More in Culture

Γάμος. «Ματωμένα στέφανα» του Λόρκα - Το νέο συμβολικό γλυπτό του Γιάννη Βέτσου

Το καλλιτεχνικό επίτευγμα του Γιάννη Βέτσου είναι η ισορροπία μεταξύ φόρμας και περιεχομένου. Η εικαστική του αναζήτηση ακολουθεί το τρίπτυχο: συναίσθημα – γνώση – σύνθεση

Κωστής Καζαμιάκης
2’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Το γλυπτό του Γιάννη Βέτσου, με τίτλο «Ματωμένα στέφανα», αποτελεί μια εικαστική μετουσίωση του θεατρικού έργου «Ματωμένος Γάμος» του Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα.

  • Λόρκα: Στην καρδιά κάθε μεγάλης τέχνης βρίσκεται μια βαθιά μελαγχολία.
  • Ευριπίδης, Άλκηστις. Ούποτε φήσω γάμον ευφραίνειν πλέον ή λυπείν. Ποτέ δεν θα πω ότι ο γάμος δίνει περισσότερες χαρές από λύπες.
  • Σιμόν Σινιορέ: Οι αλυσίδες δεν ωφελούν το γάμο. Αυτό που δένει δυο ανθρώπους είναι νήματα, εκατοντάδες μικρά νήματα.
  • Σωλ Μπέλοου, Νόμπελ 1976: Δεν ήταν πρακτικό να μισήσει τον εαυτό της. Ευτυχώς ο Θεός έστειλε ένα υποκατάστατο, έναν σύζυγο.
  • Ουίλιαμ Φώκνερ, Νόμπελ 1949: Ο γάμος είναι δυο σκιές δεμένες μεταξύ τους με τη σκιά μιας αλυσίδας.
  • Laurence J. Peter: Ο γάμος είναι ένα ρομαντικό δράμα στο οποίο ο πρωταγωνιστής πεθαίνει στην πρώτη πράξη.
  • Federico García Lorca, 1898-1936. Κορυφαίος Ισπανός ποιητής και δραματουργός.

Το έργο του έχει λυρισμό, φολκλορικά στοιχεία και κοινωνικότητα.

Δολοφονήθηκε στην αρχή του Ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου.

Στίχοι του Λόρκα: Δεν υπάρχει ίσιος δρόμος/ Στον κόσμο αυτό δε θα βρεις έναν ίσιο δρόμο./ Θα κινείσαι σ' έναν ατέρμονα λαβύρινθο με στροφές και διασταυρώσεις,

Ο «Ματωμένος γάμος» (Bodas de sangre) του Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα είναι μια τραγωδία για τη σύγκρουση ανάμεσα στην ανθρώπινη επιθυμία και τους νόμους της κοινωνίας. Το αίμα συμβολίζει τον έρωτα, την καταγωγή, την τιμή, τη βία και τη μοίρα, Ο Λόρκα αναδεικνύει το τραγικό παράδοξο της ανθρώπινης ύπαρξης: Ο άνθρωπος διεκδικεί την ελευθερία να αγαπήσει, αλλά συχνά πληρώνει αυτή την ελευθερία με τη ζωή του.

Το γλυπτό του Γιάννη Βέτσου είναι αφήγηση μιας τραγωδίας μιας αδίστακτης γυναίκας μέσα από ένα φιλοσοφικό στοχασμό πάνω στην αχαλίνωτη ερωτική επιθυμία, την εκδίκηση, την ελευθερία, την ύβρη και τα όρια της ανθρώπινης φύσης. Επιθυμία και συναίσθημα.

Το υλικό του γλυπτού «Ματωμένα Στέφανα» είναι σφυρήλατος σίδηρος. Ο γλύπτης Γιάννης Βέτσος έχει αναπτύξει, εδώ και δεκαετίες, μια προσωπική μέθοδο ώστε από εκατοντάδες μικρά ή μεγαλύτερα κομμάτια σιδήρου προκύπτει, με κόλληση, η σύνθεση μιας γλυπτικής φιγούρας ή ενός συνόλου γλυπτών. Η εργασία με τον σίδηρο ήταν, από την αρχαιότητα, τελετουργική. Ο «αρμόδιος» θεός ήταν ο γιος του Δία και της Ήρας, ο Ήφαιστος.

Το καλλιτεχνικό επίτευγμα του Γιάννη Βέτσου είναι η ισορροπία μεταξύ φόρμας και περιεχομένου. Η εικαστική του αναζήτηση ακολουθεί το τρίπτυχο: συναίσθημα – γνώση – σύνθεση. Ο γλύπτης Γιάννης Βέτσος, από τα φοιτητικά του χρόνια αναζήτησε τις αρχές και τις αξίες της γλυπτικής. Τον απασχόλησε η μορφή, η σύνθεση, τα υλικά, οι τεχνοτροπίες, η αρχαία αλλά και η μοντέρνα και η σύγχρονη τέχνη. Πάντα με μια ερευνητική και στοχαστική διάθεση. Ζει και εργάζεται στα Πάμφιλα Λέσβου.

Τρεις πυραμίδες επιστέφουν το γλυπτό του Γιάννη Βέτσου. Η κορυφαία πυραμίδα μαρτυρά την θέωση του θύματος. Ο «Ματωμένος Γάμος» τονίζεται με 8 μαχαίρια και 4 σπαθιά. Τα στέφανα του γάμου είναι αλυσίδες. Διαστάσεις έργου: 1.20 x 0.50 x 0.50 μ.

  • Μεχμέτ Μουράτ Ιλντάν: «Οι Πυραμίδες είναι η πρόκληση της ανθρωπότητας προς το σύμπαν: πολύ μικρές για το σύμπαν, αλλά μεγάλες για την ανθρωπότητα!».

Οι πυραμίδες δεν είναι μόνο αρχιτεκτονικά μνημεία, αλλά στερεές εκφράσεις της ανθρώπινης αγωνίας να υπερβεί τον χρόνο και τον θάνατο. Η γεωμετρική τους μορφή, με την ευρεία βάση και την κορυφή που υψώνεται προς τον ουρανό, συμβολίζει την αναζήτηση του «Ενός», του Θεού. Συμβολίζουν την πορεία από τη γη προς το άπειρο, από το φθαρτό προς το αιώνιο. Είναι συγχρόνως αρχιτεκτονική της μνήμης και της μεταφυσικής. Οι πυραμίδες αποτελούν την πιο επιβλητική λίθινη διατύπωση ενός διαχρονικού ερωτήματος: Μπορεί ο άνθρωπος, αν δεν κατορθώσει να νικήσει τον θάνατο, να νικήσει τη λήθη;