Γιατί η Άγκαθα Κρίστι έκανε Βέλγο τον Ηρακλή Πουαρό; Νέα έκθεση δίνει απαντήσεις

Η παρουσία χιλιάδων Βέλγων προσφύγων στη Βρετανία κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ενδέχεται να αποτέλεσε μία από τις βασικές εμπνεύσεις της Άγκαθα Κρίστι για τη δημιουργία του Ηρακλή Πουαρό.

Την εκδοχή αυτή ανέφερε ο δισέγγονος της συγγραφέα, Τζέιμς Πρίτσαρντ, με αφορμή τα εγκαίνια μεγάλης έκθεσης στη Βρετανική Βιβλιοθήκη στο Λονδίνο, η οποία διοργανώνεται για τη συμπλήρωση 50 χρόνων από τον θάνατο της Άγκαθα Κρίστι.

Ο Πουαρό, ο σχολαστικός Βέλγος ντετέκτιβ με το χαρακτηριστικό μουστάκι, εμφανίστηκε για πρώτη φορά στο μυθιστόρημα «Η μυστηριώδης υπόθεση στο Στάιλς» το 1920. Στη συνέχεια έγινε ένας από τους πιο αναγνωρίσιμους χαρακτήρες της αστυνομικής λογοτεχνίας, πρωταγωνιστώντας σε περισσότερα από 30 μυθιστορήματα και πολυάριθμα διηγήματα.

Η Άγκαθα Κρίστι εργαζόταν ως εθελόντρια νοσοκόμα στην ιδιαίτερη πατρίδα της, το Τόρκι, κατά τη διάρκεια του πολέμου. Εκεί είχε την ευκαιρία να έρθει σε επαφή με Βέλγους που είχαν εγκαταλείψει τη χώρα τους μετά τη γερμανική εισβολή τον Αύγουστο του 1914. Ο Πρίτσαρντ εκτιμά ότι αυτή η εμπειρία πιθανότατα επηρέασε την απόφασή της να δημιουργήσει έναν ξένο ντετέκτιβ, ο οποίος θα παρατηρούσε τη βρετανική κοινωνία από διαφορετική οπτική γωνία.

Τα σημειωματάρια και οι πηγές έμπνευσης

Η έκθεση, με τίτλο Agatha Christie: A World of Mystery, περιλαμβάνει προσωπικά σημειωματάρια, επιστολές και τεκμήρια από τη δημιουργική διαδικασία της συγγραφέα. Οι επιμελήτριες Λούσι Ρόουλαντ και Σοφί Ντεφράνς επισημαίνουν ότι η Κρίστι συνήθιζε να καταγράφει καθημερινές παρατηρήσεις, διαλόγους και ανθρώπινους χαρακτήρες που συναντούσε, αξιοποιώντας τους αργότερα στα βιβλία της. Σε ένα από τα σημειωματάρια για το «Έγκλημα στον Νείλο», μάλιστα, εξετάζει αν την υπόθεση θα έπρεπε να αναλάβει ο Πουαρό ή η άλλη διάσημη ηρωίδα της, η μις Μαρπλ.

Η έκθεση αναδεικνύει επίσης τη σχέση της συγγραφέα με το Οριάν Εξπρές. Το πολυτελές τρένο, που συνδέθηκε άρρηκτα με το μυθιστόρημα «Έγκλημα στο Οριάν Εξπρές» του 1934, δημιουργήθηκε από τον Βέλγο επιχειρηματία Ζορζ Ναχελμάκερς. Η Κρίστι ταξίδεψε με αυτό μετά το διαζύγιό της από τον πρώτο σύζυγό της, Άρτσι Κρίστι, και στη συνέχεια επισκέφθηκε την Κωνσταντινούπολη και τη Μέση Ανατολή, όπου γνώρισε τον αρχαιολόγο Μαξ Μάλοουαν, τον δεύτερο σύζυγό της.

Η έκθεση παρουσιάζει ακόμη τη σύνδεση του Πουαρό με το Βέλγιο. Το χωριό Ελεζέλ, στην επαρχία Ενό, διεκδικεί την ιδιότητα της γενέτειράς του, διατηρώντας μάλιστα ένα φανταστικό πιστοποιητικό γέννησης και ένα μικρό άγαλμα του ντετέκτιβ.

Η έκθεση στη Βρετανική Βιβλιοθήκη θα διαρκέσει έως τις 20 Ιουνίου 2027. Παράλληλα, τιμάται η εκατονταετηρίδα από την έκδοση του «Φόνου του Ρότζερ Άκροϊντ» (1926), ενός από τα γνωστότερα έργα της Κρίστι, η οποία πέθανε το 1976, σε ηλικία 85 ετών.

(Με πληροφορίες The Brussels Times)