίπεδοι. Η Ρωσία θα έβρισκε το πεδίο ελεύθερο να ασκήσει τη δική της επιρροή στην Ανατολική Ευρώπη, χρησιμοποιώντας τη στρατιωτική της ισχύ για να επαναχαράξει τα σύνορα, χωρίς τον φόβο μιας συλλογικής απάντησης. Η άμεση εισβολή στα κράτη της Βαλτικής —κάτι που μέχρι τώρα θα ήταν casus belli για το ΝΑΤΟ— θα ήταν μόνο η αρχή.
Η Ρωσία θα έβρισκε το πεδίο ελεύθερο να ασκήσει τη δική της επιρροή στην Ανατολική Ευρώπη, χρησιμοποιώντας τη στρατιωτική της ισχύ για να επαναχαράξει τα σύνορα, χωρίς τον φόβο μιας συλλογικής απάντησης
Πέρα όμως από την κλασική στρατιωτική απειλή από τη Ρωσία, αλλά και την Κίνα, η Δύση θα έχανε τη δυνατότητα συντονισμένης αντίδρασης σε πλείστες όσες παγκόσμιες κρίσεις, από την τρομοκρατία έως την ασφάλεια των θαλάσσιων εμπορικών οδών. Η έλλειψη κοινής στρατηγικής θα καθιστούσε τις ευρωπαϊκές χώρες εύκολη λεία για οικονομικό εκβιασμό και υβριδικές επιθέσεις. Επιπλέον, η Αρκτική —ο λόγος για την προσάρτηση της Γροιλανδίας— θα μετατρεπόταν σε μια ζώνη ανεξέλεγκτης παγκόσμιας σύγκρουσης, καθώς ακόμη και η Κίνα θα μπορούσε να διεκδικήσει ενεργό ρόλο εκεί, εκμεταλλευόμενη το κενό ισχύος που θα άφηνε η διάρρηξη της Δυτικής συμμαχίας.
Για όλα αυτά, η αδράνεια ισοδυναμεί με παρακμή· η πολιτική ενοποίηση και η στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης δεν είναι απλώς επιτακτικές και απαραίτητες για να επανακαθορίσει η ήπειρός μας τη θέση της στον κόσμο — είναι ζήτημα ζωής και θανάτου των ίδιων των ευρωπαϊκών αξιών:
Για να ισχυροποιήσουμε τα αναπαλλοτρίωτα, αυταπόδεικτα και ανώτερα από κάθε κοσμικό νόμο δικαιώματα της Ζωής, της Ελευθερίας και της Επιδίωξης της Ευτυχίας για όλους. Για τον σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, και δη των ατόμων που ανήκουν σε μειονότητες. Για τη δημοκρατία, την ισότητα και το κράτος δικαίου. Για τον πλουραλισμό, την απαγόρευση των διακρίσεων και την ανοχή. Για τη δικαιοσύνη, την αλληλεγγύη και την ισότητα πέρα και πάνω από το φύλο.
Το Ημερολόγιο κυκλοφορεί κάθε Τρίτη και Πέμπτη. Κάθε Σάββατο, παρουσιάζουμε το πορτρέτο μιας «άγνωστης» γυναίκας πρωτοπόρου του περασμένου καιρού. Τις Κυριακές, η στήλη μεταμορφώνεται στο Βιβλίο της Εβδομάδας. Στείλτε μας μέιλ αν θέλετε να μας πείτε ή να μας ρωτήσετε κάτι — οτιδήποτε. Σας ευχαριστούμε πολύ.
8°
