Μπομπ Ντίλαν: Έξι τραγούδια γενεθλίων - Μια αυθαίρετη επιλογή

Ο Μπομπ Ντίλαν κλείνει μέσα στις επόμενες μέρες τα 85 του χρόνια. Στην παράδοση που έχουν δημιουργήσει το τελευταίο διάστημα οι Σημειώσεις Ενός Μονομανούς, έχουμε εδώ μισή ντουζίνα τραγούδια που δεν είναι απαραίτητα ούτε τα καλύτερα ούτε τα πιο σημαντικά. Είναι απλώς αυτά με τα οποία η στήλη νιώθει πιο στενά συνδεδεμένη σήμερα. Αύριο, πιθανόν στη θέση τους να ήταν κάποια άλλα.

Έξι ιστορικά τραγούδια του Μπομπ Ντίλαν για τα 85α γενέθλιά του

I Contain Multitudes

Με τον τίτλο να προέρχεται από έναν στίχο του Walt Whitman, το «I Contain Multitudes» αναφέρει ονομαστικά τον Έντγκαρ Άλαν Πόε, την Άννα Φρανκ, τον Γουίλιαμ Μπλέικ, τον Ιντιάνα Τζόουνς, τους Rolling Stones, τον Μπετόβεν και τον Σοπέν. Προσφέρει το τέλειο άλλοθι για να αποδεχτείς τις αντιφατικές σου αγάπες στη μουσική: Τον Σούμπερτ και τους Sex Pistols, τον Neil Young και τους Iron Maiden (μόνο Maiden ρε!), τον Bob Marley και τους Cure, την Olivia Dean και τον Θανάση Παπακωνσταντίνου. Τέλος, κι επειδή όλοι κατηγορούν τον Σαββόπουλο ότι έκλεβε συνέχεια τον Μπομπ Ντίλαν, παραθέτω στίχους από το κατά 50 και πλέον χρόνια παλαιότερο -ίδιας οπτικής- σαββοπουλικό «Ολαρία Ολαρά»: «Αχ ο Όλιβερ Τουίστ χαμογελάει / κι ο Αδόλφος του χαϊδεύει τα μαλλιά / διαμαντένιο δαχτυλίδι του φοράει / και πετούν αγκαλιασμένοι μακριά… Ο μαρκήσιος ντε Σαντ μ’ ένα χίπη / Ο φονιάς με το θύμα αγκαλιά / Ο γραμματέας μαζί με τον αλήτη / Κι η παρθένα με τον Σατανά».

Mr. Tambourine Man

Χιονισμένη Washington Square, Μάρτιος 2013, 7.30 το πρωί, περπατάω δίπλα στους ανθρώπους που κάνουν τζόκινγκ και βλέπω αυτά πάνω-κάτω που έβλεπε κι ο Ντίλαν από το παράθυρο του διαμερίσματός του στην 4η οδό, εκεί πίσω στο 1962. Όπως το έλεγε μερικά χρόνια αργότερα η Τζοάν Μπαέζ, «my breath comes out in white clouds / mingles and hangs in the air» και είναι ο ίδιος ακριβώς τόπος που εκείνη θα προτιμούσε να είχαν πεθάνει και οι δύο εκείνη τη στιγμή. Καθώς στρίβω αριστερά στη MacDougal, στα ακουστικά μου παίζει το «Mr. Tambourine Man» κι ακούγεται το πιο ελπιδοφόρο τραγούδι που έχει γραφτεί ποτέ.

To Make You Feel My Love

Σχεδόν όλοι ξέρουν καλά την αρκετά καλή διασκευή της Adele αλλά και του Billy Joel. Ίσως ελάχιστοι θα σου μιλήσουν για τον τρόπο που το απήγγειλε-τραγούδησε ο Jeremy Irons. Ενδεχομένως αρκετοί μπορεί να σημειώσουν το φαντεζί στιλ του Michael Bublé αλλά αυτόν ποτέ δεν τον συμπάθησα. Απ’ όλες τις διασκευές, προτιμώ το αλλιώτικο κούρδισμα και την τρυφερότητα της Ane Brun. Αν μου έλεγες ότι εκείνη το τραγούδησε πρώτη, οι πιθανότητες είναι ότι μπορεί και να συμφωνούσα.

The Times They Are A-Changin’

Ποτέ δε μπόρεσα να αντέξω τη βεβαιότητα εκείνων που έχουν την εξουσία ότι θα την ασκούν για πάντα. Πάντα ζούσα για την όμορφη μέρα που θα έτρωγαν τα μούτρα τους. Τη λύσσα μου ενάντια στην ατσαλάκωτη χαμογελαστή σιγουριά τους, ο Ντίλαν τη βάζει σε λόγια με κόσμιο τρόπο: “And you better start swimmin’ / Or you'll sink like a stone / for The Times They Are A-Changin’”. (Ήρεμα το λέω).

Blue Moon

Αν και θα μπορούσε εύκολα κάποιος να θεωρήσει το “Self Portrait” ένα αποτυχημένο άλμπουμ, ένα άλμπουμ χωρίς συγκεκριμένη στόχευση, ήταν από την αρχή ένα από τα αγαπημένα μου. Παρότι ο Ντίλαν μοιάζει να επιλέγει σχεδόν με κλήρωση τα τραγούδια που θα διασκευάσει, παρότι η φωνή του δεν είναι καν αναγνωρίσιμη, μερικές από τις διασκευές είναι καταπληκτικές. Θεωρώ το “Blue Moon” ένα από τα πιο σπουδαία τραγούδια του αμερικανικού songbook και δεν χορταίνω να ακούω τη lo-fi και σχεδόν άτεχνη εκδοχή του Ντίλαν.

I'll Keep It With Mine

Το άκουσα αρχικά από τη Nico -για την οποία ενδεχομένως γράφτηκε- αλλά και από τη Judy Collins. Όμως αγάπησα αυτό το τραγούδι στην εκδοχή των Rainy Day, σ’ εκείνον τον ομώνυμο δίσκο του 1984. Εδώ τραγουδάει η Susanna Hoffs των Bangles και κιθάρα παίζει ο David Roback των Rain Parade και των Opal. Από τον δίσκο αυτό και μετά παρακολουθούσα κάθε βήμα του μέχρι τις αρχές των 90s που δημιούργησε τους Mazzy Star με τη Hope Sandoval. Ε, εκεί απογειώθηκε το πράγμα!

Αυτά τα έξι τραγούδια είναι ένα ελάχιστο δείγμα από το απέραντο έργο του Μπομπ Ντίλαν, τραγούδια όμως που συνεχίζουν να εμπνέουν, να προβληματίζουν και να συγκινούν. Κι ας έχουν περάσει 60 χρόνια από τότε που δημιουργήθηκαν. Χρόνια πολλά Μπομπ!