Μια «μεταρρύθμιση» παραμύθι για μικρά παιδιά

Για αρχή να πούμε ότι στην Ελλάδα δεν έχουμε διαχωρισμό των εξουσιών. Η νομοθετική εξουσία ταυτίζεται με την εκτελεστική αφού, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, τα στελέχη της κυβέρνησης είναι και βουλευτές. Έτσι, όταν ακούτε κάποιον κυβερνητικό (οποιασδήποτε κυβέρνησης) να ισχυρίζεται ότι στην Ελλάδα έχουμε διαχωρισμό των εξουσιών να ξέρετε ότι σας δουλεύει, αφού όλες ανεξαιρέτως οι κυβερνήσεις την παραβιάζουν.

Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ (ή μάλλον ΚΑΙ το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ) αποδεικνύει πόσο μεγάλο πρόβλημα είναι τα κυβερνητικά στελέχη να είναι και βουλευτές, αφού ως πολιτικοί που η καριέρα τους βασίζεται στους σταυρούς των ψηφοφόρων έχουν κάθε λόγο να κάνουν όποιο χατίρι τους ζητηθεί ή να αποφεύγουν χρήσιμες αλλά δυσάρεστες πολιτικές. Ένας υπουργός - βουλευτής που θέλει να επανεκλεγεί θα φροντίζει πάντα και να μην δυσαρεστεί και να ικανοποιεί τους ψηφοφόρους της περιφέρειάς του (πιθανότατα αδικώντας ψηφοφόρους άλλων περιφερειών). Πράγμα που σημαίνει ότι αναγκαστικά δεν θα κάνει καλά τη δουλειά του υπουργού.

Κι έτσι ερχόμαστε στην πρόταση του Κυριάκου του Μητσοτάκη ο οποίος στο καθιερωμένο μετά από κάθε κυβερνητικό στραπάτσο «συμπολίτες μου» πρότεινε το ασυμβίβαστο υπουργού και βουλευτή. Που θα ήταν μια πάρα πολύ καλή ιδέα αν ήταν πραγματικό ασυμβίβαστο. Γιατί αυτό που φαίνεται να προτείνει ο πρωθυπουργός (και έτσι όπως το εξήγησε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος) ούτε ασυμβίβαστο είναι ούτε πλήττει στο παραμικρό το πελατειακό κράτος και το πιο πιθανό είναι να το ενισχύει.

Σε περίπτωση που δεν έχετε ενημερωθεί, το «ασυμβίβαστο» της «μεταρρύθμισης» που προτείνει ο πρωθυπουργός αφορά μόνο τη διάρκεια της υπουργικής θητείας. Δηλαδή όταν αναλαμβάνει υπουργός ένας βουλευτής θα πρέπει να παραιτείται και με το που τελειώνει η υπουργική του θητεία θα μπορεί να επιστρέψει στη βουλευτική του έδρα και σίγουρα (αυτό είναι το κρίσιμο) να ξανακατέβει ως υποψήφιος βουλευτής στις επόμενες εκλογές.

Όμως τα ρουσφέτια τους και τις λοιπές «εξυπηρετήσεις» οι υπουργοί που είναι και βουλευτές, δεν τις κάνουν επειδή είναι βουλευτές αλλά επειδή θέλουν να παραμείνουν βουλευτές και μετά τις επόμενες εκλογές. Τα κάνουν για να τους σταυρώσουν ξανά οι ψηφοφόροι. Πράγμα που σημαίνει ότι ένας υπουργός που σκοπεύει να είναι ξανά υποψήφιος βουλευτής θα κάνει όσα πιο πολλά ρουσφέτια (και λοιπές «εξυπηρετήσεις) μπορεί στους ψηφοφόρους της περιφέρειάς του, ακόμα κι αν δεν είναι βουλευτής αφού θέλει να ξαναεκλεγεί και ταυτοχρόνως, ο αναπληρωματικός του βουλευτής θα προσπαθεί κι αυτός να κάνει όσο περισσότερα ρουσφέτια μπορεί ώστε στις επόμενες εκλογές να ξεπεράσει τον υπουργό του οποίου τη βουλευτική έδρα προσωρινά έχει. Με λίγα λόγια το «ασυμβίβαστο» του Μητσοτάκη όχι μόνο δεν είναι κόκκινη κάρτα στο πελατειακό κράτος αλλά ενίσχυσή του.

Αν ο πρωθυπουργός θέλει στ’ αλήθεια να καταπολεμήσει το πελατειακό κράτος και κυρίως αν θέλει να επιβάλει πραγματικό διαχωρισμό των εξουσιών ας επιβάλει κανονικό ασυμβίβαστο το οποίο θα απαγορεύει σε υπουργούς και υφυπουργούς την κάθοδο στις εκλογές. Όποιος θέλει να γίνει βουλευτής θα πρέπει να ξεχάσει τα υπουργιλίκια κι όποιος ονειρεύεται υπουργιλίκια θα πρέπει να ξεχάσει τη βουλευτική έδρα. Ταυτοχρόνως (ξαναλέω αν ο σκοπός είναι ο περιορισμός του πελατειακού κράτους) να θεσμοθετήσει εκλογές με λίστα. Κι αν στ’ αλήθεια πιστεύει ότι αυτό που λέμε ρουσφέτι είναι «πολιτική διαμεσολάβηση» για τη λύση προβλημάτων που δημιουργεί η δυσλειτουργία του κράτους, ας δημιουργήσει μια υπηρεσία η οποία να αναλαμβάνει αυτά τα αιτήματα και να τα διεκπεραιώνει. Οτιδήποτε άλλο και ειδικά αυτή η πρόταση για «μεταρρύθμιση» που έκανε είναι μια προσπάθεια διατήρησης της παραβατικότητας με βουλευτική διευκόλυνση ομηρίας των πολιτών που για να εξυπηρετηθούν αναγκάζονται να ζητούν χάρες από βουλευτές. Και μπράβο του.