Τα ιαπωνικά χτένια στον πυρήνα της γεωπολιτικής έντασης με την Κίνα

Ένα προϊόν υψηλής γαστρονομίας, τα περίφημα χτένια της Χοκάιντο, βρέθηκαν απροσδόκητα στο επίκεντρο της έντασης ανάμεσα στην Ιαπωνία και την Κίνα. Η απόφαση του Πεκίνου να επαναφέρει την απαγόρευση εισαγωγής ιαπωνικών θαλασσινών χρησιμοποιείται, σύμφωνα με αναλυτές, ως μοχλός πίεσης προς το Τόκιο για τη στάση του στο ζήτημα της Ταϊβάν.

Στις αρχές Νοεμβρίου, ένα φορτίο έξι τόνων κατεψυγμένων χτενιών απέπλευσε από λιμάνι της βόρειας Ιαπωνίας με προορισμό την Κίνα, σηματοδοτώντας –θεωρητικά– μια επανεκκίνηση των εμπορικών σχέσεων μετά από πολυετή απαγόρευση. Όμως, εν μέσω του ταξιδιού, δηλώσεις της  πρωθυπουργού ότι η χώρα θα μπορούσε να εμπλακεί στρατιωτικά σε ενδεχόμενη κινεζική επίθεση στην Ταϊβάν προκάλεσαν την οργή του Πεκίνου. Λίγες ημέρες αργότερα, η απαγόρευση επανήλθε.

Τα χτένια της Χοκάιντο, γνωστά για τη «βουτυρένια» γεύση αποτελούσαν μέχρι πρόσφατα βασικό εξαγώγιμο προϊόν προς την Κίνα, όπου θεωρούνται είδος πολυτελείας και πρωταγωνιστούν σε επίσημα δείπνα. Το 2022, η Ιαπωνία εξήγαγε χτένια αξίας άνω των 640 εκατ. δολαρίων, με την Κίνα να απορροφά πάνω από το μισό της παραγωγής.

Η αρχική απαγόρευση το 2023, μετά την απόρριψη επεξεργασμένων υδάτων από το εργοστάσιο της Φουκουσίμα, προκάλεσε σοκ στον κλάδο. Πολλές εταιρείες αναγκάστηκαν να στραφούν σε άλλες αγορές ή να μεταφέρουν την επεξεργασία σε χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας. Οι Ηνωμένες Πολιτείες απορρόφησαν μεγαλύτερο μερίδιο των ιαπωνικών εξαγωγών, ενώ η κατανάλωση χτενιών προβλήθηκε ακόμη και ως «πράξη πολιτικής αλληλεγγύης».

Σήμερα, παρά τη νέα αναστολή των εξαγωγών, η ζημιά είναι μικρότερη. Οι παραγωγοί έχουν ήδη διαφοροποιήσει τις αγορές τους και επενδύουν σε αυτοματοποιημένες διαδικασίες εντός Ιαπωνίας. Ωστόσο, η αβεβαιότητα παραμένει. Όπως λένε άνθρωποι του κλάδου, τα χτένια έγιναν σύμβολο ενός ευρύτερου προβλήματος: της ανάγκης να μειωθεί η εξάρτηση από μία μόνο αγορά, σε έναν κόσμο όπου το εμπόριο και η γεωπολιτική μπλέκονται όλο και πιο στενά.

Πηγή: New York Times