Η Ανθρώπινη κατάσταση στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης. 55 καλλιτέχνες σε έναν κόσμο που διαμορφώνεται διαρκώς από αλγόριθμους και ψηφιακές τεχνολογίες
Η ΑΜΚΕ «Ρίζες Πολιτισμού» διοργανώνει την εικαστική έκθεση, με τίτλο: «Ονειρεύονται τα ηλεκτρικά πρόβατα; Η Ανθρώπινη κατάσταση στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης», σε επιμέλεια Δημήτρη Τρίκα, σε τέσσερις χώρους στο κέντρο της Αθήνας. Το Φυσικείο (Παλαιό Χημείο), το Μαράσλειο Διδασκαλείο, το Μέγαρο Στάη και το Γρυπάρειο Μέγαρο φιλοξενούν έργα 52 καλλιτεχνών και καλλιτεχνικών ομάδων, τα οποία συμπληρώνονται από ένα δυναμικό δημόσιο πρόγραμμα που περιλαμβάνει performances, μουσικά δρώμενα και στρογγυλά τραπέζια με περί τους 50 ομιλητές και ομιλήτριες.
Χρησιμοποιώντας ως σημείο αφετηρίας τις οραματικές ιδέες της φιλοσόφου Χάνα Άρεντ και του συγγραφέα επιστημονικής φαντασίας Φίλιπ Κ. Ντικ, η έκθεση διερευνά τη δύσκολη σχέση της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) με τη Δημοκρατία και αντίστροφα, θέτοντας καίρια ερωτήματα για το μέλλον της ανθρωπότητας, σε έναν κόσμο που διαρκώς διαμορφώνεται από τους αλγόριθμους και τις ψηφιακές τεχνολογίες.
Η σκέψη της Χάνα Άρεντ διαπνέεται από στοχασμούς και κριτικές θεωρήσεις σχετικά με την ικανότητα της ανθρωπότητας να ξεκινήσει κάτι νέο. Στο εμβληματικό έργο της, «Η ανθρώπινη κατάσταση» (1958), εισαγάγει τον όρο «vita activa» για να περιγράψει τις τρεις θεμελιώδεις ανθρώπινες δραστηριότητες: τον μόχθο, την εργασία και τη δράση, κομβικές «γιατί αντιστοιχούν στις βασικές προϋποθέσεις υπό τις οποίες έχει προσφερθεί ως δεδομένη στον άνθρωπο η ζωή πάνω στη Γη».
Μια δεκαετία αργότερα, ο Φίλιπ Κ. Ντικ γράφει το καλειδοσκοπικό μυθιστόρημα «Το Ηλεκτρικό Πρόβατο» (1968), που αποτέλεσε τη βάση για το περίφημο φιλμ του Ρίντλεϊ Σκοτ, «Blade Runner» (1982), τοποθετώντας την ιστορία και τους πρωταγωνιστές του σε ένα δυστοπικό μέλλον, γεμάτο συντρίμμια και ραδιενεργή σκόνη, με ανθρώπους έρμαια της οδύνης και της καταστροφής, οι οποίοι μεταναστεύουν σε άλλον πλανήτη, με κίνητρο μια κυβερνητική υπόσχεση για ένα ανδροειδές σύντροφο, τόσο προηγμένο που μόνο ένα περίπλοκο τεστ ενσυναίσθησης μπορεί να το διακρίνει από τον άνθρωπο. Η σκέψη του Ντικ διαπνέεται από στοχασμούς σχετικά με την ικανότητα των ανθρώπων να καταστρέφουν τον πλανήτη και τον πολιτισμό τους, την ώρα που τα ανδροειδή έχουν αναλάβει τις «τρεις θεμελιώδεις ανθρώπινες δραστηριότητες» (κατά την Άρεντ) καθώς και πολλές περισσότερες.
Μέσα από τα έργα και τη συμμετοχή τους στο δημόσιο πρόγραμμα, καλλιτέχνες και επιστήμονες εμβαθύνουν σε ζητήματα Δημοκρατίας, δικαιοσύνης και δικαίου, ανθρωπίνων δικαιωμάτων, επιτήρησης, προσφύγων, εργασίας, ελεύθερου χρόνου, τέχνης και δημιουργικότητας, εκπαίδευσης, αλλά και των δυνατοτήτων παρέμβασης σε αποφάσεις ζωής και θανάτου στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης. Εδώ, η «Δημοκρατία» λειτουργεί ως ένας όρος - περιεκτικό πλαίσιο για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι σύγχρονες κοινωνίες, χρησιμεύοντας ως εννοιολογικό πεδίο έμπνευσης αλλά και κριτικής, μέσω του οποίου εξετάζονται οι ηθικές και πολιτικές επιπτώσεις των εξελίξεων από την καθολική πλέον εφαρμογή της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Μέγαρο Στάη (εικαστικό εργαστήριο Παιδαγωγικού), Σταδίου 5, Αθήνα
Γρυπάρειο Μέγαρο (αίθριο), Σοφοκλέους 1, Αθήνα
Poster έκθεσης «Ονειρεύονται τα ηλεκτρικά πρόβατα»;
*Οι ομιλίες και τα στρογγυλά τραπέζια διεξάγονται στο Μικρό Αμφιθέατρο του Παλαιού Χημείου, Σόλωνος 104, Αθήνα και στο Αμφιθέατρο του Μαράσλειου Διδασκαλείου, Μαρασλή 4, Αθήνα. Θα ακολουθήσει η ανακοίνωση του αναλυτικού προγράμματος των στρογγυλών τραπεζιών και των performances στα social media του project και στον ημερήσιο Τύπο.
Η γκαλερί διατηρεί ένα ζωντανό εκθεσιακό πρόγραμμα, με στόχο την ανάδειξη της σύγχρονης ελληνικής τέχνης και τη συνεχή ανταλλαγή ιδεών στο διεθνές καλλιτεχνικό πεδίο.
Με τίτλο «όλα πρέπει να αλλάξουν. Ριζοσπαστική Νοημοσύνη. Σαλονίκη 9», σε επιμέλεια της Νάντιας Αργυροπούλου, η 9η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης διαρκεί έως τις 5 Ιουλίου 2026
Το αφιέρωμα χωρίζεται σε έξι ενότητες που καλύπτουν ολόκληρη την καριέρα του: από την πρώιμη περίοδο στη Φλωρεντία, έως τα εμβληματικά πορτρέτα femmes fatales στο Παρίσι.
17°
![Γιάννης Ψυχοπαίδης, «Χρησμός» [τρίπτυχο], 2003](/images/480x480/1/jpg/files/2026-05-19/psychopaidis_goulandri-1.webp "Γιάννης Ψυχοπαίδης, «Χρησμός» [τρίπτυχο], 2003")
