Μπίνι Κίρσενμπαουμ: Το πιο αιχμηρό εργαλείο σ’ ένα σπίτι είναι ο ίδιος ο γάμος

Για κάποιον λόγο αδιευκρίνιστο, έχω προβλήματα με τον ύπνο μου. Αφού διαβάσω καμιά ώρα στο κρεβάτι, σβήνω το φως και βυθίζομαι στην αγκαλιά του Μορφέα. Όχι για πολύ. Αρχίζω να στριφογυρίζω, να ξυπνάω, να μετράω ανάποδα μήπως και ακολουθώντας τη μέθοδο Σίλβα ξανακοιμηθώ. Μάταια. Ανοίγω πάλι κάποιο βιβλίο, βάζω ένα πλυντήριο (επωφελούμενος του μειωμένου κόστους ρεύματος), πέφτω ξανά στο κρεβάτι και αποφασίζω –για πολλοστή φορά– να αγοράσω μια συσκευή λευκού θορύβου.

Εκείνο το βράδυ η αϋπνία μου οφειλόταν σε ένα μυθιστόρημα που δεν μπορούσα να αφήσω από τα χέρια μου. Η ηρωίδα έχει και αυτή θέματα με τον ύπνο της. Ιδού πώς περιγράφει η συγγραφέας Μπίνι Κίρσενμπαουμ την κατάσταση: «Ποτέ στη ζωή της δεν κοιμόταν εύκολα, αλλά μέχρι πρόσφατα τα φάρμακα έκαναν δουλειά. Τώρα, όμως, η διπλάσια ή ακόμα και η τριπλάσια από τη συνταγογραφημένη δόση δεν καταφέρνει να τη φέρει κοντά στο να την πάρει ο ύπνος τη νύχτα σαν κάθε φυσιολογικό άνθρωπο. Συχνά, δεν αποκοιμιέται παρά το ξημέρωμα, και τότε θα κοιμάται όλη μέρα. Θα σκεφτόταν κανείς ότι δέκα, δώδεκα, δεκατρείς ώρες ύπνου θα ήταν αναζωογονητικές, αλλά ο ύπνος της είναι ένας ύπνος επιφανειακός, σαν να επιπλέει πάνω σε φουσκωτό στρώμα σε πισίνα. Όσο χαλαρωτικό κι αν ακούγεται κάτι τέτοιο, ο ύπνος, ο πραγματικός ύπνος, δεν είναι να επιπλέεις στην επιφάνεια, αλλά να βρίσκεσαι πολύ βαθιά, κοντά στον βυθό του ωκεανού».

Είχαν περάσει προ πολλού τα μεσάνυχτα και δεν έλεγα να αφήσω από τα χέρια μου το βιβλίο «Σήμερα είναι Δευτέρα, μάλλον». Καιρό είχα να νιώσει τέτοια απόλαυση. Η ηρωίδα, εκτός όλων των άλλων, είναι και καταθλιπτική. Μάλιστα, ονειρεύεται να αυτοκτονήσει. Ο άντρας της προσπαθεί να απομακρύνει από κοντά της κάθε αιχμηρό εργαλείο – αλλά το πιο αιχμηρό εργαλείο είναι ο ίδιος ο γάμος του ζεύγους. Η ηρωίδα, συγγραφέας στο επάγγελμα, βρίσκεται στις πρώτες κιόλας σελίδες του μυθιστορήματος σε ένα κέντρο αποκατάστασης ψυχικών παθήσεων. Ανάμεσα στις δραστηριότητες του ευαγούς αυτού ιδρύματος υπάρχει και ένα σεμινάριο δημιουργικής γραφής που η συγγραφέας μας αποφασίζει να ακολουθήσει για να σκοτώσει την ώρα της. Αρχίζει λοιπόν να γράφει ασκήσεις γραφής που ο αναγνώστης συναντάει –προς μεγάλη του απόλαυση– διάσπαρτες στις σελίδες του βιβλίου.

Στο μεταξύ, διαβάζουμε πως η ηρωίδα έφτασε στο ψυχιατρικό αυτό ίδρυμα. Όλα ξεκίνησαν ένα βράδυ παραμονής Πρωτοχρονιάς όπου ετοιμάζεται, μαζί με τον άντρα της, να δειπνήσουν σε ένα γιορτινό τραπέζι κι αργότερα να πάνε σε ένα ρεβεγιόν που διοργανώνουν φίλοι. Από εκεί θα δουν τη μεγάλη μπάλα να κατρακυλάει στην καρδιά της Νέας Υόρκης, σηματοδοτώντας την έναρξη της καινούργιας χρονιάς. Όμως η ηρωίδα δεν έχει καμιά διάθεση για εορτασμούς, Για την ακρίβεια, δεν έχει την παραμικρή επιθυμία να συναγελαστεί με «φίλους». Έχει σιχαθεί τα εισαγωγικά –που μόλις χρησιμοποίησα– και τα φιλιά που ανταλλάσουν οι φίλοι στον αέρα. Θα μπορούσε να πει κάποιος ότι έχει σιχαθεί το ίδιο το ανθρώπινο είδος. Συμπάσχω πλήρως.

Χαλάλι η νύχτα που δεν κοιμήθηκα διαβάζοντας αυτό το βιβλίο (σε πολύ καλή μετάφραση του Γιάννη Βογιατζή). Και εύγε στις εκδόσεις Αλεξάνδρεια που το εντάξανε στους τίτλους τους.