Κοσμος

Σαουδική Αραβία: Πέθανε ο υπουργός που «γονάτισε τη Δύση»

Ο Σεΐχης Ζακί Γιαμανί υπήρξε το «πρόσωπο» του πετρελαϊκού εμπάργκο του 1973

Ο Ζάκι Γιαμανί σε συνέντευξή του στο Al Jazeera © Youtube / Al Jazeera

23.02.2021, 18:13
Newsroom
1’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Eπιλογές

Ελλαδα Θόδωρος Παπαδόπουλος: Αντίο, Βερολίνο

Βάγια Ματζάρογλου

Εικαστικα Κιάρα Σουγκανίδου: Στα έργα μου επανασυνθέτω μαζί το χρώμα και το χαρτί

Νίκη - Μαρία Κοσκινά

Μουσικη Ο Γιώργος Πέτρου για το αριστούργημα του Λέοναρντ Μπερνστάιν «Candide» στο Μέγαρο

Δήμητρα Γκρους

Σεΐχης Ζακί Γιαμανί: Πέθανε σε ηλικία 91 ετών ο πρώην υπ. Πετρελαίου - Ο ρόλος του στο πετρελαϊκό εμπάργκο του 1973 από τη Σαουδική Αραβία.

Ο Σεΐχης Ζακί Γιαμανί, ο πρώην υπουργός Πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, το «πρόσωπο» του πετρελαϊκού εμπάργκο του 1973 που «γονάτισε τη Δύση», πέθανε σε ηλικία 91 ετών, σύμφωνα με δημοσίευμα της σαουδαραβικής εφημερίδας Okaz.

Ο Γιαμανί δεν ανήκε στη σουδαραβική βασιλική οικογένεια, αλλά τον είχε ξεχωρίσει αναθέτοντάς του αξιώματα ο βασιλιάς Φαϊζάλ. Ο πρώην υπ. Πετρελαίου ενσάρκωσε την άνοδο της αραβικής πετρελαϊκής ισχύος. Σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, το 1975, μαζί με άλλους υπουργούς Πετρελαίου, είχε απαχθεί στη διάρκεια συνεδρίασης του ΟΠΕΚ στη Βιέννη από τον περιβόητο τρομοκράτη Κάρλος το Τσακάλι.

Μήνες αργότερα, ο Γιαμανί βρισκόταν στο πλευρό του βασιλιά Φαϊζάλ στο Ριάντ υποδεχόμενος μια αντιπροσωπεία επισκεπτών, όταν ένας δυσαρεστημένος σαουδάραβας πρίγκιπας έβγαλε ένα περίστροφο και σκότωσε τον βασιλιά.

Σήμα κατατεθέν του υπήρξε το μούσι του. Υπήρξε μία παγκόσμια διασημότητα στα χρόνια του 1970 και στη διάρκεια των πληθωριστικών «πετρελαϊκών σοκ», καθώς επί 24 χρόνια διαχειρίστηκε τις πετρελαϊκές υποθέσεις της χώρας που είναι ο μεγαλύτερος εξαγωγός πετρελαίου στον κόσμο.

Η αποπομπή του το 1986 ήρθε μετά από μια δαπανηρή απόπειρα ενίσχυσης των τιμών του αργού, μια αποτυχημένη στρατηγική η οποία σκίασε τη σαουδαραβική πετρελαϊκή πολιτική.

Σύμφωνα με την εφημερίδα Okaz, ο Γιαμανί θα ταφεί στη Μέκκα της Σαουδικής Αραβίας.

SYND 23 11 73 SAUDI ARABIAN OIL MINISTER SPEAKING IN COPENHAGEN ABOUT THE OIL PRODUCTION

H πορεία του στο υπουργείο Πετρελαίου

Ο Γιαμάνι έγινε υπουργός πετρελαίου το 1962 και ηγήθηκε του υπουργείου έως το 1986. Υπηρέτησε έναν κρίσιμο ρόλο στο νεοεμφανιζόμενο καρτέλ πετρελαίου, καθώς οι παραγωγοί σε όλο τον κόσμο άρχισαν να προσπαθούν να υπαγορεύουν τις τιμές στην παγκόσμια αγορά που προηγουμένως κυριαρχούσαν από τις οικονομικές πολιτικές των δυτικών εθνών.

Ο Γιαμάνι ήταν ο πρώτος εκπρόσωπος της Σαουδικής Αραβίας στο διοικητικό συμβούλιο του ΟΠΕΚ το 1961. Από τη θέση του, έγινε γνωστός για ένα πάντα ήρεμο στυλ διαπραγματεύσεων και οι Σαουδάραβες υπουργοί ήθελαν να τον μιμηθούν. Όταν οι ΗΠΑ υπό τον Πρόεδρο Ρίτσαρντ Νίξον κινήθηκαν για να στηρίξουν το Ισραήλ, οι Άραβες παραγωγοί του ΟΠΕΚ συμφώνησαν να μειώσουν την προσφορά τους κατά 5% το μήνα. Όταν ο Νίξον συνέχισε την υποστήριξή του, η απόφαση γέννησε αυτό που θα γινόταν γνωστό ως «όπλο πετρελαίου» - ένα πλήρες εμπάργκο στις ΗΠΑ και σε άλλες χώρες.

Οι τιμές στις ΗΠΑ θα αυξηθούν κατά 40 τοις εκατό, οδηγώντας σε έλλειψη βενζίνης και παραγάδια στην αντλία. Οι τιμές του πετρελαίου παγκοσμίως θα τετραπλασιαστούν, οδηγώντας στον πλούτο που παρατηρείται σήμερα στα αραβικά κράτη του Κόλπου σήμερα.