- CITY GUIDE
- PODCAST
-
17°
Στις 22 Φεβρουαρίου 1987, πριν τριάντα χρόνια, μετά από μία επέμβαση ρουτίνας στη χοληδόχο κύστη, κατά τη διάρκεια της ανάρρωσης, η καρδιά του τον πρόδωσε και ο Andy Warhol πέρασε στην «απέναντι όχθη», αποκτώντας πλέον όχι τα 15 λεπτά αλλά τη διαχρονική και άφθαρτη διασημότητα που τόσο λάτρευε. Ο ίδιος ονομάστηκε ο Πάπας της Ποπ και η οικογένειά του έλαβε ένα άγνωστο χρηματικό ποσό ως αποζημίωση, από το νοσοκομείο.
Ο άνθρωπος που χάρισε στο κοινό του λάμψη και σκουπίδια, τέχνη και πυροτέχνημα, πίνακες, ταινίες, εγκαταστάσεις καλλιτεχνικής έμπνευσης ή απόλυτης πρόκλησης, σόκαρε, δημιούργησε κύματα οργής αλλά και λατρείας, έγινε είδωλο της υψηλής κουλτούρας και του χρηματιστηρίου της τέχνης, αυτό το κοινωνικό ζώο με το κυνικό χιούμορ δεν θα μπορούσε παρά να έχει και μία ιδιαίτερη σχέση με το θάνατο και το μετά.
Ακόμα καλύτερα, τον είχε απασχολήσει δημιουργικά η σχέση της φήμης των ανθρώπων πριν και μετά το θάνατό τους και μάλιστα, διάσημων και μη. Σχετικά με τη σειρά έργων «θανάτου» που, επί μία περίοδο δημιουργούσε, είχε πει: «Η σειρά με τα θανατικά που έκανα χωρίζεται σε δύο μέρη: το πρώτο έχει διάσημους θανάτους και το δεύτερο θανάτους άγνωστων ανθρώπων τους οποίους κανένας δεν ήξερε… Θεώρησα ότι θα ήταν ωραίο για αυτούς τους άγνωστους ανθρώπους, να τους θυμούνται αυτοί που, κανονικά, ούτε που θα τους έδιναν καμία σημασία.»
Το καλοκαίρι του 1964, όταν άρχιζε την προετοιμασία για την πρώτη του έκθεση στην γκαλερί Leo Castelli, ο επιμελήτης Henry Geldzahler τον είχε συμβουλεύσει: «Άντι, μάλλον φτάνει με το θανατικό πια, ε;» δείχνοντάς του ταυτόχρονα ένα δισέλιδο περιοδικού γεμάτο με πολύχρωμα λουλούδια. Ο Andy συντονίστηκε αμέσως. Μετά από λίγο καιρό παρέδωσε στον Geldzahler μία σειρά από πίνακες μόνο με λουλούδια, καμβάδες σε επανάληψη. Καταπατώντας το θάνατο χωρίς να το σκεφτεί και πολύ.
Στο βιβλίο του America, που κυκλοφόρησε δύο χρόνια πριν το θάνατό του, δίπλα σε φωτογραφίες με διάφορες ταφόπλακες γράφει: «Πάντα πίστευα ότι θα ήθελα τη δική μου ταφόπλακα να είναι κενή. Ούτε επιτάφια επιγραφή, ούτε όνομα. Ή, μάλλον, θα προτιμούσα να γραφτεί μόνο 'πλάσμα'.»

Σήμερα, στον τάφο του στο Πίτσμπεργκ, κοντά στους τάφους των γονιών του, η ταφόπλακά του γράφει όσα απαραίτητα γράφουν και οι άλλες, κοινές ταφόπλακες. Στην επέτειο των γενεθλίων του μαζεύονται φανς και συγγενείς του με τούρτες, κεριά, λουλούδια, κουτιά σούπας Campbell που τα αφήνουν δίπλα του, όλοι φορώντας μαύρα γυαλιά, μερικοί και λευκές περούκες από νάιλον, κάποιοι ντυμένοι και άλλες διασημότητες, π.χ. Έλβις. Του τραγουδούν happy birthday, του μιλάνε, απαγγέλλουν ποιήματα, στήνουν μικρά πάρτι και τραβάνε selfies γιατί, αν δεν τραβήξουν εκεί, πού θα τραβήξουν selfie;
Ο Warhol τους το ανταποδίδει: συνεχίζει και μετα θάνατον να δημιουργεί καλλιτεχνικό «θόρυβο» ή μάλλον λευκό θόρυβο και εκκωφαντικά ήσυχη pop art. Το ιντερνετικό δίκτυο EarthCam, σε συνεργασία με το Andy Warhol Museum και τη Βυζαντινή Καθολική Εκκλησία του Αγίου Ιωάννη, έστησε κάμερες πολλών megapixel σε διάφορες τοποθεσίες όπως π.χ. στην εκκλησία όπου βαπτίσθηκε ο Andy, καθώς και στο κοιμητήριο που ησυχάζει. Χωρίς καμία διακοπή, 24 ώρες την ημέρα, 7 ημέρες την εβδομάδα, αργίες, γιορτές, όλα μέσα, μπορείς να δεις τι συμβαίνει γύρω και επάνω στον τάφο του Andy. Μπορείς να μπεις στο τριπάκι παρακολουθώντας την εικόνα, έτσι κι αλλιώς είναι ένα είδος θεάματος που ο ίδιος το αγαπούσε να το κάνει στις ταινίες του όπως, για παράδειγμα στο Sleep του 1963, όπου η κάμερα παρακολουθεί τον στενό του φίλο John Giorno να κοιμάται, επί 5 ώρες και 20 λεπτά.
Παρακολουθήστε ΕΔΩ τον τάφο σε real time, διαλέξτε περίεργες ώρες της ημέρας, ακούστε τους μικρούς θορύβους και τριγμούς της φύσης (και ποιος ξέρει τι άλλο) γύρω, δείτε ίσως κάποιο περίεργο φως ή μία ομίχλη να περνάει φευγαλέα – ποτέ δεν ξέρεις τι μπορεί να σκεφτεί αυτό το τρελό, ανήσυχο, ποζεράτο πνεύμα του Andy Warhol.
Και για λίγη instant pop art ακόμα. Παρακολουθήστε τον Andy Warhol να τρώει ένα χάμπουργκερ.
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η διεθνής διοργάνωση ανεξάρτητης τέχνης επιστρέφει στην Αθήνα από τις 17 έως τις 20 Σεπτεμβρίου με 66 καλλιτεχνικές πλατφόρμες, performances, ομιλίες, workshops και ελεύθερη είσοδο
Ένα μνημείο με ιστορία αιώνων συναντά το έργο ενός από τους σημαντικότερους Έλληνες γλύπτες και ζωγράφους
Μια έκθεση σύγχρονης τέχνης στον ιστορικό ελαιώνα των Καμπόνων στη Νάξο
Το εκθεσιακό πρότζεκ ξεκίνησε την προηγούμενη σεζόν και θα ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος της σεζόν 2026-2027
66 καλλιτεχνικές πλατφόρμες, περισσότεροι από 1.100 καλλιτέχνες από 22 χώρες και ένα τετραήμερο πρόγραμμα με εκθέσεις, performances, συζητήσεις και δράσεις
Μια μεγάλη έκθεση για τον Νοτιοαφρικανό καλλιτέχνη που έκανε το σχέδιο, την κινούμενη εικόνα και το θέατρο έναν ενιαίο χώρο αφήγησης
Οι γυναίκες στην Κύπρο πλέκουν εδώ και δέκα χρόνια σχέσεις εμπιστοσύνης πέρα από σύνορα, κοινότητες και γλώσσες
Η ανθρώπινη μορφή και η κίνηση ως συναίσθημα και εσωτερικός διάλογος
Με αφορμή τα 200 χρόνια από τον θάνατο του μεγάλου λογοτέχνη, η διεθνής έκθεση «Ιούλιος Βερν 200: Η Συναρπαστική Εμπειρία» κάνει στάση στο Κέντρο Πολιτισμού Ελληνικός Κόσμος
Ο Κώστας Πράπογλου επιμελείται την ομαδική έκθεση που απλώνεται σε 4 διαφορετικούς χώρους
Η έκθεση Jeff Koons: «Αφροδίτη» του Lespugue στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης παίρνει παράταση
Το «Σκοτεινό γυαλί» του Αλέξανδρου Καπετάνου, σε επιμέλεια Χριστόφορου Μαρίνου, μεταφέρει στη ζωγραφική τους πολυελαίους του θεατρικού έργου, ανάμεσα στη μνήμη, το σκοτάδι και ένα φως που μόλις διακρίνεται
Ένας νέος θεσμός πολιτιστικής και καλλιτεχνικής αποκέντρωσης γεννιέται στις Κυκλάδες, στη Νάξο
Η «FROM CHANIA TO PAROS 1995-2026» συγκεντρώνει στην Πάρο καλλιτέχνες που συνδέθηκαν με μια εικαστική διαδρομή τριών δεκαετιών, από την γκαλερί «Τζάμια-Κρύσταλλα» μέχρι το t.k. place Art Gallery
Αντικείμενα και τεκμήρια της Ελλάδας των 80s, πολιτικές γελοιογραφίες της Μεταπολίτευσης, αρχιτεκτονικές μινιατούρες της προσεισμικής Κεφαλονιάς, φιγούρες του Καραγκιόζη και υλικό για τη σχέση μουσικής και κινηματογράφου
Μια συζήτηση για το graffiti αλλά κυρίως για τη μνήμη μια πόλης που δεν καταγράφεται πάντα στα επίσημα αρχεία της
Επτά καλλιτέχνες από την Ελλάδα και το εξωτερικό συναντήθηκαν στο Βιτάλι της Άνδρου για να ερευνήσουν το φυσικό τοπίο και την χλωρίδα του νησιού,
Ο επιμελητής μάς συστήνει τα έργα της συλλογής του
Σύγχρονη τέχνη, γλυπτική, φωτογραφία γεμίζουν το καλοκαίρι μας με όμορφες εικόνες
Ένα πρότζεκτ αφιερωμένο στον ρόλο και την έννοια του χορού
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.